{"id":15899,"date":"2020-08-10T13:00:55","date_gmt":"2020-08-10T08:00:55","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=15899"},"modified":"2020-08-10T13:00:55","modified_gmt":"2020-08-10T08:00:55","slug":"boyuk-d%c9%99nizl%c9%99rin-h%c9%99sr%c9%99tind%c9%99-anar-yazir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=15899","title":{"rendered":"B\u00f6y\u00fck d\u0259nizl\u0259rin h\u0259sr\u0259tind\u0259 &#8211; ANAR yaz\u0131r"},"content":{"rendered":"<blockquote style=\"color: #000000;\">\n<h4 style=\"font-weight: bold; color: #19232d;\"><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Anar-M-e1597046420819.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-15900\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Anar-M-e1597046420819-300x300.jpg\" alt=\"Anar M\" width=\"300\" height=\"300\" \/><\/a>S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi haqq\u0131nda<\/h4>\n<\/blockquote>\n<div class=\"news_text\" style=\"color: #000000;\">\n<p>G\u00fcney Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin ad\u0131n\u0131 ilk d\u0259f\u0259 s\u0259ks\u0259ninci ill\u0259rd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 e\u015fitdim. M\u0259nim bir ne\u00e7\u0259 kitab\u0131m\u0131 T\u00fcrkiy\u0259 t\u00fcrkc\u0259sin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131ran m\u0259rhum dostum \u0130ld\u0259niz Qurtulan S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin \u0259s\u0259rl\u0259rini d\u0259 farscadan t\u00fcrkc\u0259y\u0259 \u00e7evirmi\u015fdi. Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u0130ld\u0259niz b\u0259yin t\u0259rc\u00fcm\u0259sind\u0259 \u0130stanbulda n\u0259\u015fr edilmi\u015f kitablar\u0131yla tan\u0131\u015f oldum, frans\u0131z \u0259dibi Antuan Ekz\u00fcperinin &#8220;Balaca \u015fahzad\u0259&#8221; v\u0259 Nazim Hikm\u0259tin &#8220;Sevdal\u0131 bulut&#8221; \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 oldu\u011fu kimi, S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin kitablar\u0131nda da alleqorik obrazlar vasit\u0259sil\u0259 \u00e7ox ciddi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n b\u0259hs olunur. Amma &#8220;Balaca \u015fahzad\u0259&#8221;d\u0259 h\u0259yata f\u0259ls\u0259fi bax\u0131\u015f, &#8220;Sevdal\u0131 bulut&#8221;da e\u015fq motivi \u0259sasd\u0131rsa, S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin \u0259s\u0259rl\u0259rinin qay\u0259si m\u00fch\u00fcm ictimai-siyasi probleml\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu bax\u0131mdan onun ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 dill\u0259r\u0259 \u00e7evrilmi\u015f, \u0130taliyan\u0131n Bolonya \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 beyn\u0259lxalq u\u015faq kitablar\u0131 m\u00fcsabiq\u0259sind\u0259 Birinci yeri qazanm\u0131\u015f m\u0259\u015fhur &#8220;Balaca Qara Bal\u0131q&#8221; &#8211; hekay\u0259si yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u00fcslubu \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259ciyy\u0259vidir.<\/p>\n<p>&#8220;Biri vard\u0131, biri yoxdu, bir Balaca Qara Bal\u0131q vard\u0131. O, anas\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 ki\u00e7ik bir arxda ya\u015fay\u0131rd\u0131. Arx\u0131n suyu d\u0259r\u0259y\u0259 ax\u0131rd\u0131. Balaca Qara Bal\u0131qla anas\u0131n\u0131n bir qara da\u015f\u0131n dal\u0131nda, yosunlar\u0131n aras\u0131nda evl\u0259ri vard\u0131. Ana v\u0259 bala s\u0259h\u0259rd\u0259n ax\u015fama q\u0259d\u0259r bir-birinin dal\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb \u00fcz\u00fcr, h\u0259rd\u0259n ba\u015fqa bal\u0131qlara qo\u015fulub s\u00fcr\u0259tl\u0259 balaca bir yerd\u0259 g\u0259zi\u015fir v\u0259 geri qay\u0131d\u0131rd\u0131lar. Qara Bal\u0131q anas\u0131n\u0131n birc\u0259si idi&#8221;. (Farscadan \u00e7evir\u0259ni M.Afiy\u0259t).<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259 d\u0259 el\u0259 burdan ba\u015flay\u0131r. Balaca Qara Bal\u0131q anas\u0131n\u0131n v\u0259 b\u00fct\u00fcn ba\u015fqa bal\u0131qlar\u0131n al\u0131\u015fd\u0131qlar\u0131 bu h\u0259yatla bar\u0131\u015fmaq ist\u0259mir, ancaq bir arx\u0131n i\u00e7ind\u0259 \u00f6m\u00fcr s\u00fcr\u00fcb, bir-birinin dal\u0131na d\u00fcz\u00fcl\u00fcb bir yerd\u0259 g\u0259zi\u015fm\u0259k, sonra yen\u0259 geriy\u0259 qay\u0131tmaq ist\u0259mir. O, arx\u0131n d\u0259r\u0259y\u0259 t\u00f6k\u00fcl\u0259n yerin\u0259 q\u0259d\u0259r \u00fcz\u00fcb geri d\u00f6nm\u0259k yox, suyun axar\u0131yla daha b\u00f6y\u00fck \u00e7aylara, n\u0259hrl\u0259r\u0259, d\u0259nizl\u0259r\u0259 \u00e7atmaq, bu qapal\u0131 dar d\u00fcnyadan \u00e7\u0131x\u0131b gen d\u00fcnyaya qovu\u015fmaq ist\u0259yir. Anas\u0131, b\u00f6y\u00fck t\u0259cr\u00fcb\u0259li bal\u0131qlar Balaca Qara Bal\u0131\u011f\u0131 yolundan d\u00f6nd\u0259rm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar, bu \u00e7\u0259tin yolda onu g\u00f6zl\u0259y\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rd\u0259n, mane\u0259l\u0259rd\u0259n x\u0259b\u0259rdar edirl\u0259r, rastla\u015faca\u011f\u0131 amans\u0131z d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259rd\u0259n b\u0259hs edirl\u0259r, h\u0259tta m\u0259hv ola bil\u0259c\u0259yini ba\u015fa salma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Ancaq Balaca Qara Bal\u0131q inad\u0131ndan d\u00f6nm\u00fcr.<\/p>\n<p>Alleqoriyan\u0131n m\u0259nas\u0131 ayd\u0131n-a\u015fkard\u0131r. O vaxtk\u0131 \u0130ran\u0131n dar, bo\u011fucu q\u0259f\u0259sind\u0259 \u00e7\u0131rp\u0131nan g\u0259nc n\u0259sil daha bu sayaq h\u0259yata d\u00f6zm\u0259k ist\u0259mirdi, ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri, a\u011f\u0131r itkil\u0259ri, q\u0259ddar, ac\u0131mas\u0131z d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri bel\u0259 eynl\u0259rin\u0259 almadan b\u00f6y\u00fck d\u00fcnyaya &#8211; &#8220;b\u00f6y\u00fck d\u0259nizl\u0259r\u0259&#8221; qovu\u015fmaq arzusuyla \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi il\u0259 ya\u015f\u0131d\u0131q. O, 1939-cu ild\u0259 anadan olub. M\u0259nd\u0259n bir ya\u015f ki\u00e7ikdir. &#8220;Balaca Qara Bal\u0131q&#8221; hekay\u0259sini oxuyanda m\u0259nim 14 ya\u015f\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131m ilk hekay\u0259mi &#8211; &#8220;\u0130ki d\u0259niz&#8221; hekay\u0259sini xat\u0131rlad\u0131m. S\u0259m\u0259din yaz\u0131\u00e7\u0131 kimi p\u00fcxt\u0259l\u0259\u015fmi\u015f ya\u015f\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 hekay\u0259yl\u0259 \u00f6z\u00fcm\u00fcn ilk q\u0259l\u0259m t\u0259cr\u00fcb\u0259mi b\u0259dii c\u0259h\u0259td\u0259n tutu\u015fdurmuram.<\/p>\n<p>Amma h\u0259r iki yaz\u0131da eyni h\u0259sr\u0259t ifad\u0259 olunmu\u015fdur: m\u0259nimkind\u0259 &#8220;b\u00f6y\u00fck d\u0259nizl\u0259r\u0259&#8221; qovu\u015fa bilm\u0259y\u0259n &#8220;ki\u00e7ik d\u0259nizin&#8221; h\u0259sr\u0259ti, S\u0259m\u0259dinkind\u0259 arxdan \u00e7aylara, \u00e7aylardan d\u0259niz\u0259 can atan ki\u00e7ik bal\u0131\u011f\u0131n arzusu&#8230;<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"no-display appear\" src=\"http:\/\/img.edebiyyatqazeti.az\/uploads\/%D0%91%D0%B5%D0%B7%20%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F(104).jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>&#8220;S\u00f6z d\u00fcnyas\u0131&#8221;n\u0131n \u0259sas\u0259n &#8220;altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131lara&#8221; v\u0259 onlardan sonra g\u0259l\u0259n n\u0259sill\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f 3-c\u00fc cildini haz\u0131rlayark\u0259n eyni d\u00f6vr G\u00fcney Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f n\u00fcmay\u0259nd\u0259si S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi haqq\u0131nda da bir yaz\u0131 yazmaq q\u0259rar\u0131na g\u0259ldim. Onun Az\u0259rbaycanda n\u0259\u015fr olunmu\u015f &#8220;M\u0259h\u0259bb\u0259t na\u011f\u0131l\u0131&#8221; kitab\u0131n\u0131 yenid\u0259n, t\u0259z\u0259 g\u00f6zl\u0259 oxuyark\u0259n, \u0259min oldum ki, ba\u015fqa bir \u00f6lk\u0259d\u0259, ba\u015fqa bir \u015f\u0259raitd\u0259, ba\u015fqa \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015f\u0259n, ba\u015fqa qada\u011falar \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 yaz\u0131b-yaradan yaz\u0131\u00e7\u0131m\u0131z\u0131 da el\u0259 bizim &#8220;altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131lar\u0131&#8221; narahat ed\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r a\u011fr\u0131d\u0131rm\u0131\u015f. \u0130ctimai b\u0259rab\u0259rsizlik, azad s\u00f6z\u00fcn, fikrin bo\u011fulmas\u0131, b\u00f6y\u00fck d\u00fcnyadan t\u0259crid olunmu\u015f h\u0259yat t\u0259rzi, &#8211; Az\u0259rbaycan\u0131n \u015eimal\u0131nda da, C\u0259nubunda da bu n\u0259slin yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 eyni c\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcrm\u00fc\u015f.<\/p>\n<p>M\u0259n indi 82 ya\u015f\u0131ndayam, &#8220;Altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131lar&#8221; n\u0259slinin bu g\u00fcn h\u0259yatda olan d\u00f6rd-be\u015f yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131ndan biriy\u0259m. S\u0259m\u0259d is\u0259 c\u0259misi 29 il \u00f6m\u00fcr s\u00fcr\u00fcb. M\u00fc\u015ffiq kimi, \u018fli K\u0259rim kimi, M\u0259rziy\u0259 \u00dcsk\u00fcy\u00fc kimi S\u0259m\u0259d d\u0259 \u00e7ox-\u00e7ox g\u00f6z\u0259l \u0259s\u0259rl\u0259ri, niyy\u0259tl\u0259ri, arzular\u0131 \u00f6z\u00fcyl\u0259 apar\u0131b. Amma bu \u00e7ox cavan ya\u015flar\u0131nda bel\u0259 g\u00f6r\u0259 bildikl\u0259ri i\u015fl\u0259r \u0259d\u0259biyyat tariximizin parlaq s\u0259hif\u0259l\u0259ridir.<\/p>\n<p>T\u0259p\u0259d\u0259n d\u0131rna\u011fa xalis milli ruhlu Az\u0259rbaycan t\u00fcrk yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi m\u00fc\u0259yy\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259rini fars dilind\u0259 yazma\u011fa m\u0259cbur olub. Bunun obyektiv v\u0259 subyektiv izahlar\u0131 var. Obyektiv izah odur ki, onun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ill\u0259rd\u0259 \u0130randa Az\u0259rbaycan dilind\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259rin n\u0259\u015fri yasaq idi. Subyektiv s\u0259b\u0259b is\u0259 ondayd\u0131 ki, S\u0259m\u0259d fars oxucular\u0131na da Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n, Az\u0259rbaycan folklorunun, h\u0259qiqi Az\u0259rbaycan tarixinin z\u0259nginlikl\u0259rini a\u00e7\u0131b g\u00f6st\u0259rm\u0259k ist\u0259yirdi.<\/p>\n<p>Bu c\u0259h\u0259td\u0259n d\u0259 S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin \u015eimaldak\u0131 &#8220;altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131lara&#8221; n\u0259 q\u0259d\u0259r do\u011fma, simsar, yax\u0131n oldu\u011fu a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<p>S\u0131rf sosial m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f &#8220;24 saat yuxuda v\u0259 ay\u0131ql\u0131qda&#8221;, &#8220;Ad\u0259t&#8221;, &#8220;Binam&#8221; adl\u0131 fars dilind\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f hekay\u0259l\u0259rind\u0259 Mirz\u0259 F\u0259t\u0259li Axundzad\u0259nin, Mirz\u0259 \u018fl\u0259kb\u0259r Sabirin, Mirz\u0259 C\u0259lil M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259nin, \u018fbd\u00fcrr\u0259him b\u0259y Haqverdiyevin S\u0259m\u0259din \u00f6z t\u0259biriyl\u0259 des\u0259k, &#8220;ayaq izl\u0259ri g\u00f6r\u00fcn\u00fcr&#8221;. Bu yaz\u0131\u00e7\u0131lar bizim &#8220;altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131lar\u0131n&#8221; da arxaland\u0131\u011f\u0131 s\u0259l\u0259fl\u0259ri idi.<\/p>\n<p>S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin folklorumuza h\u0259sr olunmu\u015f m\u0259qal\u0259l\u0259rind\u0259 (o h\u0259m d\u0259 bu folklor \u00f6rn\u0259kl\u0259rimizi toplay\u0131b fars dilin\u0259 \u00e7evirib) m\u0259nim bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 bax\u0131\u015flar\u0131mla tam eyniyy\u0259t g\u00f6rd\u00fcm. S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi kimi m\u0259n d\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 bu fikird\u0259 olmu\u015fam ki, Orta \u0259srl\u0259rd\u0259 bizim do\u011fma Az\u0259ri t\u00fcrk dilini ya\u015fadan ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 folklor \u00f6rn\u0259kl\u0259rimiz &#8211; dastanlar, na\u011f\u0131llar, a\u015f\u0131q \u015feirl\u0259ri, bayat\u0131lar olub. Dem\u0259, S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi d\u0259 m\u0259nim kimi &#8220;Kitabi- D\u0259d\u0259m Qorqud&#8221; vur\u011funuymu\u015f.<\/p>\n<p>S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi Az\u0259rbaycan\u0131n azadl\u0131q m\u00fccahidl\u0259ri Bab\u0259kl\u0259, S\u0259tt\u0259rxanla, Xiyabaniyl\u0259 f\u0259xr etdiyi kimi, do\u011fma dilimizd\u0259 yaranan \u0259s\u0259rl\u0259rin m\u00fc\u0259llifl\u0259ri M\u00f6c\u00fczl\u0259, L\u0259liyl\u0259, \u015e\u0259hriyarla, S\u0259h\u0259ndl\u0259 d\u0259 q\u00fcrur duyur.<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck Az\u0259rbaycan \u015fairi Nizami G\u0259nc\u0259viyl\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7ox maraql\u0131 bir fikir s\u00f6yl\u0259yir:<\/p>\n<p>&#8220;\u018fllam\u0259 Dehx\u00fcdan\u0131n Nizamid\u0259n g\u00f6t\u00fcr\u00fcb \u00f6z kitab\u0131na salm\u0131\u015f oldu\u011fu n\u00fcmun\u0259l\u0259rin ham\u0131s\u0131 Az\u0259rbaycan atalar s\u00f6zl\u0259ri v\u0259 m\u0259s\u0259ll\u0259ridir. Nizami onlar\u0131 farsca t\u0259rc\u00fcm\u0259 edib \u00f6z \u015feirl\u0259rind\u0259 istifad\u0259 etmi\u015fdir. \u018flb\u0259tt\u0259, bu fikrin d\u00fczg\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc d\u0259qiq t\u0259dqiqatla m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k olar. T\u0259dqiqat is\u0259 bizd\u0259 bel\u0259 bir sual do\u011furur: Aya, Nizaminin \u015feirl\u0259rind\u0259ki atalar s\u00f6z\u00fc v\u0259 m\u0259s\u0259ll\u0259r ondan qabaqk\u0131 fars \u015fairl\u0259rinin \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 varm\u0131?&#8221;.<\/p>\n<p>\u015eimali Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131 b\u00f6y\u00fck maraqla izl\u0259yirmi\u015f S\u0259m\u0259d. \u018fruz v\u0259znind\u0259n hecaya ke\u00e7m\u0259k m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 toxunaraq &#8220;\u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131z v\u0259 S\u0259h\u0259ndin &#8220;Saz\u0131m\u0131n s\u00f6z\u00fc&#8221; kitab\u0131&#8221; adl\u0131 m\u0259qal\u0259sind\u0259 yaz\u0131r: &#8220;Sonralar heca v\u0259zni daha \u00e7ox yay\u0131l\u0131r v\u0259 onun S\u0259m\u0259d Vur\u011fun kimi n\u00fcmay\u0259nd\u0259si s\u00f6zl\u0259rin t\u0259bii ah\u0259ngini saxlamaqla, misralar\u0131n uzunluq b\u0259rab\u0259rliyini qorumaqla v\u0259 qafiy\u0259l\u0259rin m\u00fcnt\u0259z\u0259mliyini saxlamaqla \u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u0259h\u0259bb\u0259t, t\u0259nqid, ictimai v\u0259 lirik fikirl\u0259rini heca il\u0259 ifad\u0259 etmi\u015fdir&#8221;.<\/p>\n<p>G\u00f6rk\u0259mli alimimiz Abbas Zamanov &#8220;Yen\u0259 s\u0131ram\u0131zda var R\u0259sul Rza&#8221; m\u0259qal\u0259sind\u0259 yaz\u0131r:<\/p>\n<p>&#8220;M\u0259nhus M\u0259h\u0259mm\u0259d Rza \u015fah\u0131n d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 h\u00f6km s\u00fcr\u0259n terrorun qurban\u0131 olan S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi 1968-ci ild\u0259 gizli \u015f\u0259raitd\u0259 buraxd\u0131\u011f\u0131 &#8220;Par\u0259-par\u0259&#8221; m\u0259cmu\u0259sind\u0259 R\u0259sulun bir s\u0131ra \u015feirl\u0259rini daxil etmi\u015fdi. C\u0259nub m\u0259tbuat\u0131n\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, o zaman bu \u015feirl\u0259r oxucular t\u0259r\u0259find\u0259n maraqla qar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f, \u0259ld\u0259n-\u0259l\u0259 ke\u00e7mi\u015f, gizli \u015f\u0259raitd\u0259 geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin faci\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 Araz \u00e7ay\u0131nda bo\u011fulub \u00f6lm\u0259si bu g\u00fcn d\u0259 sirri a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f m\u00fc\u0259mma kimi qal\u0131r. Qurulu\u015fa asi olan yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u015eah\u0131n gizli x\u0259fiyy\u0259si SAVAK t\u0259r\u0259find\u0259n bo\u011fulmas\u0131 f\u0259rziyy\u0259si \u0259sass\u0131z deyil. H\u0259tta bu f\u0259rziyy\u0259 S\u0259m\u0259din y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirdiyi folklorun yeni bir \u00f6rn\u0259yi kimi d\u0259 yaran\u0131b:<\/p>\n<p>Araz \u00fcst\u0259, buz \u00fcst\u0259<\/p>\n<p>Kabab yanar k\u00f6z \u00fcst\u0259<\/p>\n<p>S\u0259m\u0259di bo\u011fdurdular<\/p>\n<p>Dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 s\u00f6z \u00fcst\u0259.<\/p>\n<p>G\u00fcney Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00f6y\u00fck \u015fairi H\u0259bib Sah\u0131r S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 yan\u0131ql\u0131 elegiya h\u0259sr etmi\u015fdir.<\/p>\n<p>&#8230;1939-cu ilin yay\u0131nda T\u0259brizin \u00c7\u0259r\u0259ndab m\u0259h\u0259ll\u0259sinin \u00dcsk\u00fcll\u0259r k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259 \u00e7ox kas\u0131b ail\u0259d\u0259 bir u\u015faq d\u00fcnyaya g\u0259lir. B\u00f6y\u00fck qarda\u015f\u0131 \u018fs\u0259d xat\u0131rlay\u0131r: &#8220;S\u0259h\u0259rl\u0259r k\u00fc\u00e7\u0259mizd\u0259n \u00f6t\u0259nl\u0259r ayaqqab\u0131lar\u0131n\u0131 qoltu\u011funa vurub g\u00fcll\u0259 kimi qa\u00e7an bir u\u015faq g\u00f6r\u0259rdil\u0259r. Bir-birl\u0259rind\u0259n soru\u015fard\u0131lar ki, g\u00f6r\u0259s\u0259n, bu u\u015faq kimdir? Niy\u0259 h\u0259r s\u0259h\u0259r harasa qa\u00e7\u0131r? G\u00fcnl\u0259r \u00f6td\u00fc, m\u0259lum oldu ki, h\u0259r s\u0259h\u0259r ona g\u00f6r\u0259 qa\u00e7\u0131r ki, oxudu\u011fu m\u0259kt\u0259b evl\u0259rind\u0259n \u00e7ox uzaqd\u0131r, qorxur ki, d\u0259rs\u0259 gecik\u0259, ayaqqab\u0131lar\u0131 da ki, c\u0131r\u0131q oldu\u011fundan v\u0259 onlar\u0131 gey\u0259nd\u0259 b\u0259rk qa\u00e7a bilm\u0259diyind\u0259n onlar\u0131 qoltu\u011funa vurur. Ad\u0131 S\u0259m\u0259ddir&#8221;.<\/p>\n<p>\u00d6mr\u00fc boyu \u0259yni-ba\u015f\u0131 nimda\u015f, geyim-kecimin\u0259 \u0259sla fikir verm\u0259y\u0259n S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi maarifl\u0259nm\u0259k v\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259k dal\u0131nca qo\u015fdu, k\u0259ndd\u0259n k\u0259nd\u0259 ke\u00e7ib d\u0259rs dedi, oba-oba g\u0259zib folklor \u00f6rn\u0259kl\u0259ri toplad\u0131 v\u0259 h\u0259yat m\u0259ram\u0131n\u0131 bel\u0259 ifad\u0259 etdi:<\/p>\n<p>&#8220;G\u0259r\u0259k \u00f6z\u00fcn\u00fc oda atasan ki, yanm\u0131\u015flar\u0131n d\u0259rdind\u0259n x\u0259b\u0259rin ola. K\u0259narda dayan\u0131b tonqalda \u0259l q\u0131zd\u0131rmaqla yananlar\u0131n n\u0259l\u0259r \u00e7\u0259kdiyini anlamaq m\u00fcmk\u00fcn deyil&#8221;.<\/p>\n<p>Arxdan \u00e7\u0131x\u0131b b\u00f6y\u00fck d\u0259nizl\u0259r\u0259 qovu\u015fmaq ist\u0259y\u0259n Balaca Qara Bal\u0131q kimi, S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi \u00f6z\u00fc d\u0259 b\u0259lk\u0259 Arazla \u00fcz\u00fcb K\u00fcr\u0259 qovu\u015faraq X\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7atma\u011fa can at\u0131rm\u0131\u015f. Amma X\u0259z\u0259rin \u00f6z\u00fc d\u0259 qapal\u0131 d\u0259niz idi ax\u0131&#8230;<\/p>\n<p>Yaz\u0131m\u0131 bu g\u00f6z\u0259l yaz\u0131\u00e7\u0131m\u0131z\u0131n &#8220;Balaca Qara Bal\u0131q&#8221; hekay\u0259sind\u0259n sitatla ba\u015flad\u0131m. H\u0259min hekay\u0259d\u0259n sitatla da bitirm\u0259k ist\u0259yir\u0259m:<\/p>\n<p>&#8220;\u00d6l\u00fcm indi \u00e7ox asanl\u0131qla m\u0259nim dal\u0131mca g\u0259l\u0259 bil\u0259r. Qoy olsun. Bu \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. \u018fsas m\u0259s\u0259l\u0259 odur ki, m\u0259nim ya\u015fama\u011f\u0131m, yaxud \u00f6l\u00fcm\u00fcm ba\u015fqalar\u0131n\u0131n h\u0259yat\u0131na nec\u0259 t\u0259sir ed\u0259c\u0259k&#8221;.<\/p>\n<p>M\u00fcdrik s\u00f6zl\u0259rdir! \u0130yul 2020<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>M\u0259nb\u0259:<a href=\"http:\/\/edebiyyatqazeti.az\/news\/muzakire\/6010-boyuk-denizlerin-hesretinde?fbclid=IwAR1_ud4nzuJoWstYg4x6au4MKVn_-4CwmoUgUoSr68a2wmqSRi1W9iZ2wuQ#.XzD7QR7arXk.facebook\">http:\/\/edebiyyatqazeti.az\/news\/muzakire\/6010-boyuk-denizlerin-hesretinde?fbclid=IwAR1_ud4nzuJoWstYg4x6au4MKVn_-4CwmoUgUoSr68a2wmqSRi1W9iZ2wuQ#.XzD7QR7arXk.facebook<\/a><\/p>\n<\/div>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"15899\">Yaz\u0131ya 441 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u0259m\u0259d Behr\u0259ngi haqq\u0131nda G\u00fcney Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin ad\u0131n\u0131 ilk d\u0259f\u0259 s\u0259ks\u0259ninci ill\u0259rd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 e\u015fitdim. M\u0259nim bir ne\u00e7\u0259 kitab\u0131m\u0131 T\u00fcrkiy\u0259 t\u00fcrkc\u0259sin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131ran m\u0259rhum dostum \u0130ld\u0259niz Qurtulan S\u0259m\u0259d Behr\u0259nginin \u0259s\u0259rl\u0259rini d\u0259 farscadan t\u00fcrkc\u0259y\u0259 \u00e7evirmi\u015fdi. Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u0130ld\u0259niz b\u0259yin t\u0259rc\u00fcm\u0259sind\u0259 \u0130stanbulda n\u0259\u015fr edilmi\u015f kitablar\u0131yla tan\u0131\u015f oldum, frans\u0131z \u0259dibi Antuan Ekz\u00fcperinin &#8220;Balaca \u015fahzad\u0259&#8221; v\u0259 Nazim Hikm\u0259tin &#8220;Sevdal\u0131 bulut&#8221; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[17,3,21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15899"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15899"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15899\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15901,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15899\/revisions\/15901"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15899"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15899"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15899"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}