{"id":10945,"date":"2016-04-18T15:38:34","date_gmt":"2016-04-18T10:38:34","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=10945"},"modified":"2016-04-18T15:38:34","modified_gmt":"2016-04-18T10:38:34","slug":"arvadinin-dogum-gununu-milli-bayram-elan-ed%c9%99n-kommunist-kral","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=10945","title":{"rendered":"Arvad\u0131n\u0131n do\u011fum g\u00fcn\u00fcn\u00fc milli bayram elan ed\u0259n \u201ckommunist kral\u201d"},"content":{"rendered":"<div class=\"single-full-title\">\n<h1 title=\"Arvad\u0131n\u0131n do\u011fum g\u00fcn\u00fc milli bayram elan ed\u0259n \u201ckommunist kral\u201d\"><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/causesku.jpeg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-10946\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/causesku-300x212.jpeg\" alt=\"causesku\" width=\"300\" height=\"212\" \/><\/a><\/h1>\n<\/div>\n<div id=\"contenttext\" class=\"single-full-text\">\n<p><strong>Xarici borcu \u00f6d\u0259y\u0259 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn daraqlar\u0131na kimi satd\u0131lar<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130tini x\u00fcsusi m\u00fchafiz\u0259\u00e7il\u0259r g\u0259zdirir, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n a\u011fl\u0131na bel\u0259 g\u0259tirm\u0259diyi yem\u0259kl\u0259ri sevimli k\u00f6p\u0259yi yeyirdi. \u0130claslarda bu it\u0259 insandan y\u00fcks\u0259k \u00f6n\u0259m verilirdi.<\/p>\n<p>I\u015ftah\u0131 o q\u0259d\u0259r artm\u0131\u015fd\u0131 ki, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n yata\u011f\u0131na kimi burnunu soxurdu. M\u0259\u015fhur futbol\u00e7ular\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn agentin\u0259 \u00e7evirmi\u015fdi.<\/p>\n<p>Otuz il \u00f6nc\u0259 Rum\u0131niya s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00c7au\u015feskunun tarlas\u0131 dem\u0259k idi.<\/p>\n<p>Rum\u0131niya Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n ba\u015f katibi, q\u0131sacas\u0131, d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Nikolay \u00c7au\u015fesku v\u0259 sevimli arvad\u0131, eyni zamanda prezidentin k\u00f6m\u0259k\u00e7isi v\u0259 daha onlarla v\u0259zif\u0259nin sahibi Elena \u00c7au\u015fesku. \u00d6lk\u0259ni tarlas\u0131 kimi idar\u0259 ed\u0259n c\u00fctl\u00fcy\u00fcn divar dibind\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259siyl\u0259 p\u0259rd\u0259nin enm\u0259sind\u0259n 20 ild\u0259n \u00e7ox vaxt ke\u00e7ib. Amma adlar\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 e\u015fid\u0259ni h\u00fcrk\u00fctm\u0259y\u0259 davam edir.<\/p>\n<p>\u015e\u0259rqi Avropan\u0131n \u0259n uzunm\u00fcdd\u0259tli diktatorlar\u0131ndan biri kimi 24 il hakimiyy\u0259td\u0259 olmu\u015f, devrilm\u0259si s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u00e7\u00f6k\u0259n SSR\u0130-ni bel\u0259 s\u00fcr\u0259tiyl\u0259 k\u00f6lg\u0259d\u0259 qoymu\u015fdu. Kommunist rejiml\u0259r \u00e7\u00f6k\u0259rk\u0259n devril\u0259n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 aras\u0131nda \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n t\u0259k lider o olacaqd\u0131. Bu da gizli m\u0259tl\u0259bl\u0259rd\u0259n x\u0259b\u0259r verir.\u00a0 Yax\u015f\u0131, Avropan\u0131n \u0259n \u201cabsurd diktatorunun\u201d v\u0259 arvad\u0131n\u0131n hekay\u0259ti n\u0259 idi?<\/p>\n<p>G\u0259ncliyind\u0259 qanunsuz Kommunist Partiyas\u0131na \u00fczv oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 h\u0259bs\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. H\u0259tta bir d\u0259f\u0259 o q\u0259d\u0259r \u00e7ox d\u00f6y\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc ki, \u00f6mr\u00fc boyu davam ed\u0259c\u0259k p\u0259lt\u0259kliyi yaranm\u0131\u015fd\u0131. Etirazlara \u00e7\u0131xmas\u0131na baxmayaraq \u00f6z\u00fcn\u0259 qapal\u0131 v\u0259 s\u0259ssiz biri idi. \u00d6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n bir m\u00fcdd\u0259t sonra \u201cNewsweek\u201d d\u0259rgisin\u0259 dan\u0131\u015fan bir h\u0259bsxana yolda\u015f\u0131\u00a0 \u201cd\u00f6y\u00fcl\u0259nd\u0259 a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7maz, g\u00fclm\u0259k laz\u0131m olan yerd\u0259 dodaqlar\u0131n\u0131 t\u0259rp\u0259tm\u0259zdi. Z\u0259if, \u00e7\u0259limsiz biriydi\u201d c\u00fcml\u0259siyl\u0259 onu xat\u0131rlayacaqd\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7au\u015fesku kommunist ideallar\u0131yla yeni bir d\u00fcnya qurma\u011f\u0131 x\u0259yal ed\u0259n milyonlarla inqilab heyran\u0131ndan biri idi. Onlardan f\u0259rqi is\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 girib \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131 h\u0259bsxanada Rum\u0131niyan\u0131n II D\u00fcnya M\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra ilk kommunist prezidenti olacaq Gheorghe Gheorghiu Dejl\u0259 tan\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 idi. Ilk g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n onun himay\u0259sind\u0259 oldu. 1965-ci ild\u0259 d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 idi.<\/p>\n<p>Hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 47 ya\u015f\u0131 var idi. \u015e\u0259rq Blokunda olsa da, b\u00f6y\u00fck a\u011falar\u0131 Kremll\u0259 aradak\u0131 m\u0259saf\u0259ni qorudu. Kommunist blokundan k\u0259nardak\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 ticar\u0259t \u0259laq\u0259sin\u0259 isti bax\u0131rd\u0131. Onun bu bax\u0131\u015f\u0131 Amerika t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cqazan\u0131la bil\u0259c\u0259k m\u00fctt\u0259fiq\u201d kimi g\u00f6r\u00fcnm\u0259sini v\u0259 \u00f6lk\u0259sinin ticar\u0259td\u0259 x\u00fcsusi status almas\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259kdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/s017.radikal.ru\/i424\/1604\/c6\/ce95e87a0db8.jpg\" alt=\"\" \/><br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/s019.radikal.ru\/i619\/1604\/4c\/b001894e3f55.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Mill\u0259t\u00e7iliyi g\u00fccl\u0259ndir\u0259n kommunist lider<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7au\u015feskunun 1965-ci ild\u0259 partiya daxilind\u0259 r\u0259qibl\u0259rini z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdir\u0259r\u0259k hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259sind\u0259n sonra rum\u0131nlar liberalla\u015fma d\u00f6vr\u00fcn\u00fc ya\u015fad\u0131lar. Bu vaxtlar kommunizmin \u0259leyhin\u0259 olsa da, mill\u0259t\u00e7iliyin g\u00fccl\u00fc oldu\u011fu d\u00f6vrl\u0259r idi. \u00c7au\u015fesku dig\u0259r kommunist liderl\u0259rin \u0259ksin\u0259 olaraq, AB\u015e prezidentl\u0259ri Ri\u00e7ard Nikson v\u0259 Gerald Fordu Buxarestd\u0259 q\u0259bul ed\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r Kremld\u0259n azad bir \u201cq\u0131rm\u0131z\u0131 lider\u201d idi. Bel\u0259 ki, Niksonun 1972-ci ild\u0259 tarixi \u00c7in a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n arxas\u0131ndak\u0131 imza da o idi. Qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda Va\u015finqtonda Karterin r\u0259\u011fb\u0259tini qazanm\u0131\u015fd\u0131. 1967-ci il m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra \u0130sraill\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rini k\u0259sm\u0259y\u0259n t\u0259k \u015e\u0259rq Bloku lideri idi. Rum\u0131niyal\u0131 y\u0259hudil\u0259rin \u0130srail\u0259 k\u00f6\u00e7m\u0259sin\u0259 izn vermi\u015fdi. Amma ill\u0259r sonra bunun qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ek ald\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131xacaqd\u0131. Bu d\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 populyarl\u0131\u011f\u0131 yax\u0131n \u015f\u0259rqd\u0259ki s\u00fclh prosesind\u0259 daha da artm\u0131\u015fd\u0131. Uzun s\u00f6z\u00fcn q\u0131sas\u0131, praqmatik \u015f\u0259xsiyy\u0259t idi. Var\u015fava pakt\u0131n\u0131n 1968-ci ild\u0259 \u00c7exoslavakiyan\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259sin\u0259 qo\u015fulmaqdan imtina etmi\u015f, \u00fcst\u0259lik eyni \u015feyin Rum\u0131niyaya t\u0259tbiq edilm\u0259si hal\u0131nda m\u00fcbariz\u0259 aparacaqlar\u0131n\u0131 bildirmi\u015fdi. Bu da b\u0259s etm\u0259mi\u015f, SSR\u0130-nin 1979-cu ild\u0259 \u018ffqanistan\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259sini q\u0131nam\u0131\u015fd\u0131. Torpaqlar\u0131na sovet h\u0259rbi bazalar\u0131n\u0131 buraxmam\u0131\u015fd\u0131. Bu \u015e\u0259rq Bloku lideri \u00fc\u00e7\u00fcn \u201c\u015f\u0259xsiyy\u0259tli\u201d bir i\u015f idi. Rum\u0131nlar\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259 olan inam\u0131n\u0131 art\u0131rm\u0131\u015f, bahar havas\u0131 \u0259sdirmi\u015fdi. Mill\u0259t\u00e7i \u015fairl\u0259r d\u0259 kommunist lider\u0259 r\u0259\u011fb\u0259t dolu misralar h\u0259sr etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00f6vb\u0259y\u0259 durmu\u015fdular. Rum\u0131n lider bu xalq d\u0259st\u0259yini sona kimi davam etdirm\u0259y\u0259 q\u0259rarl\u0131 idi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Rum\u0131n q\u0259hr\u0259manlar\u0131 \u00f6z\u00fcn\u0259 qalxan etdi<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7au\u015fesku mill\u0259t\u00e7iliyin g\u00fcc\u00fcn\u00fc k\u0259\u015ff ed\u0259n ilk kommunist lider idi. Kommunizm dig\u0259r formada mill\u0259t\u00e7iliyin anti-z\u0259h\u0259ri idi. Amma rum\u0131n lider anti-z\u0259h\u0259rl\u0259 z\u0259h\u0259ri eyni damarda bir-birin\u0259 qar\u0131\u015fd\u0131rmadan ax\u0131tma\u011f\u0131 bacarm\u0131\u015fd\u0131. Hakimiyy\u0259tinin ilk ill\u0259rind\u0259 SSR\u0130-y\u0259 qar\u015f\u0131 ba\u015f qald\u0131raraq canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u201crum\u0131n olmaq \u00e7o\u015fqusu\u201d B\u00f6y\u00fck Stefan (\u015etefan cel Mare), C\u0259sur Mihail kimi rum\u0131n q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131 n\u0259h\u0259ng t\u0259dbirl\u0259rl\u0259 yad etdi. \u201cOnlar t\u00fcrkl\u0259r\u0259, ruslara v\u0259 macarlara qar\u015f\u0131 nec\u0259ydis\u0259, o da eynisini edirdi&#8230;\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cRol almad\u0131\u011f\u0131m he\u00e7 bir stadion n\u00fcmayi\u015fi olmad\u0131. Onun do\u011fum g\u00fcn\u00fc, arvad\u0131n\u0131n ad g\u00fcn\u00fc. 23 avqust, 1 may \u0259m\u0259k bayram\u0131, 2 may g\u0259nclik bayram\u0131, 1 iyun u\u015faqlar g\u00fcn\u00fc&#8230; Bu n\u00fcmayi\u015fl\u0259rd\u0259n h\u0259r ay m\u00fctl\u0259q biri olurdu. B\u00fct\u00fcn u\u015faql\u0131\u011f\u0131m bel\u0259 ke\u00e7di.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Andrei Duban rum\u0131niyali aktyor<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Stadion n\u00fcmayi\u015fl\u0259riyl\u0259 \u201cbirlik\u201d h\u0259yacan\u0131 ya\u015fad\u0131<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7au\u015feskunun r\u0259hb\u0259rlik etdiyi Rum\u0131niya b\u00f6y\u00fck bir teatr idi. B\u0259z\u0259n 22 milyon aktyor, bir n\u0259f\u0259r tama\u015fa\u00e7\u0131 olur, b\u0259z\u0259n d\u0259 tam t\u0259rsi-\u00a0 bir n\u0259f\u0259r aktyor olur, 22 milyon izl\u0259yib alq\u0131\u015flay\u0131rd\u0131. Dig\u0259r diktatorlar kimi sa\u011fa-sola heyk\u0259ll\u0259rini qoydurub \u015f\u0259kill\u0259rini asd\u0131rmasa da, \u00c7au\u015feskunun z\u0259if yeri stadion n\u00fcmayi\u015fl\u0259ri idi. X\u00fcsusil\u0259, hakimiyy\u0259tinin ilk ill\u0259rind\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 xalq d\u0259st\u0259yini bu \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6rm\u0259k onu h\u0259yacanland\u0131r\u0131rd\u0131. M\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m stadion n\u00fcmayi\u015fl\u0259rinin yaratd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u00e7o\u015fqulu birlik v\u0259 b\u0259rab\u0259rlik\u201dd\u0259n yararlanmaq ist\u0259yirdi.\u00a0 H\u0259r f\u00fcrs\u0259td\u0259 x\u00fcsusi g\u00fcn v\u0259 h\u0259tta gec\u0259l\u0259rd\u0259 g\u0259ncl\u0259r k\u00fctl\u0259l\u0259r hal\u0131nda stadiona ax\u0131\u015f\u0131r, t\u0259limatlar al\u0131r, b\u0259d\u0259nl\u0259rini ya da \u0259ll\u0259rind\u0259ki r\u0259ngli portretl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k n\u0259h\u0259ng \u00c7au\u015fesku \u015f\u00fcarlar\u0131 yarad\u0131rd\u0131lar. D\u00f6vr\u00fcn ideoloq \u015fairl\u0259rind\u0259n Dan Zimferescu \u201cbu biz\u0259 \u201cvar oldu\u011fumuz\u201d duy\u011fusunu verirdi. B\u00f6y\u00fck bir b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7as\u0131 oldu\u011fumuzu hiss edirdik. O, bizl\u0259r\u0259 biril\u0259ri oldu\u011fumuzu, SSR\u0130-nin k\u00f6l\u0259si olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6st\u0259rdi\u201d dey\u0259r\u0259k ruh hal\u0131n\u0131 dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Lakin bahar havas\u0131 \u00e7ox \u00e7\u0259km\u0259di. Rejim q\u0131sa zamanda stalinist \u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Ziyal\u0131 h\u0259yat\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259ki z\u0259ncirl\u0259r daha da b\u0259rkidildi. Az da olsa, ba\u015f\u0131n\u0131 qald\u0131ran yarad\u0131c\u0131 fikirl\u0259rin fatih\u0259si oxundu. \u00c7au\u015fesku konstitusiyaya d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ed\u0259r\u0259k d\u00f6vl\u0259t r\u0259hb\u0259rliyind\u0259ki yerini betonlad\u0131qdan sonra c\u0131\u011f\u0131r\u0131ndan \u00e7\u0131xd\u0131. Mediaya g\u00f6r\u0259 \u00c7au\u015fesku yarad\u0131c\u0131 kommunizm teoremi v\u0259 fikirl\u0259riyl\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259ki h\u0259r u\u011furun memar\u0131 idi. Stalin v\u0259 Mao kimi liderl\u0259rin onun yan\u0131nda ne\u00e7\u0259 q\u0259piklik d\u0259y\u0259ri vard\u0131 ki?<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 oldu\u011fu ilk ill\u0259r\u0259 baxanda dig\u0259r b\u0259nz\u0259r rejiml\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi \u00f6z\u00fc haqq\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz t\u0259rif mexanizmini ba\u015flatd\u0131. Do\u011fru-d\u00fczg\u00fcn t\u0259hsilinin olub-olmad\u0131\u011f\u0131\u00a0 bilinm\u0259y\u0259n lider mediada \u201c\u00f6lk\u0259nin m\u00fcst\u0259qilliyi v\u0259 inki\u015faf\u0131n\u0131n qarant\u0131\u201d, \u201c\u00f6lk\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259yinin memar\u0131\u201d v\u0259 ba\u015fqa adlarla tan\u0131d\u0131l\u0131rd\u0131. Diktator rejiml\u0259rinin d\u0259 \u00fcz\u00fc bu idi. \u00d6nc\u0259 zorla yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u015feyl\u0259r\u0259 bir m\u00fcdd\u0259t sonra \u00f6z\u00fcn\u00fcz d\u0259 inan\u0131rd\u0131n\u0131z v\u0259 rejim bu \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc qoruyurdu&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>H\u0259r n\u0259 ad varsa, s\u0259n\u0259 yara\u015f\u0131r<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>S\u0259ks\u0259ninci ill\u0259rin \u0259vv\u0259lind\u0259 \u00c7au\u015fesku \u00f6lk\u0259d\u0259 n\u0259 varsa, ham\u0131s\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri idi. \u00dcst\u0259lik bu i\u015ftah\u0131 \u00f6z\u00fcyl\u0259 s\u0259rh\u0259dli deyildi. Rejimin n\u0259zar\u0259tind\u0259ki media \u201cd\u00fcnyadak\u0131 qad\u0131nlar\u0131n \u0259n b\u0259nz\u0259rsizi\u201d olaraq t\u0259svir etdiyi arvad\u0131 Elena da art\u0131q protokollar\u0131 a\u015f\u0131rd\u0131. Ba\u015f nazirin k\u00f6m\u0259k\u00e7isi olaraq \u0259cn\u0259bi t\u0259msil\u00e7il\u0259rl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r\u0259 qat\u0131l\u0131r, dig\u0259r kommunist partiyalarla \u0259laq\u0259l\u0259r saxlay\u0131rd\u0131. T\u0259hsil v\u0259 elm qurumlar\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri idi. Partiya daxilind\u0259ki t\u0259yinatlardan da cavabdeh idi. 1980-ci ill\u0259rin ortalar\u0131na g\u0259l\u0259nd\u0259 is\u0259 do\u011fum g\u00fcnl\u0259ri d\u00f6vl\u0259t bayram\u0131 olaraq qeyd edilirdi.<\/p>\n<p>Elenan\u0131n 80-ci ill\u0259rin sonuna do\u011fru m\u0259xfi polis daxilind\u0259 qurdu\u011fu ittifaqlarla \u0259rind\u0259n sonra r\u0259hb\u0259rliy\u0259 \u0259n g\u00fccl\u00fc namiz\u0259d oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131xacaqd\u0131. O\u011fullar\u0131 Nicu partiya daxilind\u0259 \u00f6n\u0259mli yer\u0259 \u00e7atm\u0131\u015f, \u00c7au\u015feskunun iki qarda\u015f\u0131 da orduda v\u0259 m\u0259xfi polisd\u0259 v\u0259zif\u0259 tutmu\u015fdular. Devril\u0259c\u0259yi 1989-cu ild\u0259 \u00c7au\u015feskunun 27 yax\u0131n qohumu d\u00f6vl\u0259tin m\u00fcxt\u0259lif v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259 at oynad\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00d6z\u00fcn\u0259 \u0259minlik yoldan \u00e7\u0131xar\u0131r&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Indi d\u0259 g\u0259lin, \u00c7au\u015feskunun a\u011fla g\u0259lm\u0259y\u0259n s\u0259r\u0259ncamlar\u0131ndan dan\u0131\u015faq. 1978 il idi. Buxarestd\u0259 yeni bir metro stansiyas\u0131 in\u015fa edilirdi. 12 min kub.m torpaq \u00e7\u0131xard\u0131laraq stansiyan\u0131n giri\u015fi a\u00e7\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Cavabdeh m\u00fch\u0259ndis ev\u0259 getdi. S\u0259h\u0259r g\u0259l\u0259nd\u0259 n\u0259h\u0259ng \u00e7uxurun yerind\u0259 yel \u0259sirdi. \u00c7uxurun olmas\u0131 laz\u0131m olan yerd\u0259 \u0259m\u0259lli ba\u015fl\u0131 park var idi. Bunun s\u0259b\u0259bi q\u0131sa zamanda bilin\u0259c\u0259kdi. \u00c7au\u015fesku o g\u00fcn orada xalqa xitab ed\u0259c\u0259kdi v\u0259 metro giri\u015fi s\u0259h\u0259r\u0259 kimi davam ed\u0259n i\u015fl\u0259 doldurularaq k\u00fctl\u0259nin topla\u015faca\u011f\u0131 park formas\u0131na sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. \u00c7uxurun oldu\u011fu yerd\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259n a\u011faclar \u015f\u0259h\u0259rin ba\u015fqa yerind\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131laraq g\u0259tirilmi\u015f, otlar da park\u0131n dig\u0259r yerl\u0259rind\u0259n g\u0259tiril\u0259r\u0259k \u0259kilmi\u015fdi. Diktator olanda siz \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259c\u0259yiniz yeri d\u0259yi\u015fdirmirsiniz, amma \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259c\u0259yiniz yer sizin kefiniz\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fdirilirdi&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Popesku da \u00c7au\u015feskuya agentlik etmi\u015fdi<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Qalatasaray\u0131n \u0259fsan\u0259vi futbol\u00e7ular\u0131ndan rum\u0131n Georgi Popesku da Securitatenin casuslar\u0131ndan biri idi. Popesku \u201cUniversitatea Craiova\u201d komandas\u0131nda forma geyindiyi d\u00f6vrd\u0259 komanda yolda\u015flar\u0131 v\u0259 dig\u0259r s\u0259lahiyy\u0259tlil\u0259r haqq\u0131nda 4 d\u0259f\u0259 raport verdiyini a\u00e7\u0131qlam\u0131\u015fd\u0131. Popesku 1985-ci il\u0259 kimi \u201cD\u00f6vl\u0259tin m\u0259nf\u0259\u0259tl\u0259rini qorumaq\u201d s\u0259n\u0259din\u0259 sadiq qalaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcbut etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn imza atd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015fdi.\u00a0 Bu i\u015fl\u0259ri kommunist rejimin hakimiyy\u0259td\u0259 oldu\u011fu vaxtda etdiyini vur\u011fulayaraq \u00f6z\u00fcn\u00fc m\u00fcdafi\u0259 etmi\u015fdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00c7au\u015feskunun g\u00f6zl\u0259ri: Securitate<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kommunist rejiml\u0259r d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerl\u0259rind\u0259 m\u0259xfi xidm\u0259tl\u0259r vasit\u0259sil\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc qoruma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. Bunun Rum\u0131niyadak\u0131 \u00fcz\u00fc Securitate-\u0259 aid idi ( D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Xidm\u0259ti). 1948-ci ild\u0259 SSR\u0130 m\u0259xfi servisi NKVD t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259m\u0259ll\u0259ri at\u0131lm\u0131\u015f, \u00c7au\u015feskuyla birlikd\u0259 tarix\u0259 qar\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131. \u00c7ox canlar ald\u0131. I\u015fg\u0259nc\u0259d\u0259 s\u0259rh\u0259d tan\u0131mad\u0131. D\u00f6vl\u0259tin qorunmas\u0131ndan da \u0259sas \u00c7u\u015feskunun v\u0259 rejiminin qorunmas\u0131 idi. Onun hakimiyy\u0259ti ill\u0259rind\u0259 11 min sah\u0259 agenti v\u0259 yar\u0131m milyon casusu var idi. \u00d6lk\u0259nin \u0259halisi is\u0259 22 milyon idi. H\u0259r k\u0259sin h\u0259r add\u0131m\u0131 izl\u0259nildi. Dan\u0131\u015f\u0131qlar qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131. X\u00fcsusil\u0259, \u015e\u0259rq Blokunun dig\u0259r m\u0259xfi servisl\u0259rind\u0259 n\u0259 pis \u0259m\u0259l var idis\u0259, Securitate onlardan geri qalm\u0131rd\u0131. T\u0259til\u0259 ba\u015flayan m\u0259d\u0259n f\u0259hl\u0259l\u0259rinin liderl\u0259rin\u0259 be\u015f d\u0259qiq\u0259 \u0259rzind\u0259 sin\u0259 rentgeni etm\u0259kl\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 yoluxdurmaq, ya da h\u0259kim q\u0131l\u0131\u011f\u0131na girm\u0259kl\u0259 abort etdirm\u0259k ist\u0259y\u0259n qad\u0131nlar\u0131 t\u0259sbit etm\u0259k kimi yarad\u0131c\u0131 fikirl\u0259ri d\u0259 var idi. Rum\u0131niya 2007-ci ild\u0259n bu yana Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fcd\u00fcr. Securitatenin 12 km-\u0259 \u00e7atan s\u0259n\u0259dl\u0259ri h\u0259l\u0259 d\u0259 Buxarestd\u0259ki arxivl\u0259rd\u0259 saxlan\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>S\u0259rh\u0259dsiz paranoya<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>H\u0259r diktator kimi \u00c7au\u015fesku da qorxunun \u0259siri olmu\u015fdu. \u018fcn\u0259bil\u0259rin paltarlar\u0131na z\u0259h\u0259r s\u00fcrt\u0259r\u0259k onu \u00f6ld\u00fcr\u0259 bil\u0259c\u0259yini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcy\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn paltar \u015fkaf\u0131na da m\u00fchafiz\u0259\u00e7i qoymu\u015fdu. Dig\u0259r ehtiyat etdiyi is\u0259 \u0259ll\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k idi. M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu q\u0259d\u0259r az salamla\u015f\u0131r, m\u00fcmk\u00fcns\u0259 d\u0259 d\u0259rhal \u0259lini spirtl\u0259 yuyard\u0131. Krali\u00e7a Yelizaveta bel\u0259 istisna olmam\u0131\u015fd\u0131. Bel\u0259 ki, \u00c7au\u015fesku Buckingham saray\u0131nda ziyar\u0259td\u0259 olark\u0259n istifad\u0259 etdiyi yataq d\u0259stl\u0259rini d\u0259 Rum\u0131niyadan g\u0259tirtmi\u015fdi.<\/p>\n<p>Rum\u0131n lider, b\u00fct\u00fcn a\u011flas\u0131\u011fmaz icralar\u0131na baxmayaraq Q\u0259rbd\u0259n alq\u0131\u015f ald\u0131, ba\u015f\u0131 tumarland\u0131. SSR\u0130 il\u0259 m\u0259saf\u0259 saxlay\u0131rd\u0131. \u00d6zba\u015f\u0131na h\u0259r\u0259k\u0259t edir v\u0259 bu da Q\u0259rb qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 \u0259n b\u00f6y\u00fck silah\u0131 idi. Krali\u00e7a Yelizaveta bel\u0259 ona c\u0259ngav\u0259r (diktatorun edam\u0131ndan bir ne\u00e7\u0259 saat \u00f6nc\u0259 l\u0259\u011fv edildi) statusu verm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u201cYolda\u015f Korbi\u201d limuzinl\u0259 g\u0259zir<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Tez-tez q\u0259rb liderl\u0259rind\u0259n h\u0259diyy\u0259l\u0259r al\u0131rd\u0131. Ingilis Liberal Partiyas\u0131n\u0131n lideri David Steel \u00c7au\u015feskuya Labrador cinsind\u0259n a\u011f it h\u0259diyy\u0259 etmi\u015fdi. Diktator, Korbi ad\u0131n\u0131 verdiyi itini o q\u0259d\u0259r \u0259zizl\u0259yirdi ki, bir m\u00fcdd\u0259t sonra rum\u0131nlar onu \u201cyolda\u015f Korbi\u201d dey\u0259 \u00e7a\u011f\u0131rma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131lar. Korbi zamanla \u00c7au\u015feskunun x\u0259yal d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ayr\u0131lmaz hiss\u0259sin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi.\u00a0 It, ona ayr\u0131lan limuzinl\u0259 Buxarest k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rind\u0259n g\u0259zirdi, \u00fcst\u0259lik, onun\u00e7\u00fcn m\u00fchafiz\u0259\u00e7il\u0259r d\u0259 ayr\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Gec\u0259l\u0259r diktatorun qoynunda yatan heyvan g\u00fcnd\u00fczl\u0259r ona ayr\u0131lan balaca, amma l\u00fcks bir evd\u0259 qal\u0131rd\u0131. Londondak\u0131 Rum\u0131niya s\u0259firinin h\u0259ft\u0259lik v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259n biri m\u0259\u015fhur marketl\u0259rd\u0259n olan \u201cSainsbury\u201dd\u0259n \u0259n yax\u015f\u0131 it yem\u0259kl\u0259rini al\u0131b diplomatik karqoyla Buxarest\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259k idi.<\/p>\n<p>\u00c7ap makinas\u0131na sahibi olma\u011f\u0131n bel\u0259 a\u011f\u0131r \u015f\u0259rtl\u0259r\u0259 \u00e7evrildiyi \u00f6lk\u0259d\u0259 bu b\u0259lk\u0259 d\u0259 normal idi. Insanlar\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc ifad\u0259 etm\u0259sinin t\u0259k yolu intihar idi. Diktator Sosialist\u00a0 Z\u0259f\u0259r Bulvar\u0131n\u0131 tikdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Buxarestin ke\u00e7mi\u015f m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259rind\u0259n birini da\u011f\u0131danda evl\u0259ri s\u00f6k\u00fcl\u0259n insanlar\u0131n b\u0259zisi k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259r\u0259 at\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259zil\u0259ri \u00e7ar\u0259sizliy\u0259 g\u00f6r\u0259 intihar etmi\u015fdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u018fhali artmal\u0131d\u0131r!<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Rum\u0131n lider \u00e7oxu\u015faql\u0131l\u0131\u011f\u0131n \u00f6n\u0259mli oldu\u011funa inan\u0131rd\u0131. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u00f6lk\u0259 \u0259halisini art\u0131rmaq h\u0259v\u0259sin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Rum\u0131n xalq\u0131na etdiyi \u0259n b\u00f6y\u00fck pislikl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 bu idi. Sosializm g\u0259nc n\u0259sill\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 y\u00fcks\u0259lm\u0259liydi. O halda n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox u\u015faq olarsa, o q\u0259d\u0259r yax\u015f\u0131 olar dey\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc. 2000-ci ild\u0259 23 milyon olan \u0259halinin 30 milyon olmas\u0131n\u0131 h\u0259d\u0259fl\u0259mi\u015fdi. \u201cU\u015faq sahibi olmaqdan qa\u00e7anlar d\u00f6vl\u0259t qanunlar\u0131n\u0131 he\u00e7\u0259 sayan qa\u00e7aqlard\u0131r\u201d deyirdi.<\/p>\n<p>1966-c\u0131 ild\u0259 abortu qada\u011fan ed\u0259r\u0259k n\u0259h\u0259ng c\u0259miyy\u0259t hesablamar\u0131na ba\u015flad\u0131. Bunlar\u0131 ed\u0259rk\u0259n s\u0259hiyy\u0259nin v\u0259ziyy\u0259tini n\u0259z\u0259r\u0259 almam\u0131\u015fd\u0131. N\u0259tic\u0259d\u0259 \u0259hali artd\u0131. Amma y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 yetim v\u0259 kims\u0259siz u\u015faqlarla yana\u015f\u0131 abort \u00fc\u00e7\u00fcn ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 qa\u00e7ark\u0259n \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n qad\u0131nlar\u0131n dram\u0131 yarand\u0131. Pis qidalanma v\u0259 s\u0259hiyy\u0259 probleml\u0259ri ucbat\u0131ndan minl\u0259rl\u0259 k\u00f6rp\u0259 x\u0259st\u0259xanalarda \u00f6ld\u00fc. Rejim devrildi, amma \u00f6lk\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 bu \u201cmilyonluq yetiml\u0259r\u201d travmas\u0131n\u0131 sa\u011faltma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n yataq otaqlar\u0131na kimi \u0259lini uzadan diktator m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 cins\u0259l t\u0259hsili d\u0259 qada\u011fan etmi\u015fdi. \u00d6lk\u0259d\u0259ki hamil\u0259likl\u0259rin 60%-nin qanundan k\u0259nar abort edildiyi t\u0259xmin edilirdi. H\u00f6kum\u0259tin qanunu q\u0259d\u0259r onu qorumas\u0131 da b\u0259rbad idi. Ya\u015flar\u0131 45-d\u0259n az olan qad\u0131nlar m\u00fc\u0259yy\u0259n fasil\u0259l\u0259rl\u0259 x\u0259st\u0259xanalara apar\u0131l\u0131b hamil\u0259lik testind\u0259n ke\u00e7irilir, hamil\u0259 olanlar zaman\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259 t\u0259krar yoxlan\u0131l\u0131rd\u0131. U\u015faqlar\u0131 do\u011fmam\u0131\u015f olanlarsa istintaqa apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Xarici borcu \u00f6d\u0259y\u0259 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn daraqlar\u0131na kimi satd\u0131lar<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hakimiyy\u0259tin ilk ill\u0259rind\u0259 a\u011f\u0131r s\u0259nayeni inki\u015faf etdirm\u0259yi h\u0259d\u0259fl\u0259y\u0259n plans\u0131z, proqrams\u0131z fabrikl\u0259r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259\u015fm\u0259 ad\u0131yla tikil\u0259n n\u0259h\u0259ng binalar v\u0259 m\u0259ntiqsiz kapital qoyulu\u015flar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 Rum\u0131niyan\u0131n xarici borcu 21 milyard dollara \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Borcun igidin qam\u00e7\u0131s\u0131 oldu\u011funa inanmayan rum\u0131n lider borcu \u00f6d\u0259m\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qald\u0131. 1982-ci ild\u0259n etibar\u0259n \u00f6lk\u0259d\u0259 n\u0259 varsa, faiz\u0259 g\u00f6r\u0259 xaric\u0259 sat\u0131lma\u011fa ba\u015fland\u0131. Vitrinl\u0259r bo\u015falm\u0131\u015f, benzin v\u0259 \u0259rzaq m\u0259hsullar\u0131 \u015famla axtar\u0131l\u0131rd\u0131. Rum\u0131n xalq\u0131 \u0259tin n\u0259 oldu\u011funu unutmu\u015fdu. Elektrik d\u0259 tez-tez k\u0259silirdi. Amma bunun da bir yarar\u0131 var idi. S\u0259h\u0259rd\u0259n ax\u015fama kimi fasil\u0259siz \u00c7au\u015fesku t\u0259bli\u011fat\u0131n\u0131 davam etdir\u0259n d\u00f6vl\u0259t televiziyas\u0131n\u0131n yay\u0131m saatlar\u0131 azalm\u0131\u015fd\u0131. Idar\u0259\u00e7ilik is\u0259 bu \u00e7\u0131lpaq ger\u00e7\u0259kliy\u0259 r\u0259\u011fm\u0259n x\u0259yal d\u00fcnyas\u0131nda ya\u015fama\u011fa davam edirdi. 1987-ci ild\u0259 \u0259rzaq nazirliyind\u0259n veril\u0259n a\u00e7\u0131qlamaya g\u00f6r\u0259 h\u0259r \u015fey g\u00fcll\u00fck-g\u00fcl\u00fcstan idi, \u0259rzaq n\u00f6vb\u0259l\u0259ri is\u0259 yax\u015f\u0131 bir hal kimi d\u0259y\u0259rl\u0259nd\u0259rilirdi. \u00dcst\u0259lik r\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 \u0259rzaq istehsal\u0131nda art\u0131m da var idi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hakimiyy\u0259tinin sonlar\u0131na yax\u0131n \u00c7au\u015fesku yolunu tam azm\u0131\u015fd\u0131. Sa\u011fda-solda ba\u015f ver\u0259n etiraz aksiyalar\u0131na r\u0259\u011fm\u0259n keyfini pozmur, bir a\u00e7\u0131l\u0131\u015fdan dig\u0259rin\u0259 qa\u00e7\u0131rd\u0131. Bununla birlikd\u0259 k\u00f6lg\u0259sind\u0259n d\u0259 qorxma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Aralar\u0131nda Rum\u0131niya K\u0259\u015ffiyyat Birliyind\u0259n Dimitru Burlan\u0131n (sonradan xatir\u0259l\u0259rini \u201cDublyor dan\u0131\u015f\u0131r\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla q\u0259l\u0259m\u0259 alacaqd\u0131) daxil oldu\u011fu bir ne\u00e7\u0259 dublyoru b\u0259z\u0259n onun yerin\u0259 xalq\u0131 salamlay\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>\u201cB\u0259lli qanunlar var idi. \u00c7au\u015feskunu sol profild\u0259n \u00e7\u0259km\u0259yimiz qada\u011fan idi. \u018fg\u0259r yanl\u0131\u015f ets\u0259ydik, qaraciy\u0259rl\u0259ri a\u011f\u0131r v\u0259ziyy\u0259td\u0259 olan birinin l\u0259k\u0259li sif\u0259tini g\u00f6r\u0259c\u0259kdik. M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259nin \u00fczvl\u0259riyl\u0259 dan\u0131\u015fark\u0259n g\u00f6st\u0259rm\u0259yimiz d\u0259 qada\u011fan idi. Sad\u0259c\u0259 g\u00fcl\u0259rk\u0259n, ya da alq\u0131\u015flanark\u0259n g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rdik.\u00a0 V\u0259 t\u0259bii ki, h\u0259r efird\u0259\u00a0 ona \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259r ver\u0259n u\u015faqlar\u0131n da oldu\u011fu bir epizod m\u00fctl\u0259q idi&#8230;\u201d<\/p>\n<p>George Militaru<\/p>\n<p>Rum\u0131n r\u0259smi kanal\u0131n\u0131n canl\u0131 yay\u0131m direktoru<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Saxta meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259z yeti\u015fdird\u0259n zavall\u0131<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Xaric\u0259 sat\u0131lan k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259hsullar\u0131na g\u00f6r\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 q\u0131tl\u0131q ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Amma bu liderin vecin\u0259 d\u0259 deyildi. Bu iddialar\u0131n yalan oldu\u011funu s\u00fcbut etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn saxta meyv\u0259l\u0259rl\u0259 b\u0259z\u0259dilmi\u015f \u0259rzaq ma\u011fazalar\u0131nda \u0259lin\u0259 bu meyv\u0259l\u0259ri al\u0131b qoxlay\u0131r v\u0259 b\u00fct\u00fcn bunlar TV-d\u0259n canl\u0131 yay\u0131mlan\u0131rd\u0131. \u00c7au\u015fesku 80-ci ill\u0259rin sonlar\u0131nda SSR\u0130 lideri Qorba\u00e7ovun ba\u015flatd\u0131\u011f\u0131 islahatlar\u0131\u00a0 g\u00f6rm\u0259m\u0259zliy\u0259n vurmu\u015f, \u00f6lk\u0259ni tamam\u0259n qapatd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. Zat\u0259n xaricd\u0259ki he\u00e7 bir siyasi analitik d\u0259 ( \u015fah olay\u0131ndan d\u0259rsl\u0259rini alan amerikal\u0131lar xaric olmaqla) m\u0259xfi polis xidm\u0259ti Securitate-y\u0259 arxas\u0131n\u0131 s\u00f6yk\u0259y\u0259n \u00c7au\u015feskunun asanl\u0131qla ipl\u0259ri buraxaca\u011f\u0131na inanm\u0131rd\u0131. Lakin q\u0131sa zamanda yan\u0131ld\u0131qlar\u0131n\u0131 anlayacaqd\u0131lar.<\/p>\n<p>Daha \u00f6nc\u0259 liderl\u0259rin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 etiraz etm\u0259y\u0259n rum\u0131n xalq\u0131 \u00c7au\u015feskunun 17 dekabr 1989-cu ild\u0259 Teme\u015fvarda n\u00fcmayi\u015f ke\u00e7ir\u0259n xalqa at\u0259\u015f a\u00e7d\u0131rmas\u0131yla aya\u011fa qald\u0131. Bir anda anbar\u0131n divar\u0131n\u0131 y\u0131xan, sel sular\u0131 kimi co\u015fub da\u015fan k\u00fctl\u0259nin ba\u015flatd\u0131\u011f\u0131 \u00fcsyan dal\u011fas\u0131 \u00f6lk\u0259nin h\u0259r yan\u0131na yay\u0131ld\u0131. Bir ay \u00f6nc\u0259y\u0259 kimi minl\u0259rl\u0259 f\u0259hl\u0259 \u0259ll\u0259rind\u0259 portret v\u0259 bayraqlarla 71 ya\u015fl\u0131 liderin yenid\u0259n Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n ba\u015f katibi se\u00e7ilm\u0259sini qeyd ed\u0259n mar\u015flar s\u00f6yl\u0259yirdi.\u00a0 Amma bir anda d\u00f6vran d\u0259yi\u015fmi\u015f, silah v\u0259 t\u0259zyiq g\u00fcc\u00fcyl\u0259 mar\u015flar s\u00f6yl\u0259dil\u0259n f\u0259hl\u0259l\u0259r, n\u0259hay\u0259t, \u00f6z azadl\u0131qlar\u0131n\u0131 hayq\u0131rma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131lar. T\u0259\u0259cc\u00fcbl\u0259n\u0259n diktator 21 dekabrda bir daha xalqa s\u0259sl\u0259ndi. Ilk d\u0259f\u0259 onu fit\u0259 basan k\u00fctl\u0259ni g\u00f6r\u0259nd\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 t\u0259\u0259cc\u00fcb d\u00fcnya medias\u0131na d\u00fc\u015f\u0259n \u0259n unudulmaz g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u0259rd\u0259n biri olacaqd\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00dcz\u0259rin\u0259 adyal \u00f6rt\u00fcl\u0259n dramatik bir h\u0259yat<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ba\u015flan\u011f\u0131cda xalqa at\u0259\u015f a\u00e7an ordunun bir anda y\u00f6n d\u0259yi\u015fdirm\u0259siyl\u0259 Securitate agentl\u0259ri v\u0259 \u00c7au\u015fesku c\u00fctl\u00fcy\u00fc ortal\u0131qda qalm\u0131\u015fd\u0131. Ki\u00e7ik m\u00fcqavim\u0259td\u0259n sonra Securitate d\u0259 m\u0259\u011flub oldu. \u00c7au\u015fesku v\u0259 arvad\u0131 qa\u00e7ma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fark\u0259n yaxaland\u0131lar. Elena \u201cM\u0259n sizin anan\u0131zam!\u201d deyib yalvarmas\u0131na baxmayaraq inqilab\u00e7\u0131 \u0259sg\u0259rl\u0259r 25 dekabr 1989-cu ild\u0259 c\u00fctl\u00fcy\u00fc divar dibind\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259di. Qurduqlar\u0131 \u201cx\u0259yal imperatorlu\u011fu\u201d ba\u015flar\u0131na y\u0131x\u0131lm\u0131\u015f, qanl\u0131 c\u0259s\u0259dl\u0259rinin \u00fcz\u0259rin\u0259 ya\u015fad\u0131qlar\u0131 d\u0259bd\u0259b\u0259li h\u0259yatlar\u0131yla t\u0259zad t\u0259\u015fkil ed\u0259n adyal \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. Ke\u00e7mi\u015f Rum\u0131niya o adyallar\u0131n alt\u0131nda qalm\u0131\u015fd\u0131. Sonsuzad\u0259k&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00d6l\u00fcm\u00fc sevdiyi komandirin \u0259lind\u0259n oldu<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7au\u015feskular\u0131n c\u0259llad\u0131 \u0259n sevdikl\u0259ri komandirl\u0259rin aras\u0131ndan \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131: General Victor Stanculescu. Elena \u00c7au\u015feskunun \u00a0\u201cingilis centelmeni\u201d adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Stanculescu eyni zamanda Teme\u015fvardak\u0131 etirazlar\u0131 yat\u0131rtmaq \u00fc\u00e7\u00fcn xalqa at\u0259\u015f a\u00e7an d\u0259st\u0259nin komandiri idi. Inqilab\u0131n gedi\u015fat\u0131 il\u0259 fikrini d\u0259yi\u015fdirmi\u015f v\u0259 liderin \u00f6l\u00fcm \u0259mrini \u00f6z\u00fc vermi\u015fdi. Onun \u0259mriyl\u0259 c\u00fctl\u00fcy\u00fcn h\u0259r birin\u0259 60 g\u00fcll\u0259 vurulmu\u015fdu.(xeber365.com)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Haz\u0131rlad\u0131 Emin Piri<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"10945\">Yaz\u0131ya 659 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xarici borcu \u00f6d\u0259y\u0259 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn daraqlar\u0131na kimi satd\u0131lar &nbsp; &nbsp; \u0130tini x\u00fcsusi m\u00fchafiz\u0259\u00e7il\u0259r g\u0259zdirir, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n a\u011fl\u0131na bel\u0259 g\u0259tirm\u0259diyi yem\u0259kl\u0259ri sevimli k\u00f6p\u0259yi yeyirdi. \u0130claslarda bu it\u0259 insandan y\u00fcks\u0259k \u00f6n\u0259m verilirdi. I\u015ftah\u0131 o q\u0259d\u0259r artm\u0131\u015fd\u0131 ki, v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n yata\u011f\u0131na kimi burnunu soxurdu. M\u0259\u015fhur futbol\u00e7ular\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn agentin\u0259 \u00e7evirmi\u015fdi. Otuz il \u00f6nc\u0259 Rum\u0131niya s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00c7au\u015feskunun tarlas\u0131 dem\u0259k idi. Rum\u0131niya Kommunist [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10945"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10945"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10945\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10947,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10945\/revisions\/10947"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10945"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10945"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10945"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}