{"id":10487,"date":"2016-03-17T10:02:36","date_gmt":"2016-03-17T06:02:36","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=10487"},"modified":"2016-03-17T10:02:36","modified_gmt":"2016-03-17T06:02:36","slug":"yaslari-50-ni-haqlayib-ortaliqda-da-bir-sey-yoxdur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=10487","title":{"rendered":"&#8220;Ya\u015flar\u0131 50-ni haqlay\u0131b, ortal\u0131qda da bir \u015fey yoxdur&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><em><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/seyran.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-medium wp-image-10488\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/seyran-300x188.jpg\" alt=\"seyran\" width=\"300\" height=\"188\" \/><\/a>Yaz\u0131\u00e7\u0131 Seyran S\u0259xav\u0259tin \u201cKaspi\u201d q\u0259zetin\u0259 verdiyi m\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edirik:<\/em><br \/>\n<span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fhval\u0131n\u0131z nec\u0259dir?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; \u018fhval q\u0259liz m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n da, \u00f6lk\u0259mizin d\u0259, insanlar\u0131n da probleml\u0259ri var. Bunu danmaq olmaz. Reall\u0131\u011f\u0131n g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7in\u0259 d\u00fcz baxmaq laz\u0131md\u0131r. Olan \u015feyl\u0259rin inkar\u0131na \u00e7al\u0131\u015fanlar, olmayan \u015feyl\u0259rin davas\u0131na qalxanlar\u0131n \u0259hval\u0131 \u00e7ox vaxt pis olur. M\u0259n is\u0259 bel\u0259 adam deyil\u0259m, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u0259hval\u0131m yax\u015f\u0131d\u0131r. 30 ya\u015f\u0131mdan bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r \u0259hval\u0131m\u0131 t\u0259nziml\u0259y\u0259 bilir\u0259m. \u018fg\u0259r \u0259hval\u0131m\u0131 d\u00fcnyan\u0131n, \u00f6lk\u0259nin, insanlar\u0131n \u0259hval\u0131yla t\u0259nziml\u0259s\u0259m, \u00e7ox \u00e7\u0259tin olar. \u00d6z\u00fcn\u0259xidm\u0259t bar\u0259d\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259m pis deyil. Bir d\u0259 s\u0259mimiyy\u0259tim\u0259 inan\u0131n, d\u00fcnyan\u0131n \u0259n balaca adam\u0131 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n q\u0259dim \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n daha q\u0259lizdir. \u00c7\u00fcnki bir \u015f\u0259h\u0259r topla\u015f\u0131b bir insan\u0131 yarada bilm\u0259z. Ancaq bir adam d\u00fcnyan\u0131n bir b\u00f6y\u00fck \u015f\u0259h\u0259rini qura bil\u0259r. D\u00fcnyan\u0131n ilk ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259kan\u0131 k\u0259nd oldu\u011funa v\u0259 m\u0259n d\u0259 k\u0259nd\u00e7i oldu\u011fuma g\u00f6r\u0259 ax\u0131r ki, Bak\u0131da \u00f6z\u00fcm\u0259 ya\u015fama\u011fa bir yer tapa bildim. M\u0259rd\u0259kanda ya\u015fay\u0131ram, bu da \u0259hval\u0131m\u0131n yax\u015f\u0131 olmas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fd\u0259bi prosesi, m\u00fchiti izl\u0259yirsinizmi? \u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n \u201c\u0259hval\u0131 nec\u0259dir?\u201d<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259nim i\u015fim yaz\u0131\u00e7\u0131l\u0131qd\u0131r. Doxsan\u0131nc\u0131 ild\u0259n b\u0259ri c\u0259dv\u0259l\u0259 qol \u00e7\u0259kmir\u0259m, maa\u015f alm\u0131ram, ancaq \u00f6z i\u015fiml\u0259 &#8211; yaz\u0131\u00e7\u0131l\u0131qla m\u0259\u015f\u011fulam. \u201cQa\u00e7ha\u00e7aq\u201d roman\u0131m var, o \u0259s\u0259r m\u0259nim ke\u00e7diyim v\u0259 m\u0259nd\u0259n ke\u00e7\u0259n adamlar haqq\u0131ndad\u0131r. \u00c7ox b\u00f6y\u00fck v\u0259 maraql\u0131 adamlar ke\u00e7ib taleyimd\u0259n. D\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 dostlar\u0131m var. \u0130nsan\u0131 m\u00fchitd\u0259n g\u00f6z\u0259l m\u0259hv ed\u0259n v\u0259 yeti\u015fdir\u0259n ikinci bir \u015fey yoxdur. M\u00fcxt\u0259lif m\u00fchitl\u0259r var, onlardan biri d\u0259 \u0259d\u0259bi m\u00fchitdir ki, g\u00fcc\u00fcm \u00e7atan q\u0259d\u0259r m\u0259n \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131 v\u0259 \u0259d\u0259bi m\u00fchitimizi izl\u0259m\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Bizim q\u0259zetin \u018fd\u0259biyyat \u0259lav\u0259sind\u0259 tez-tez xarici yazarlar\u0131n g\u0259ncl\u0259r\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259rini d\u0259rc edirik. Do\u011furdanm\u0131 h\u0259min qaydalar\u0131 m\u0259nims\u0259yib yaz\u0131\u00e7\u0131 olmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Yazmaqla ba\u011fl\u0131 hans\u0131sa detallar\u0131 m\u0259nims\u0259yib yaz\u0131\u00e7\u0131, jurnalist olmaq olar. Ancaq orijinal yaz\u0131\u00e7\u0131 olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qaydalara tabe olan yox, qaydalardan k\u0259nar s\u00f6z adam\u0131 olmal\u0131san. D\u00fcnyaya n\u0259 q\u0259d\u0259r adam g\u0259lib gedib, h\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259y\u0259 n\u0259 boyda da n\u00f6vb\u0259 var. \u0130stedads\u0131z insan yoxdur, d\u00fc\u015fd\u00fcy\u00fc m\u00fchitd\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq m\u00fchit insanlar\u0131n h\u0259r\u0259sin\u0259 bir pe\u015f\u0259 sahibi edir. Bu d\u00fcnyada \u0259n b\u00f6y\u00fck \u00fcnvan m\u00fchitdir. M\u00fchit s\u0259ni ham\u0131dan yax\u015f\u0131 \u00f6yr\u0259dir.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Orta \u0259srl\u0259rd\u0259 bel\u0259 bir d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 vard\u0131 ki, \u015f\u0259h\u0259r m\u00fchiti insan\u0131 daha azad edir. Bu m\u0259nada, yaz\u0131\u00e7\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, k\u0259nd v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 azadl\u0131\u011f\u0131n f\u0259rqi varm\u0131?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; \u015e\u0259h\u0259rin azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131n mahiyy\u0259tind\u0259 bir biclik v\u0259 antisanitariya var. K\u0259ndd\u0259 evl\u0259r bir-birind\u0259n aral\u0131d\u0131r, m\u0259s\u0259l\u0259n, Seyran durub getdi, Salmangil\u0259. Bunu ham\u0131 g\u00f6r\u00fcr. \u00c7\u00fcnki m\u00fchit \u015f\u0259ffafd\u0131r. \u015e\u0259h\u0259rd\u0259 bir bloka girdin he\u00e7 k\u0259s bil\u0259 bilm\u0259z ki, s\u0259n hans\u0131 ev\u0259 getdin. \u00c7\u0259kdiyiniz misal\u0131n he\u00e7 bir psixoloji, fundamental \u0259sas\u0131 yoxdur. K\u0259nd d\u00fcnyan\u0131n ilkin modelidir \u2013 y\u0259ni orijinal variant\u0131.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Seyran m\u00fc\u0259llim, q\u0259l\u0259ml\u0259 yaz\u0131rs\u0131n\u0131z?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n d\u0259yi\u015f\u0259 bilmir\u0259m. M\u0259nc\u0259, bir d\u0259f\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259k bir d\u0259f\u0259 uduzmaq dem\u0259kdir. Tay-tu\u015flar\u0131mdan b\u0259zil\u0259ri dedikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 kompyuterd\u0259 yaz\u0131rlar. Ancaq \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nmi\u015f\u0259m, dey\u0259s\u0259n yalan deyirl\u0259r. O vaxt qarda\u015f\u0131m m\u0259n\u0259 alman yaz\u0131 makinas\u0131 alm\u0131\u015fd\u0131, o d\u00f6vrd\u0259 az adamda vard\u0131 ondan. Dem\u0259k olar ki, ondan istifad\u0259 el\u0259m\u0259dim. Bu g\u00fcn d\u0259 q\u0259l\u0259ml\u0259 yaz\u0131ram, \u00f6z\u00fc d\u0259 kiril \u0259lifbas\u0131yla. G\u00fcnd\u0259 bir \u0259lifba d\u0259yi\u015fir, m\u0259n h\u0259r d\u0259f\u0259 t\u0259z\u0259 \u0259lifba d\u0259yi\u015fm\u0259liy\u0259m? M\u0259n \u0259g\u0259r bir ad\u0131 bir d\u0259f\u0259 kirild\u0259, bir d\u0259f\u0259 lat\u0131nda yazsam, el\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, q\u0259l\u0259m m\u0259nd\u0259n k\u00fcs\u0259r, bir d\u0259 he\u00e7 n\u0259 yaza bilm\u0259r\u0259m. El\u0259 bil\u0259r\u0259m, bir dostuma, yek\u0259 bir ki\u015fiy\u0259 x\u0259yan\u0259t el\u0259mi\u015f\u0259m. Kim n\u0259yl\u0259 ist\u0259yir yazs\u0131n, m\u0259n is\u0259 q\u0259l\u0259ml\u0259 yaz\u0131ram.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Q\u0259l\u0259ml\u0259 yazmaqla ona s\u0259daq\u0259tinizi n\u00fcmayi\u015f etdirirsiniz?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n he\u00e7 n\u0259yi n\u00fcmayi\u015f etdirmir\u0259m, \u00f6z\u00fcn\u00fc n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259k havay\u0131 z\u0259hm\u0259tdir. El\u0259 bil havaya at\u0131lm\u0131\u015f g\u00fcll\u0259dir. \u00d6z\u00fcn\u00fc n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259nd\u0259 enerji gedir, el\u0259 o enerji il\u0259 normal f\u0259aliyy\u0259tl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmaq olar.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Bayaq m\u00fchitin insan\u0131n h\u0259yat\u0131ndak\u0131 rolundan dan\u0131\u015fd\u0131n\u0131z, b\u0259s tale, b\u0259xt, qism\u0259t, al\u0131n yaz\u0131s\u0131 \u2013 bunlar\u0131n insan\u0131n h\u0259yat\u0131ndak\u0131 roluna inan\u0131rs\u0131n\u0131zm\u0131?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Allah\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bir Seyran S\u0259xav\u0259t ssenarisi d\u0259 var. Hesab edin ki, ba\u015f rolda m\u0259n\u0259m, h\u0259m d\u0259 o rolu oxuyuram. Ancaq ssenarini oxuyub qurtarandan sonra Seyran S\u0259xav\u0259t olmayacaq. B\u0259xt g\u0259tirib-g\u0259tirm\u0259m\u0259k d\u0259, al\u0131n yaz\u0131s\u0131, qism\u0259t d\u0259 ya\u015fama uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015feyl\u0259rdir. O vaxtlar rayonlarda \u00e7oxlu anonim m\u0259ktublar yaz\u0131l\u0131rd\u0131 h\u00f6kum\u0259t\u0259. M\u0259nc\u0259, al\u0131n yaz\u0131s\u0131 da anonimdir, orda imza yoxdur. \u00c7ingiz Aytmatov zootexnik olub ixtisasca. Ancaq sonra yaz\u0131\u00e7\u0131 olub. Bu o dem\u0259kdir ki, o \u0259vv\u0259l bir q\u0259d\u0259r yolundan sap\u0131b, amma sonda \u00f6z do\u011fma yoluna qay\u0131d\u0131b \u2013 \u00f6z kimliyini, h\u0259yatdak\u0131 yerini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirib. Buna tam m\u0259nada tale dem\u0259k d\u00fczg\u00fcn deyil&#8230;<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Siz\u0259 q\u0259d\u0259r v\u0259 sizd\u0259n sonrak\u0131 d\u00f6vrd\u0259 yaz\u0131lan \u0259s\u0259rl\u0259ri oxuyanda onlar\u0131n n\u00f6vb\u0259ti on illikl\u0259r\u0259, \u0259sr\u0259 \u00fcnvanlanaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6z al\u0259minizd\u0259 nec\u0259 v\u0259 hans\u0131 kriteriya il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirirsiniz, y\u0259ni sizin \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259b\u0259diya\u015farl\u0131l\u0131\u011f\u0131n meyar\u0131 n\u0259dir?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n i\u015fi d\u00fcnyaya \u00e7\u0131xmaq bax\u0131m\u0131ndan \u00e7ox \u00e7\u0259tindir. Musiqi, r\u0259ssaml\u0131q el\u0259dir ki, onlar \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259rc\u00fcm\u0259 laz\u0131m deyil, ancaq \u0259d\u0259biyyat\u0131n yay\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259rc\u00fcm\u0259, t\u0259bli\u011f m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259rtdir. Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131 b\u00f6y\u00fck \u0259d\u0259biyyatd\u0131r. H\u0259r \u015feyin yiy\u0259si olanda yax\u015f\u0131 olur. Bu g\u00fcn \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n yiy\u0259si yoxdur. M\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn Nobel m\u00fckafat\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fc deyil, ancaq Nobel bizd\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq \u00f6l\u00e7\u00fc olub, bunu inkar etm\u0259k olmaz. M\u0259n 55 ildir pe\u015f\u0259kar yaz\u0131\u00e7\u0131l\u0131qla m\u0259\u015f\u011fulam, ancaq oxucu staj\u0131m 64 ildir. Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259n istedadl\u0131 oxucular\u0131ndan biriy\u0259m. Pe\u015f\u0259kar yaz\u0131\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131m m\u0259n\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259rin s\u0259viyy\u0259sini deyir. Kriteriyam m\u0259hz yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 oxucu a\u011fl\u0131m\u0131n birl\u0259\u015fimind\u0259n yaranan z\u00f6vq\u00fcmd\u00fcr. Y\u0259ni bir \u0259s\u0259ri h\u0259m yaz\u0131\u00e7\u0131, h\u0259m oxucu kimi b\u0259y\u0259nir\u0259ms\u0259, dem\u0259li, o, m\u0259nim \u0259s\u0259rimdir.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fs\u0259r\u0259 birba\u015fa giri\u015fl\u0259, yoxsa t\u0259svirl\u0259 ba\u015flamaq sizin \u00fc\u00e7\u00fcn rahatd\u0131r?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; T\u0259svir, birba\u015fa giri\u015f bunlar m\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259 deyil. M\u0259nim al\u0259mimd\u0259 bir roman, povest yazmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n \u00e7\u0259tin \u015fey birinci c\u00fcml\u0259ni yazmaqd\u0131r. Birinci c\u00fcml\u0259ni m\u00fctl\u0259q yaz\u0131\u00e7\u0131 \u00f6z\u00fc yazmal\u0131d\u0131r. Dey\u0259 bil\u0259rsiniz ki, o biri c\u00fcml\u0259l\u0259ri ba\u015fqas\u0131 yazmal\u0131d\u0131r? Xeyr. B\u0259z\u0259n bir ay Moskvada Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Evin\u0259 gedirdim, 20 g\u00fcn\u00fc birinci c\u00fcml\u0259ni yazma\u011fa s\u0259rf edirdim. B\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada \u0259n yax\u015f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259rin m\u0259hz birinci c\u00fcml\u0259si g\u00f6z\u0259ldir. Birinci c\u00fcml\u0259sini s\u0259n tap\u0131b g\u0259tirm\u0259lis\u0259n, o c\u00fcml\u0259 el\u0259 olmal\u0131d\u0131r ki, sonra s\u0259ni apars\u0131n. S\u00f6z\u00fcn s\u0259ni aparmas\u0131 s\u0259nin s\u00f6z\u00fc aparma\u011f\u0131ndan daha yax\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>M\u0259n el\u0259 bilir\u0259m h\u0259r yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u00f6z yazmaq stili var. Burda ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259r \u0259yl\u0259\u015fmi\u015fik, h\u0259r birimizin \u00f6z ya\u015fam stilimiz var. M\u0259nc\u0259, \u0259n b\u00f6y\u00fck stil el\u0259 ya\u015famaq stilidir. Yaz\u0131 m\u0259tb\u0259xim bel\u0259dir: m\u0259n baxan t\u0259r\u0259fd\u0259n \u0259s\u0259r\u0259 plan tutmaq, qeyd el\u0259m\u0259k, Allah el\u0259m\u0259sin, biab\u0131r\u00e7\u0131 \u015feyl\u0259rdir. Neft m\u00fch\u0259ndisi deyil\u0259m ki, \u00e7ertyoj \u00e7\u0259kim, plan qurum. M\u0259n yaz\u0131\u00e7\u0131yam. B\u0259ri ba\u015fdan \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259 olan \u0259s\u0259r, sonradan he\u00e7 k\u0259sin q\u0259lbin\u0259 yol tapa bilm\u0259y\u0259c\u0259k. Hiss ed\u0259nd\u0259 ki, dolmu\u015fam, y\u00fck d\u0259 a\u011f\u0131r y\u00fckd\u00fcr, yazaca\u011f\u0131m yeri m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131ram. Bel\u0259 olanda ba\u015flay\u0131ram evd\u0259kil\u0259ri d\u0259 yola verm\u0259m\u0259y\u0259. Burda mehriban olma\u011f\u0131ma baxmay\u0131n, \u00e7\u00f6ld\u0259 m\u0259n\u0259 neyl\u0259yirl\u0259rs\u0259, gedib heyfini evd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131ram (g\u00fcl\u00fcr). H\u0259tta bel\u0259 olanda yolda\u015f\u0131m deyir ki, dey\u0259s\u0259n, yen\u0259 tutman tutub. 15 g\u00fcn- bir ay harasa gizlin bir yer\u0259 gedib yaz\u0131ram. H\u0259min vaxt arvad-u\u015faq da m\u0259ni \u0259li \u00e7\u0131raql\u0131 axtarsa tapa bilm\u0259z (g\u00fcl\u00fcr). \u0130\u00e7\u0259ri gir\u0259n kimi el\u0259 bilir\u0259m bir divdir stol, adam qorxur, aya\u011f\u0131mla yox, dizin-dizin g\u0259lir\u0259m stolun yan\u0131na, deyir\u0259m m\u0259n\u0259 k\u00f6m\u0259k el\u0259. \u00d6z\u00fc d\u0259 m\u0259n realist adamam, a\u011fl\u0131m ba\u015f\u0131mdad\u0131r. Sad\u0259c\u0259, h\u0259min anda bel\u0259 olur. Yazmaq m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcq\u0259dd\u0259sdir. Sonra m\u0259n g\u00fcn \u0259rzind\u0259 18 saat, b\u0259z\u0259n 24 saat i\u015fl\u0259yir\u0259m. Bu da m\u0259nim qab\u0131ma qoyulan bir \u015feydir. Yaz\u0131n\u0131 yaz\u0131b qurtarandan sonra el\u0259 y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fir\u0259m, el\u0259 bilir\u0259m, \u0259limi t\u0259rp\u0259ts\u0259m u\u00e7ub Murovun ba\u015f\u0131na qona bil\u0259r\u0259m. Yazandan sonra xo\u015fb\u0259xt bir \u00e7\u0259kisizliy\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr\u0259m, y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fir\u0259m.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Bir vaxtlar \u201cQ\u0131z\u0131l te\u015ft\u201d adl\u0131 dram \u0259s\u0259rinizin sevilm\u0259sinin \u0259sas s\u0259b\u0259bi n\u0259 idi?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; O \u0259s\u0259ri 1986-da yazd\u0131m, bir il sonra \u00e7ap olundu. 1988-d\u0259 indiki Akademik Milli Dram Teatr\u0131n\u0131n repertuar\u0131n\u0131n m\u00fczakir\u0259sind\u0259 bizim \u00e7\u0131l\u011f\u0131n \u015fairimiz Tofiq Bayram da i\u015ftirak edirmi\u015f. O, teatr\u0131n repertuar\u0131n\u0131 t\u0259nqid edib. O vaxt teatr\u0131n r\u0259hb\u0259ri olan H\u0259s\u0259n Turabov da deyib ki, ay Tofiq, biz aktyoruq, siz n\u0259 g\u0259tirirsinizs\u0259 onu da oynay\u0131r\u0131q. S\u0259hn\u0259l\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 \u0259s\u0259ri t\u0259klif edirsiniz? Tofiq Bayram da m\u0259nim \u0259s\u0259rimi t\u0259klif edib. Xasiyy\u0259tc\u0259 m\u00fclayim adamam, yola ver\u0259n\u0259m, m\u0259nd\u0259n konflikt yaradan olmaz. M\u0259n h\u0259mi\u015f\u0259 yola vermi\u015f\u0259m, m\u0259ni d\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 yola veribl\u0259r. Dramaturgiya is\u0259 konflikt dem\u0259kdir. H\u0259s\u0259n Turabov m\u0259ni \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131, o vaxt g\u0259nc olan rejissor B\u0259hr\u0259m Osmanov da orda idi, m\u0259ni inand\u0131rd\u0131lar ki, \u201cQ\u0131z\u0131l te\u015fti\u201d pyes\u0259 \u00e7evir\u0259 bil\u0259r\u0259m. Onlardan ayr\u0131l\u0131b getdim ba\u011fa v\u0259 15 g\u00fcn\u0259 \u0259s\u0259ri yazd\u0131m. O vaxt tama\u015fa haqq\u0131nda \u00e7ox yazd\u0131lar. Kommunist rejiminin \u0259leyhin\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131m, Moskva m\u0259tbuat\u0131nda da 2 jurnalist m\u0259ni m\u00fcdafi\u0259 edirdi. \u018fs\u0259r yuxar\u0131lara s\u0259rf edirdi. Tama\u015fa s\u0259hn\u0259y\u0259 qoyulanacan da g\u00fcnd\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rd\u0131lar M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259y\u0259 ki, buras\u0131n\u0131 k\u0259sin, oras\u0131n\u0131 k\u0259sin. M\u0259n d\u0259 dedim ki, \u0259s\u0259ri repertuardan \u00e7\u0131xar\u0131n he\u00e7 n\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259c\u0259k. Bu \u0259s\u0259rd\u0259n siyasi m\u0259qs\u0259dl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259r tap\u0131ld\u0131. Ancaq \u0259slind\u0259 \u201cQ\u0259z\u0259l te\u015ft\u201d kommunist rejiminin \u2013 hans\u0131 ki, sonradan Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131, 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rini t\u00f6r\u0259tdi, \u0259leyhin\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fd\u0259bi m\u00fchitin siz\u0259 t\u0259siri olubmu?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; B\u00fct\u00fcn sevdiyim yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n bu v\u0259 ya dig\u0259r formada m\u0259n\u0259 t\u0259siri olub. M\u0259n inan\u0131ram ki, g\u00fcrc\u00fc olsayd\u0131m Nodar Dumbazdze kimi yazacaqd\u0131m, ona da inan\u0131ram ki, o da az\u0259rbaycanl\u0131 olsayd\u0131, Seyran S\u0259xav\u0259t kimi yazacaqd\u0131. Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 m\u0259n\u0259 ondan yax\u0131n yaz\u0131\u00e7\u0131 yoxdur. H\u0259rd\u0259n deyirl\u0259r ki, kims\u0259 mu\u011fam\u0131 yax\u015f\u0131 bilir, m\u0259n hirsl\u0259nir\u0259m. Bu, k\u00f6k\u00fcnd\u0259n yanl\u0131\u015f ifad\u0259dir. Mu\u011fam\u0131 bilm\u0259zl\u0259r, mu\u011fam\u0131 duyarlar. Mu\u011fam\u0131 duy\u011funun imkanlar\u0131 il\u0259 anlay\u0131rlar. M\u0259n d\u0259 bilmir\u0259m kimin m\u0259n\u0259 harada v\u0259 nec\u0259 t\u0259siri olub, ancaq duyuram ki, m\u0259n\u0259 t\u0259sir ed\u0259n yaz\u0131\u00e7\u0131lar olub.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Deyirl\u0259r ki, \u0259s\u0259r yazan \u0259r\u0259f\u0259d\u0259 hans\u0131sa t\u0259sirli, ciddi kitab\u0131 oxumaq olmaz, onda m\u00fctl\u0259q yaz\u0131lan \u0259s\u0259rd\u0259 d\u0259 o t\u0259sir g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu fikirl\u0259 raz\u0131s\u0131n\u0131zm\u0131?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Bax\u0131r k\u00f6kl\u0259nm\u0259y\u0259, \u00f6z\u00fcn\u00fc nec\u0259 \u00f6yr\u0259dirs\u0259ns\u0259 el\u0259 d\u0259 yaz\u0131rsan. Yarad\u0131c\u0131l\u0131q intim pe\u015f\u0259dir. O, proses\u0259 kitablar\u0131 da, insanlar\u0131 da qat\u0131\u015fd\u0131rmaq olmaz. M\u0259n yazanda ham\u0131n\u0131 v\u0259 h\u0259r \u015feyi unudub yaz\u0131ram.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Torpaqlar\u0131m\u0131z d\u00fc\u015fm\u0259n tapda\u011f\u0131 alt\u0131ndad\u0131r. Sizin do\u011fulub b\u00f6y\u00fcd\u00fcy\u00fcn\u00fcz torpaqlar da i\u015f\u011faldad\u0131r. Ora ged\u0259 bilm\u0259m\u0259yi, k\u00f6kd\u0259n uzaq d\u00fc\u015fm\u0259yi yaz\u0131\u00e7\u0131 kimi nec\u0259 hiss edirsiniz?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n he\u00e7 bir hiss ke\u00e7irmir\u0259m. \u00c7ox qanlar t\u00f6k\u00fcld\u00fc. Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 hisl\u0259rim donub. 3-4 ildir bel\u0259y\u0259m. Bu, reall\u0131qla bar\u0131\u015fmaq deyil, sad\u0259c\u0259 h\u0259qiq\u0259ti deyir\u0259m.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; M\u00fcsahib\u0259l\u0259rinizin birind\u0259 bel\u0259 bir fikir s\u0259sl\u0259ndirmisiniz ki, \u0259rkim \u00e7atan s\u00f6z adamlar\u0131na Qaraba\u011f haqq\u0131nda yazma\u011f\u0131 qada\u011fan el\u0259mi\u015f\u0259m.<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Bilirsiniz, n\u0259 q\u0259d\u0259r bu haqda dan\u0131\u015fmaq olar? Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259si \u0259s\u0259rlik m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. O torpaqlar\u0131 \u0259s\u0259r yaz\u0131b geri qaytara bilm\u0259rik.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Guya o qada\u011fa n\u0259yi h\u0259ll edir ki? F\u0259l\u0259stin m\u0259s\u0259l\u0259si bu g\u00fcn h\u0259m onlar\u0131n \u00f6z \u0259d\u0259biyyat\u0131nda, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259n xalqlar\u0131n \u0259d\u0259biyyat\u0131nda \u0259n canl\u0131 m\u00f6vzulardan biridir, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 poeziyada. B\u0259s F\u0259l\u0259stin m\u0259s\u0259l\u0259si \u0259s\u0259rlik m\u0259sl\u0259dir?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n Qaraba\u011f haqq\u0131nda \u0259n g\u00f6z\u0259l roman\u0131 M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyind\u0259n g\u00f6zl\u0259yir\u0259m. Siz\u0259 Qaraba\u011f haqq\u0131nda roman laz\u0131md\u0131r, yoxsa Qaraba\u011f\u0131n al\u0131nmas\u0131? M\u0259nc\u0259, ham\u0131m\u0131za Qaraba\u011f laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Seyran m\u00fc\u0259llim, incim\u0259yin, ancaq sizin m\u0259ntiqinizd\u0259n bel\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r ki, \u0259d\u0259biyyat he\u00e7 n\u0259y\u0259 qadir deyil, g\u00fccs\u00fczd\u00fcr. Bel\u0259dirs\u0259, onda yaz\u0131b-pozma\u011f\u0131n n\u0259 m\u0259nas\u0131 var ki?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n suyu yan\u0131m\u0131zdak\u0131 bulaqdan i\u00e7m\u0259k \u0259v\u0259zin\u0259 hardansa sifari\u015f verm\u0259yin t\u0259r\u0259fdar\u0131 deyil\u0259m. Qaraba\u011f problemini \u00f6z\u00fcm\u00fcz h\u0259ll etm\u0259liyik. \u0130ndi \u0130kinci D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259si d\u00f6vr\u00fc deyil ki, \u015f\u00fcarlarla kiml\u0259r\u0259s\u0259 t\u0259sir etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olsun.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Bu g\u00fcn \u00f6zl\u0259rin\u0259 posmodernist dey\u0259nl\u0259rin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na m\u00fcnasib\u0259tiniz nec\u0259dir?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Bir d\u0259f\u0259 g\u0259ncl\u0259r ba\u015f\u0131ma topla\u015fm\u0131\u015fd\u0131, s\u00f6hb\u0259t edirdik, onlar m\u0259n\u0259 dedil\u0259r ki, Seyran m\u00fc\u0259llim bizi h\u0259mi\u015f\u0259 m\u00fcdafi\u0259 edir. M\u0259n d\u0259 onlara dedim ki, sizi yox, Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yini m\u00fcdafi\u0259 edir\u0259m. \u0130ndiki g\u0259ncl\u0259r ke\u00e7id d\u00f6vr\u00fcn\u0259 &#8211; pis d\u00f6vr\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. Onlardan b\u0259zil\u0259ri \u00e7a\u015fd\u0131lar. M\u0259nim evimin yan\u0131nda kims\u0259 s\u00f6y\u00fc\u015f s\u00f6ys\u0259, yaz\u0131\u00e7\u0131 olma\u011f\u0131ma baxmayaraq, gedib onun ciy\u0259rin \u00e7\u0131xardaram. Bir d\u0259f\u0259 m\u0259\u015fhur Avropa yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131ndan biri demi\u015fdi ki, \u0259s\u0259r yazanda el\u0259 yaz ki, onu q\u0131z\u0131na oxuya bil\u0259s\u0259n. Bu da Avropa. Ancaq siz vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131n\u0131z adamlara da g\u0259nc dem\u0259k olmaz, el\u0259 iyirmi be\u015f ildir onlara cavan deyirik. Ya\u015flar\u0131 50-ni haqlay\u0131b, ortal\u0131qda da bir \u015fey yoxdur. \u00c7\u00fcnki enerjil\u0259rinin b\u00f6y\u00fck hiss\u0259sini Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyi il\u0259 davaya h\u0259sr el\u0259dil\u0259r. Enerjinin d\u0259 arxas\u0131 g\u0259lm\u0259y\u0259nd\u0259 pis olur&#8230;<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fs\u0259rl\u0259rinizin i\u00e7ind\u0259 \u201cNekroloq\u201d roman\u0131n\u0131n t\u0259hkiy\u0259si tamam ba\u015fqad\u0131r. Bu \u0259s\u0259rd\u0259n sonra niy\u0259 yenid\u0259n qay\u0131td\u0131n\u0131z yadda\u015fla ba\u011fl\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r\u0259?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; \u0130nan\u0131n ki, bu suala cavab verm\u0259k m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox \u00e7\u0259tindir. \u201cNekroloq\u201d roman\u0131n\u0131 nec\u0259 yazma\u011f\u0131m\u0131 xat\u0131rlaya bilmir\u0259m. Ancaq raz\u0131yam ki, \u201cNekroloq\u201d ba\u015fqa n\u0259f\u0259sd\u0259 \u0259s\u0259rdir v\u0259 bunu d\u00fcz m\u00fc\u015fahid\u0259 etmisiniz. O, tamam ba\u015fqa x\u0259ttidir. Soru\u015fsan ki, nec\u0259 x\u0259tdir, bax, ona da cavab ver\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259m. \u018fg\u0259r xat\u0131rlasam, bu, \u00f6z do\u011fulma\u011f\u0131n\u0131 xat\u0131rlay\u0131b, bu bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fma\u011fa b\u0259nz\u0259y\u0259r&#8230;<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u0130ki d\u0259f\u0259 oxucunuzu itirmisiniz. Bir d\u0259f\u0259 \u015feird\u0259n n\u0259sr\u0259 ke\u00e7\u0259nd\u0259, bir d\u0259f\u0259 Sovet d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn k\u00fctl\u0259vi tiraj\u0131ndan m\u00fcst\u0259qillik ill\u0259rinin maksimumun 2000 tiraj oldu\u011fu d\u00f6vrd\u0259. \u0130ki d\u0259f\u0259 oxucu itirm\u0259k yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131za nec\u0259 t\u0259sir el\u0259di?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; \u015eeird\u0259n n\u0259sr\u0259 ke\u00e7m\u0259k t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u00fc bir \u015fey deyil. \u00c7\u00fcnki h\u0259r ikisinin material s\u00f6zd\u00fcr. Janrlar \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnaslar \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. Q\u0259l\u0259m adam\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn janrlar\u0131n f\u0259rqi yoxdur. Bu ya\u015f\u0131mda da m\u0259nim\u00e7\u00fcn janr anlay\u0131\u015f\u0131 yoxdur. Varsa, da bir janr var: yerin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n, a\u011f\u0131r\u00e7\u0259kili S\u00d6Z. M\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas janr budur. Oxucunu m\u00fcst\u0259qillik ill\u0259rind\u0259 dem\u0259k olar ki, tam itirdik. D\u00fczd\u00fcr, poeziya il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olanda \u00e7ox populyar idim, n\u0259sr \u0259s\u0259rl\u0259rim d\u0259 b\u00f6y\u00fck tirajla \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131. Bir d\u0259f\u0259 Ramiz R\u00f6v\u015f\u0259n demi\u015fdi ki, \u201c\u015eairl\u0259rin xo\u015fb\u0259xtliyind\u0259n, nasirl\u0259rin b\u0259db\u0259xtliyind\u0259n Seyran S\u0259xav\u0259t \u015feird\u0259n n\u0259sr\u0259 ke\u00e7di\u201d. Sual\u0131na is\u0259 q\u0131sa bel\u0259 cavab ver\u0259 bil\u0259r\u0259m: Biz m\u00fcst\u0259qillik ill\u0259rind\u0259 torpaq, o\u011fullar itirdik, onlar\u0131n yan\u0131nda oxucu itkisi m\u0259ni a\u011fr\u0131dan m\u0259s\u0259l\u0259 deyil.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Yadda\u015fla ba\u011fl\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r, xatir\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 kitablar yazmaq bir q\u0259d\u0259r d\u0259 c\u0259sar\u0259t t\u0259l\u0259b edir. O m\u0259nada ki, s\u0259n \u00f6z h\u0259yat\u0131n\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r maraql\u0131 hesab ed\u0259s\u0259n ki, onun oxucu \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 maraql\u0131 olaca\u011f\u0131 q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259lib, fikirl\u0259rini kitab \u015f\u0259klind\u0259 t\u0259qdim ed\u0259s\u0259n. Bu, \u0259slind\u0259, deyilm\u0259s\u0259 d\u0259, n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7arpmayan bir iddia g\u00f6st\u0259ricisidir. \u0130st\u0259rdim xatir\u0259l\u0259r\u0259 s\u00f6yk\u0259li \u0259s\u0259rl\u0259r haqda v\u0259 dediyim o iddia haqq\u0131nda dan\u0131\u015fas\u0131n\u0131z.<\/span><\/p>\n<p>&#8211; \u201cQa\u00e7haqa\u00e7\u201dda a\u015fa\u011f\u0131lanma\u011f\u0131mla ba\u011fl\u0131 yerl\u0259r d\u0259 var. Bunu h\u0259r adam c\u0259sar\u0259t edib el\u0259m\u0259z. Yaz\u0131\u00e7\u0131 ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z iddial\u0131 adam olur. Yaz\u0131\u00e7\u0131lar, s\u0259n\u0259tkarlar aras\u0131nda bel\u0259 bir b\u0259la var: deyirl\u0259r ki, 25-30-40-50 ildir xalq\u0131ma xidm\u0259t edir\u0259m. Bu, yalan s\u00f6hb\u0259tdir. Xalq\u0131n boynuna minn\u0259t qoymaq olmaz, kim n\u0259 edibs\u0259, \u00f6z\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn edib, yaz\u0131b, yarad\u0131b, h\u00f6rm\u0259t qazan\u0131b. Ya\u015fland\u0131qca is\u0259 insan yadda\u015f\u0131na daha \u00e7ox s\u00f6yk\u0259nir, \u0259n etibarl\u0131 dostu olur yadda\u015f. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 yadda\u015fa s\u0259nin dediyin qay\u0131d\u0131\u015f qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r. M\u0259n burda iddia g\u00f6rm\u00fcr\u0259m, sad\u0259c\u0259, yadda\u015f\u0131m\u0131 ifad\u0259 edir\u0259m.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u018fs\u0259rl\u0259rinizd\u0259 ironiyan\u0131z daim diri g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, el\u0259 \u015fifahi s\u00f6hb\u0259tl\u0259rinizd\u0259 d\u0259. Yumor hissinizi canl\u0131 saxlama\u011f\u0131n hans\u0131sa yolu varm\u0131?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Yaz\u0131\u00e7\u0131l\u0131q bar\u0259d\u0259 b\u0259xtim \u0259z\u0259l g\u00fcnd\u0259n g\u0259tirib. Bizim Qaraba\u011fda olan yumor he\u00e7 bir yerd\u0259 yoxdur. Bizd\u0259 ham\u0131 ironiya, yumorla dan\u0131\u015f\u0131r. \u018fg\u0259r b\u00f6y\u00fcd\u00fcy\u00fcn m\u00fchitd\u0259 yumor hissi g\u00fccl\u00fc olmasa, sonra onu qazana bilm\u0259zs\u0259n. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, insan \u0259sas\u0259n m\u00fchitin ona verdikl\u0259rind\u0259n qazan\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; \u201cSe\u00e7ilm\u0259mi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259r\u201diniz \u00e7\u0131x\u0131r. Ad\u0259t\u0259n, yaz\u0131\u00e7\u0131lar \u201cSe\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259r\u201d ad\u0131 alt\u0131nda kitablar\u0131n\u0131 \u00e7ap etdirir, sizd\u0259 is\u0259 \u0259ksin\u0259dir. Bu ya\u015fl\u0131 yazarlara ironiyad\u0131r? Y\u0259ni dem\u0259k ist\u0259misiniz ki: \u201cSe\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259r\u201dinizi kim se\u00e7di, yaxud da bel\u0259 dey\u0259k, n\u0259 yazm\u0131s\u0131n\u0131zsa daxil edib niy\u0259 \u201cSe\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259r\u201d ad\u0131 alt\u0131nda \u00e7ap etdirirsiniz, bir az da \u00f6t\u0259y\u0259 gets\u0259k, se\u00e7ilmi\u015fl\u0259riniz bunlard\u0131rsa, g\u00f6r se\u00e7ilm\u0259mi\u015fl\u0259riniz n\u0259 g\u00fcnd\u0259dir?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n \u201cSe\u00e7ilm\u0259mi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259r\u201dim\u0259 n\u0259 yazm\u0131\u015famsa, ham\u0131s\u0131n\u0131 daxil etmi\u015f\u0259m, h\u0259tta ilk m\u0259tbu yaz\u0131m\u0131 bel\u0259. Y\u0259ni qoy g\u00f6rs\u00fcnl\u0259r ki, haradan ba\u015flay\u0131b hara getmi\u015f\u0259m. He\u00e7 bir t\u0259nqid\u00e7i ke\u00e7diyim yolu o kitablar kimi g\u00f6st\u0259r\u0259 bilm\u0259z. \u0130n\u015fallah, 15 cildd\u0259 olacaq. Ancaq dediyiniz h\u0259min o tikanl\u0131 m\u0259qamlar\u0131n da b\u0259zisi bir ad alt\u0131nda toplanan kitablar\u0131ma se\u00e7diyim adda \u00f6z ifad\u0259sini tap\u0131b.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: bold;\">&#8211; Son sual\u0131m\u0131z da bu olsun ki, bundan sonra hans\u0131 yarad\u0131c\u0131l\u0131q plan\u0131n\u0131z var?<\/span><\/p>\n<p>&#8211; Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 m\u0259nd\u0259n plans\u0131z adam a\u011fl\u0131na g\u0259tirm\u0259: ist\u0259r h\u0259yatda, ist\u0259r yarad\u0131c\u0131l\u0131qda. Yarad\u0131c\u0131l\u0131q planl\u0131 t\u0259s\u0259rr\u00fcfat deyil, Bak\u0131l\u0131lar demi\u015f, alay\u0131 \u015feydir&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"10487\">Yaz\u0131ya 488 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yaz\u0131\u00e7\u0131 Seyran S\u0259xav\u0259tin \u201cKaspi\u201d q\u0259zetin\u0259 verdiyi m\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edirik: &#8211; \u018fhval\u0131n\u0131z nec\u0259dir? &#8211; \u018fhval q\u0259liz m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bu g\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n da, \u00f6lk\u0259mizin d\u0259, insanlar\u0131n da probleml\u0259ri var. Bunu danmaq olmaz. Reall\u0131\u011f\u0131n g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7in\u0259 d\u00fcz baxmaq laz\u0131md\u0131r. Olan \u015feyl\u0259rin inkar\u0131na \u00e7al\u0131\u015fanlar, olmayan \u015feyl\u0259rin davas\u0131na qalxanlar\u0131n \u0259hval\u0131 \u00e7ox vaxt pis olur. M\u0259n is\u0259 bel\u0259 adam deyil\u0259m, ona g\u00f6r\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10487"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10489,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10487\/revisions\/10489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}