{"id":10616,"date":"2016-03-22T19:27:05","date_gmt":"2016-03-22T15:27:05","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=10616"},"modified":"2016-03-22T19:27:05","modified_gmt":"2016-03-22T15:27:05","slug":"x%c9%99rc%c9%99ng-x%c9%99st%c9%99liyi-haqqinda-5-vacib-m%c9%99lumat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=10616","title":{"rendered":"X\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyi haqq\u0131nda 5 vacib -M\u0259lumat"},"content":{"rendered":"<div style=\"color: #000000;\"><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/xerceng.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-medium wp-image-10617\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/xerceng-300x157.jpg\" alt=\"xerceng\" width=\"300\" height=\"157\" \/><\/a>M\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn \u0259n b\u00f6y\u00fck qorxular\u0131ndan biri d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyidir. D\u00fcnyada h\u0259r il minl\u0259rl\u0259 insan bu x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxur.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Bunun \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 m\u0259hz m\u0259lumats\u0131zl\u0131qdan qaynaqlan\u0131r. Biz bu qorxulu x\u0259st\u0259lik haqq\u0131nda n\u0259 bilirik? X\u0259r\u00e7\u0259ngl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259r etm\u0259liyik? G\u0259lin \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 sevdikl\u0259rimizi s\u0131\u011fortalamaq \u00fc\u00e7\u00fcn, bu x\u0259st\u0259liyin yaranma v\u0259 inki\u015faf etm\u0259 prosesiyl\u0259 tan\u0131\u015f olaq.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">X\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyi nec\u0259 yaran\u0131r?<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">B\u0259d\u0259nimiz m\u00fcxt\u0259lif h\u00fcceyr\u0259 n\u00f6vl\u0259rind\u0259n ibar\u0259tdir. Bir insanda m\u00f6vcud olan h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin \u00fcmumi say\u0131 t\u0259qrib\u0259n 100 trilyona q\u0259d\u0259rdir. \u00a0\u00d6l\u00fc h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin yenil\u0259nm\u0259si v\u0259 yaralanan toxumalar\u0131n b\u0259rpas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 h\u00fcceyr\u0259l\u0259r b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. M\u00fcr\u0259kk\u0259b bir sistem laz\u0131mi yerl\u0259rd\u0259 uy\u011fun miqdarda h\u00fcceyr\u0259 istehsal\u0131n\u0131 v\u0259 d\u00fczg\u00fcn genetik bazayla t\u0259chiz olunmas\u0131n\u0131 t\u0259min edir. H\u00fcceyr\u0259nin hara aid oldu\u011fu, n\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6l\u00fcn\u0259 bil\u0259c\u0259yi v\u0259 n\u0259 vaxt \u00f6l\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 m\u0259lumatlar h\u00fcceyr\u0259 n\u00fcv\u0259sind\u0259 qeyd edilir. H\u0259r b\u00f6l\u00fcnm\u0259d\u0259 bu m\u0259lumat kopyalan\u0131b bala h\u00fcceyr\u0259y\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Bu proses b\u0259d\u0259nimizd\u0259 h\u0259r saniy\u0259 milyon d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 t\u0259krarlan\u0131r. N\u0259zar\u0259tli olaraq h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n h\u00fcceyr\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u0259si, b\u0259d\u0259nimizi i\u015fl\u0259k halda saxlama\u011fa k\u00f6m\u0259k edir. Genetik m\u0259lumat s\u0259hv oxundu\u011fu hallarda is\u0259 h\u00fcceyr\u0259 mutasiyaya, bir ba\u015fqa ifad\u0259 il\u0259 des\u0259k daimi d\u0259yi\u015fikliy\u0259 m\u0259ruz qal\u0131r.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Mutasiya (daimi d\u0259yi\u015fiklik) n\u0259 dem\u0259kdir?<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Mutasiyaya u\u011frayan h\u00fcceyr\u0259d\u0259 sa\u011flam h\u00fcceyr\u0259d\u0259n f\u0259rqli olaraq, par\u00e7alanma v\u0259 orqanizmd\u0259ki funksiyas\u0131na dair m\u00fcxt\u0259lif m\u0259lumatlar qeyd edilmi\u015fdir. Ehtiyac olmasa da, bu h\u00fcceyr\u0259 b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. \u0130mmun sistemi x\u0259tal\u0131 h\u00fcceyr\u0259l\u0259ri b\u0259rpa ed\u0259 bilmir v\u0259 bu yolla da mutasiyaya u\u011frayan h\u00fcceyr\u0259l\u0259r varl\u0131qlar\u0131n\u0131 davam etdirir. N\u0259zar\u0259tsiz par\u00e7alanma ba\u015flay\u0131r v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli d\u0259yi\u015fikliy\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015f h\u00fcceyr\u0259l\u0259r \u00e7oxal\u0131r. H\u00fcceyr\u0259l\u0259rin h\u0259dd\u0259n art\u0131q \u00e7oxalmas\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin neoplaziya ad\u0131n\u0131 verdikl\u0259ri \u015fi\u015fkinlik v\u0259 tumorlar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259tirir. Bel\u0259likl\u0259, h\u0259min qorxulu \u015fi\u015f meydana g\u0259lir. Bu \u015fi\u015fl\u0259r d\u0259 \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 xo\u015f xass\u0259li v\u0259 pis xass\u0259li olaraq iki yer\u0259 b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. Pis xass\u0259li olan \u015fi\u015fl\u0259r d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng adlan\u0131r.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Pis xass\u0259li \u015fi\u015fin xo\u015f xass\u0259li \u00a0\u015fi\u015fd\u0259n f\u0259rqi n\u0259dir?<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Pis xass\u0259li \u015fi\u015fl\u0259r s\u00fcr\u0259tl\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. M\u00f6vcud olduqlar\u0131 toxuma v\u0259 orqandan k\u0259nara \u00e7\u0131xaraq, dig\u0259r orqan v\u0259 toxumalara da yay\u0131l\u0131b, z\u0259r\u0259r ver\u0259 bilir. X\u0259r\u00e7\u0259ng b\u0259lli olmad\u0131\u011f\u0131 bir anda qan-limfa damarlar\u0131 orqanizmin ba\u015fqa n\u00f6qt\u0259l\u0259rin\u0259 s\u0131\u00e7raya bilir. Bu v\u0259ziyy\u0259t\u0259 \u201cyerd\u0259yi\u015fm\u0259\u201d m\u0259nas\u0131nda i\u015fl\u0259dil\u0259n metastaz ad\u0131 verilir. Metastaz hal\u0131nda ad\u0259t\u0259n a\u011fciy\u0259r, qaraciy\u0259r v\u0259 beyin kimi orqanlar h\u0259d\u0259f olur.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">Xo\u015f xass\u0259li \u015fi\u015fl\u0259r is\u0259 daha yava\u015f b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. Yay\u0131lm\u0131r, sad\u0259c\u0259 olduqlar\u0131 yerd\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u00fcr v\u0259 damarlar vasit\u0259sil\u0259 b\u0259d\u0259nin ba\u015fqa n\u00f6qt\u0259l\u0259rin\u0259 s\u0131\u00e7ram\u0131r. Metastaza s\u0259b\u0259b olmurlar. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, h\u0259yat\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 yol a\u00e7m\u0131rlar. \u018fm\u0259liyyatla al\u0131nd\u0131qda nadir hallarda yenid\u0259n b\u00f6y\u00fcy\u00fcrl\u0259r. H\u0259r x\u0259r\u00e7\u0259ng hadis\u0259si \u00f6l\u00fcml\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259 bil\u0259r. Erk\u0259n diaqnoz, m\u00fcalic\u0259 \u015fans\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">X\u0259r\u00e7\u0259ng h\u00fcceyr\u0259si \u00f6z\u00fcn\u00fc gizl\u0259d\u0259 bil\u0259rmi?<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">X\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyi olan h\u00fcceyr\u0259l\u0259r sa\u011flam h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin tipik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini \u0259ks etdir\u0259r\u0259k \u00f6zl\u0259rini \u201cg\u00f6r\u00fcnm\u0259z\u201d ed\u0259 bilirl\u0259r. Bel\u0259likl\u0259, m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259mi\u015fd\u0259n uzun m\u00fcdd\u0259t \u0259vv\u0259ld\u0259n \u00f6zl\u0259rini gizl\u0259d\u0259 bilirl\u0259r. Bu b\u0259z\u0259n ill\u0259r, h\u0259tta on ill\u0259rl\u0259 vaxt ala bil\u0259r. Mutasiyaya u\u011fram\u0131\u015f x\u0259r\u00e7\u0259ng h\u00fcceyr\u0259l\u0259rinin qocalma v\u0259 \u00f6l\u00fcm d\u00f6vrl\u0259ri sa\u011flam h\u00fcceyr\u0259l\u0259rd\u0259ki il\u0259 eyni olmaya bil\u0259r. X\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259likli h\u00fcceyr\u0259l\u0259r bir m\u0259nada \u00f6l\u00fcms\u00fczd\u00fcrl\u0259r.<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">X\u0259r\u00e7\u0259ng n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6l\u00fcmc\u00fcld\u00fcr?<\/div>\n<div style=\"color: #000000;\"><\/div>\n<div style=\"color: #000000;\">\u00d6l\u00fcm\u0259 yol a\u00e7an x\u0259r\u00e7\u0259ngin n\u0259tic\u0259l\u0259ridir. Daimi d\u0259yi\u015fikliy\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015f h\u00fcceyr\u0259l\u0259rin m\u0259hv etdiyi orqanlar art\u0131q \u00f6z funksiyas\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetir\u0259 bilmir. Qaraciy\u0259r x\u0259r\u00e7\u0259ngi zaman\u0131 qaraciy\u0259r funksiyalar\u0131n\u0131 yerin\u0259 yetir\u0259 bilm\u0259z. B\u0259d\u0259nimizd\u0259 t\u0259mizl\u0259yici v\u0259zif\u0259si g\u00f6r\u0259n qaraciy\u0259rin i\u015fl\u0259m\u0259m\u0259si is\u0259 \u00f6l\u00fcm\u0259 apar\u0131r. Eyni v\u0259ziyy\u0259t b\u00f6yr\u0259k v\u0259 a\u011fciy\u0259rl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 ke\u00e7\u0259rlidir. Bir s\u00f6zl\u0259, x\u0259r\u00e7\u0259ng bizim \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yati \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik olan orqanlar\u0131 s\u0131radan \u00e7\u0131xar\u0131r.(Qaynar.info)<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"10616\">Yaz\u0131ya 580 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn \u0259n b\u00f6y\u00fck qorxular\u0131ndan biri d\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng x\u0259st\u0259liyidir. D\u00fcnyada h\u0259r il minl\u0259rl\u0259 insan bu x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxur. Bunun \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 m\u0259hz m\u0259lumats\u0131zl\u0131qdan qaynaqlan\u0131r. Biz bu qorxulu x\u0259st\u0259lik haqq\u0131nda n\u0259 bilirik? X\u0259r\u00e7\u0259ngl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259r etm\u0259liyik? G\u0259lin \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 sevdikl\u0259rimizi s\u0131\u011fortalamaq \u00fc\u00e7\u00fcn, bu x\u0259st\u0259liyin yaranma v\u0259 inki\u015faf etm\u0259 prosesiyl\u0259 tan\u0131\u015f olaq. X\u0259r\u00e7\u0259ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10616"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10616"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10616\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10618,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10616\/revisions\/10618"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10616"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10616"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10616"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}