{"id":13213,"date":"2019-10-23T00:25:45","date_gmt":"2019-10-22T19:25:45","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=13213"},"modified":"2019-10-23T00:25:45","modified_gmt":"2019-10-22T19:25:45","slug":"n%c9%99siminin-q%c9%99z%c9%99ll%c9%99ri-on-bes-dild%c9%99-n%c9%99sr-olunub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=13213","title":{"rendered":"N\u0259siminin q\u0259z\u0259ll\u0259ri on be\u015f dild\u0259 n\u0259\u015fr olunub"},"content":{"rendered":"<div id=\"selectedtext\" style=\"color: #000000;\">\n<p><strong><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/75341056_1371823566319409_3947621449547644928_o.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-13214\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/75341056_1371823566319409_3947621449547644928_o-192x300.jpg\" alt=\"75341056_1371823566319409_3947621449547644928_o\" width=\"192\" height=\"300\" \/><\/a>\u201c\u0130mad\u0259ddin N\u0259simi d\u00fcnya dill\u0259rind\u0259\u201d kitab\u0131 T\u00dcRKSOY-un \u201cN\u0259simi ili\u201dn\u0259 d\u0259y\u0259rli t\u00f6hf\u0259sidir<\/strong><\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin dahi Az\u0259rbaycan \u015fairi \u0130mad\u0259ddin N\u0259siminin 650 illik yubileyinin qeyd olunmas\u0131 v\u0259 2019-cu ilin \u201cN\u0259simi ili\u201d elan edilm\u0259si haqq\u0131nda s\u0259r\u0259ncamlar\u0131na uy\u011fun olaraq \u00f6lk\u0259mizl\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerl\u0259rind\u0259 silsil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r ke\u00e7irilir, kitablar n\u0259\u015fr edilir. T\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n bir-birin\u0259 yax\u0131nla\u015fmas\u0131 v\u0259 onlar\u0131n ortaq m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin t\u0259bli\u011fi missiyas\u0131n\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259n Beyn\u0259lxalq T\u00fcrk M\u0259d\u0259niyy\u0259ti T\u0259\u015fkilat\u0131 \u2013 T\u00dcRKSOY da 2019-cu ili t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131nda \u0130mad\u0259ddin N\u0259simi ili elan edib.<\/p>\n<p>T\u00dcRKSOY \u015fairin q\u0259z\u0259ll\u0259rini 15 dild\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259d\u0259 Ankarada n\u0259fis t\u0259rtibatla v\u0259 y\u00fcks\u0259k poliqrafik s\u0259viyy\u0259d\u0259 n\u0259\u015fr etdirib. \u201c\u0130mad\u0259ddin N\u0259simi d\u00fcnya dill\u0259rind\u0259\u201d adl\u0131 bu kitab \u0259lam\u0259tdar yubiley\u0259 d\u0259y\u0259rli t\u00f6hf\u0259dir.<\/p>\n<p>Kitab\u0131n t\u0259rtib\u00e7isi v\u0259 redaktoru Az\u0259rbaycan\u0131n T\u00dcRKSOY-dak\u0131 r\u0259smi n\u00fcmay\u0259nd\u0259si El\u00e7in Qafarl\u0131d\u0131r. Kitabda N\u0259siminin \u015feirl\u0259ri Az\u0259rbaycan, qazax, q\u0131r\u011f\u0131z, \u00f6zb\u0259k, t\u00fcrk, t\u00fcrkm\u0259n, alman, rus, frans\u0131z, ingilis, ispan, italyan, rum\u0131n, tacik v\u0259 Ukrayna dill\u0259rind\u0259 verilib. \u015eeirl\u0259rin t\u0259rc\u00fcm\u0259sin\u0259 h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n t\u0259cr\u00fcb\u0259li m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r c\u0259lb olunub.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Milli Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n \u018flyazmalar \u0130nstitutunun direktoru, akademik Teymur K\u0259rimlinin kitaba yazd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u00d6n s\u00f6z\u201dd\u0259 deyilir: \u201cHumanist \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n XIV y\u00fczillikd\u0259 \u0259fsan\u0259vi s\u0259m\u0259nd\u0259r qu\u015fu kimi xarabal\u0131qlar\u0131n v\u0259 yan\u011f\u0131n k\u00fcll\u0259rinin alt\u0131ndan ba\u015f qald\u0131ran \u0130slam filosof v\u0259 \u015fairl\u0259ri insanlar\u0131n s\u0131nm\u0131\u015f \u00fcmidl\u0259rini \u00f6zl\u0259rin\u0259 qaytarma\u011fa, onlar\u0131n taleyin \u0259lind\u0259 k\u00f6m\u0259ksiz oyuncaq olmad\u0131qlar\u0131n\u0131, \u0259ksin\u0259, \u00f6z talel\u0259rinin q\u00fcdr\u0259tli hakimi olduqlar\u0131n\u0131 t\u0259lqin etm\u0259y\u0259 v\u0259 inand\u0131rma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. \u0130slam \u015f\u0259rqinin h\u0259r \u00fc\u00e7 hakim dilind\u0259- \u0259r\u0259b, fars v\u0259 t\u00fcrk dill\u0259rind\u0259 bu c\u00fcr humanist ruhlu \u0259srl\u0259r q\u0259l\u0259m\u0259 alan \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259tkarlardan bir d\u0259 XIV y\u00fczilliyin sonu, XV y\u00fczilliyin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 ya\u015fay\u0131b-yaratm\u0131\u015f b\u00f6y\u00fck Az\u0259rbaycan \u015fairi v\u0259 filosofu \u0130mad\u0259ddin N\u0259simi oldu\u201d.<\/p>\n<p>Akademik qeyd edir ki, N\u0259simi humanizmi insana b\u00f6y\u00fck m\u0259h\u0259bb\u0259t duy\u011fular\u0131 il\u0259 yo\u011furulub. Bu m\u0259h\u0259bb\u0259t t\u0259kc\u0259 onun \u0259s\u0259rl\u0259rinin m\u0259na v\u0259 mahiyy\u0259tind\u0259, m\u0259zmununda deyil, forma x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259, daha do\u011frusu ritmikas\u0131nda, oynaql\u0131\u011f\u0131nda, ah\u0259ngind\u0259, alliterasiyas\u0131nda da \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir. N\u0259simi q\u0259z\u0259ll\u0259rinin d\u0259 bir \u00e7oxunda ritmika sanki oxucunun \u00fcr\u0259yini oynad\u0131r, ona h\u0259yat e\u015fqi, sevinc a\u015f\u0131lay\u0131r. \u0130nsana daxili m\u0259n\u0259vi rahatl\u0131q g\u0259tirir. Bunun k\u00f6k\u00fcnd\u0259 is\u0259, \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, \u015fairin \u00f6z\u00fcn\u00fcn b\u00f6y\u00fck insan sevgisi dayanmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p>Kitabda yer alan \u015feirl\u0259r bir daha g\u00f6st\u0259rir ki, N\u0259simi d\u00fcnya poeziyas\u0131n\u0131n \u0259n kamil n\u00fcmun\u0259l\u0259ri s\u0131ras\u0131nda diqq\u0259t\u0259layiq yer tutan \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 daim insan\u0131n \u0259z\u0259m\u0259tini, insani m\u0259h\u0259bb\u0259ti v\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259tin azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259r\u0259nn\u00fcm edib. Anadilli \u015feirin humanist ideyalarla, yeni m\u0259zmun, deyim t\u0259rzi v\u0259 b\u0259dii l\u00f6vh\u0259l\u0259rl\u0259 daha da z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 unudulmaz \u015fairin misilsiz xidm\u0259tl\u0259ri olub. N\u0259siminin m\u0259nb\u0259yini xalq ruhundan alm\u0131\u015f parlaq \u00fcslubu orta \u0259srl\u0259r Az\u0259rbaycan dilinin m\u0259na imkanlar\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn dol\u011funlu\u011fu v\u0259 r\u0259ngar\u0259ngliyi il\u0259 \u0259ks etdirir. M\u00fcxt\u0259lif dill\u0259rd\u0259 t\u0259qdim edil\u0259n \u015feirl\u0259r s\u0259n\u0259tkar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir s\u0131ra xalqlar\u0131n b\u0259dii-ictimai fikrinin inki\u015faf\u0131na q\u00fcvv\u0259tli t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdiyini \u0259yani \u015f\u0259kild\u0259 s\u00fcbut edir.<\/p>\n<p>T\u00dcRKSOY-un Ba\u015f katibi D\u00fcsen Kaseinov kitaba yazd\u0131\u011f\u0131 t\u0259qdimat\u0131nda r\u0259hb\u0259rlik etdiyi t\u0259\u015fkilat t\u0259r\u0259find\u0259n 2010-cu ild\u0259n etibar\u0259n h\u0259r ilin t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f simalar\u0131ndan biri il\u0259 ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r. O, bu s\u0131rada \u0130mad\u0259ddin N\u0259siminin x\u00fcsusi yeri oldu\u011funu vur\u011fulayaraq yaz\u0131r: \u201c\u015e\u0259rqin h\u0259r \u00fc\u00e7 \u0259d\u0259bi dilind\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259r yazan bu q\u00fcdr\u0259tli \u015fair q\u0259l\u0259m\u0259 ald\u0131\u011f\u0131 b\u0259nz\u0259rsiz q\u0259z\u0259ll\u0259ri il\u0259 daha \u00e7ox tan\u0131nmaqdad\u0131r. Yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 s\u0259mimiyy\u0259t, humanizm, h\u0259yat\u0131n g\u00f6z\u0259llikl\u0259rind\u0259n z\u00f6vq almaq, \u015feirl\u0259rind\u0259 ifad\u0259 etdiyi f\u0259ls\u0259fi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si onu d\u00fcnya \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u0259n g\u00f6rk\u0259mli, m\u00fct\u0259r\u0259qqi adamlar\u0131 il\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131r\u0131r v\u0259 b\u00f6y\u00fck m\u00fct\u0259f\u0259kkirin d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn universal miqyas\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Onun n\u0259sih\u0259tl\u0259ri v\u0259 t\u0259liml\u0259ri sad\u0259c\u0259 t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, b\u00fct\u00fcn insanl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn yol g\u00f6st\u0259ricisidir. \u015eeirl\u0259rd\u0259ki e\u015fq, din v\u0259 f\u0259ls\u0259fi ifad\u0259l\u0259r bu g\u00fcn d\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u00e7\u0131lar\u0131n v\u0259 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259dir\u201d.<\/p>\n<p>M.F.Axundzad\u0259 ad\u0131na Az\u0259rbaycan Milli Kitabxanas\u0131n\u0131n direktoru, professor K\u0259rim Tahirovun m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7i oldu\u011fu kitabda Xalq r\u0259ssam\u0131 Arif H\u00fcseynovun N\u0259simiy\u0259 v\u0259 onun \u0259s\u0259rl\u0259rin\u0259 h\u0259sr etdiyi r\u0259sml\u0259rd\u0259n istifad\u0259 olunub.<\/p>\n<p>Kitabda N\u0259siminin \u201cM\u0259nd\u0259 s\u0131\u011far iki cahan, m\u0259n bu cahana s\u0131\u011fmazam\u201d, \u201c\u00dcz\u00fcn\u00fc m\u0259nd\u0259n nihan etm\u0259k dil\u0259rs\u0259n, etm\u0259gil!\u201d, \u201cDilbara, m\u0259n s\u0259nd\u0259n ayr\u0131 t\u0259nd\u0259 can\u0131 neyl\u0259r\u0259m?\u201d, \u201cM\u0259rhaba, insani-kamil, can\u0131m\u0131n canan\u0259si\u201d, \u201cM\u0259rhaba, xo\u015f g\u0259ldin, ey ruhi-r\u0259van\u0131m, m\u0259rhaba!\u201d v\u0259 dig\u0259r q\u0259z\u0259ll\u0259ri m\u00fcxt\u0259lif dill\u0259rd\u0259 oxuculara t\u0259qdim olunur.<\/p>\n<p>On be\u015f dild\u0259 iyirmid\u0259n \u00e7ox q\u0259z\u0259lin yer ald\u0131\u011f\u0131 kitab N\u0259siminin b\u00f6y\u00fck bir \u0259d\u0259bi m\u0259kt\u0259b yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Kitabla tan\u0131\u015f olan oxucu orta \u0259sr klassik Az\u0259rbaycan lirikas\u0131n\u0131n b\u0259nz\u0259rsiz n\u00fcmun\u0259l\u0259rini yaratm\u0131\u015f \u0130mad\u0259ddin N\u0259siminin \u015feirl\u0259rinin insan\u0131n q\u00fcdr\u0259ti haqq\u0131nda himn kimi s\u0259sl\u0259ndiyini, onun \u015feirl\u0259rind\u0259 kamil insan olma\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131n ifad\u0259 olundu\u011funu bir daha g\u00f6r\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>T\u00dcRKSOY-un N\u0259simi irsinin t\u0259bli\u011fin\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259 olan bu kitab m\u00fcxt\u0259lif dill\u0259rd\u0259 dan\u0131\u015fan insanlar\u0131 \u0130mad\u0259ddin N\u0259simi irsi il\u0259 yax\u0131ndan tan\u0131\u015f etm\u0259k v\u0259 b\u00f6y\u00fck s\u00f6z ustad\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 haqq\u0131nda dol\u011fun fikir formala\u015fd\u0131rmaqda qiym\u0259tli m\u0259nb\u0259 rolu oynayacaq. \/Az\u0259rtac\/<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"color: #000000;\">\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"13213\">Yaz\u0131ya 467 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u0130mad\u0259ddin N\u0259simi d\u00fcnya dill\u0259rind\u0259\u201d kitab\u0131 T\u00dcRKSOY-un \u201cN\u0259simi ili\u201dn\u0259 d\u0259y\u0259rli t\u00f6hf\u0259sidir Prezident \u0130lham \u018fliyevin dahi Az\u0259rbaycan \u015fairi \u0130mad\u0259ddin N\u0259siminin 650 illik yubileyinin qeyd olunmas\u0131 v\u0259 2019-cu ilin \u201cN\u0259simi ili\u201d elan edilm\u0259si haqq\u0131nda s\u0259r\u0259ncamlar\u0131na uy\u011fun olaraq \u00f6lk\u0259mizl\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerl\u0259rind\u0259 silsil\u0259 t\u0259dbirl\u0259r ke\u00e7irilir, kitablar n\u0259\u015fr edilir. T\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n bir-birin\u0259 yax\u0131nla\u015fmas\u0131 v\u0259 onlar\u0131n ortaq [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[14,3,21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13213"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13213"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13213\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13215,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13213\/revisions\/13215"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13213"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13213"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13213"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}