{"id":16895,"date":"2021-08-20T16:10:29","date_gmt":"2021-08-20T11:10:29","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=16895"},"modified":"2021-08-21T13:18:08","modified_gmt":"2021-08-21T08:18:08","slug":"b%c9%99hai-ibad%c9%99t-evl%c9%99ri-m%c9%99srikul-%c9%99zkarlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=16895","title":{"rendered":"B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri \u2013 M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkarlar"},"content":{"rendered":"<p><strong><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb1.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-16897 size-full\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb1.jpg\" alt=\"bb1\" width=\"236\" height=\"299\" \/><\/a>B<\/strong><strong>\u0259<\/strong><strong>hai<\/strong><strong> \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri<\/strong><strong> \u2013 M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkarlar<\/strong><\/p>\n<p>\u0130bad\u0259t evl\u0259ri (a\u015fram, sinaqoq, kils\u0259, m\u0259scid v\u0259 s.) dinl\u0259rin \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli atributlar\u0131ndan biridir. \u0130bad\u0259t evl\u0259rinin \u0259h\u0259miyy\u0259ti icra etdikl\u0259ri ibad\u0259t, m\u0259rasim v\u0259 t\u0259c\u0259ss\u00fcm etdirdikl\u0259ri dini fikirl\u0259rd\u0259n daha geni\u015fdir: ibad\u0259t evl\u0259rinin memarl\u0131q konsepsiyas\u0131 dinin Allah v\u0259 yarad\u0131l\u0131\u015fla ba\u011fl\u0131 ideyalar\u0131n\u0131 ortaya qoyur, m\u00f6vcud m\u0259d\u0259niyy\u0259td\u0259 v\u0259 \u015f\u0259h\u0259r memarl\u0131\u011f\u0131nda \u0259sas elementi kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>XIX \u0259srin ortalar\u0131nda yaranm\u0131\u015f v\u0259 t\u0259\u015fkilat\u0131 formala\u015fmas\u0131 XX \u0259srin 60-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 ba\u015fa \u00e7atm\u0131\u015f B\u0259hai dinind\u0259 d\u0259 ibad\u0259t evl\u0259rinin x\u00fcsusi yeri vard\u0131r. B\u0259hai dininin banisi B\u0259haullah buyurur: <em>\u201cEy d\u00fcnya insanlar\u0131! B\u00fct\u00fcn dinl\u0259rin R\u0259bbi olan\u0131n ad\u0131 il\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 ibad\u0259t evl\u0259ri tikin.<\/em><em>Onlara m\u00fcmk\u00fcn olan b\u00fct\u00fcn m\u00fck\u0259mm\u0259lliyi verin v\u0259 b\u0259z\u0259yin\u2026<\/em><em>V\u0259 sonra nur v\u0259 sevinc i\u00e7ind\u0259 M\u0259rh\u0259m\u0259tli R\u0259bbinizi t\u0259rifl\u0259yin\u2026<\/em><em>.<\/em><em>\u201d.<\/em><\/p>\n<p><em>B\u0259hai \u0130bad\u0259t evl\u0259ri<\/em> &#8220;M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkar&#8221; (&#8220;<em>Allah\u0131n m\u0259dh edildiyi yer\u201d<\/em>) adlan\u0131r v\u0259 o, B\u0259hai Dinin inzibati qurulu\u015funda x\u00fcsusi t\u0259yinatlar\u0131 olan t\u0259ssisat kimi g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. <em>\u018fbd\u00fcl-B\u0259han\u0131n &#8220;d\u00fcnyan\u0131n \u0259n h\u0259yati qurumlar\u0131ndan biri&#8221; kimi xarakteriz\u0259 etdiyi M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkar, B\u0259hai h\u0259yat\u0131n\u0131n iki \u0259sas, ayr\u0131lmaz hiss\u0259sini \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdirir: ibad\u0259t v\u0259 xidm\u0259t.<\/em>Bu t\u0259sisat\u0131n b\u0259zi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir\u0259k:<\/p>\n<p>B\u0259hai dini Bir \u00dcmumi Din (dinl\u0259rin \u0259z\u0259li birliyi) konsepsiyas\u0131ndan \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir v\u0259 M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkar, dinind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq h\u0259r k\u0259sin \u00fcz\u00fcn\u0259 a\u00e7\u0131qd\u0131r; B\u0259hai ibad\u0259t evl\u0259rind\u0259 birg\u0259 namaz, x\u00fctb\u0259 v\u0259 dig\u0259r ayinl\u0259r yoxdur. Dualar v\u0259 M\u00fcq\u0259dd\u0259s Yaz\u0131lar musiqi al\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 edilm\u0259d\u0259n xor t\u0259r\u0259find\u0259n ifa olunur.Burada icra edil\u0259n ibad\u0259ti \u00fcm\u00fcmb\u0259\u015f\u0259ri d\u0259 adland\u0131rmaq olar: bu m\u0259kanda B\u0259hai dualar\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif dinl\u0259rinin M\u00fcq\u0259dd\u0259s Yaz\u0131lar\u0131ndan dua v\u0259 par\u00e7alar oxunur.<\/p>\n<p>\u0130bad\u0259t Evl\u0259rinin memarl\u0131\u011f\u0131, B\u0259hai Dininin \u0259traf c\u0259miyy\u0259t\u0259 m\u00fcnasib\u0259tini t\u0259c\u0259ss\u00fcm etdirir. Onlar i\u015f\u0131ql\u0131 otaqlardan ibar\u0259t olub, b\u0259z\u0259dilm\u0259si yerli \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r\u0259 uy\u011fundur v\u0259 eyni zamanda B\u0259hai Dininin &#8220;M\u00fcxt\u0259lifliyi Birliyi&#8221; konsepsiyas\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259ks etdirir. D\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif qit\u0259l\u0259rind\u0259 tikilmi\u015f v\u0259 tikilm\u0259kd\u0259 olan B\u0259hai \u0130bad\u0259t evl\u0259ri yerli m\u0259d\u0259niyy\u0259tin elementl\u0259rini da\u015f\u0131sa da, onlar\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n \u00fcmumi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri vardir: o,doqquzt\u04d9r\u04d9flibinat\u04d9\u04d9ss\u00fcrat\u0131 yaratmal\u0131, memarl\u0131q bax\u0131m\u0131ndan g\u00f6z\u04d9lolmal\u0131d\u0131r. O, a\u011fa\u00adclarv\u04d9 g\u00fcll\u04d9r \u04d9kilmi\u015fv\u04d9 f\u04d9vvar\u04d9l\u04d9riolanba\u011f\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 yerl\u0259\u015fm\u0259lidir.\u0130bad\u0259t evl\u0259rind\u0259 m\u0259rk\u0259zi zal g\u00fcnb\u0259zl\u0259 \u00f6rt\u00fclm\u0259li, binan\u0131n doqquz giri\u015f qap\u0131s\u0131 olmal\u0131d\u0131r. M\u0259b\u0259din bu qurulu\u015funda Dinl\u0259rin birliyi ideyas\u0131 r\u0259mzi olaraq \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r: m\u00fcxt\u0259lif Dinl\u0259r\u0259 m\u0259xsus insanlar sanki m\u00fcxt\u0259lif qap\u0131lardan binaya girir, lakin sonra bir Yaradana ibad\u0259t etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bir araya g\u0259lirl\u0259r.<\/p>\n<p>\u0130bad\u0259t evl\u0259rinin bir s\u0131ra t\u0259yinatlar\u0131 vard\u0131r ki, \u018fbd\u00fcl-B\u0259ha bu haqda yazm\u0131\u015fd\u0131r: <em>\u201cM\u0259\u015friq\u00fcl-\u018fzkar &#8211;\u00a0 Dinin h\u0259yat\u0131 vacib t\u0259sisat\u0131d\u0131r v\u0259 onun bir \u00e7ox t\u0259yinatlar\u0131 var: onun n\u0259zdind\u0259 x\u0259st\u0259xana, xeyriyy\u0259 apteki, z\u0259vvarlar \u00fc\u00e7\u00fcn qonaq evi, yetiml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259kt\u0259b v\u0259 ali t\u0259hsil ver\u0259n\u00a0 universitet f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. H\u0259r M\u0259\u015frikul- \u018fzkar bu be\u015f qurumun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutur&#8230;.M\u0259b\u0259d yaln\u0131z dua etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn deyil; o, b\u00fct\u00f6v v\u0259 tamamlanm\u0131\u015f struktur olmal\u0131d\u0131r\u201d<\/em><\/p>\n<p>B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri statusuna g\u00f6r\u0259 \u00fc\u00e7 kateqoriyaya b\u00f6l\u00fcn\u00fcr:qit\u0259, milli v\u0259 yerli. D\u00fcnyada doqquz qit\u0259 B\u0259hai ibad\u0259t evi tikilib. Onlardan biri &#8211; A\u015fqabad \u0130bad\u0259t Evi Sovetl\u0259r d\u00f6n\u0259mind\u0259 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Haz\u0131rda m\u00f6vcud olan s\u0259kkiz Qit\u0259 ibad\u0259t evl\u0259ri Avstraliya, Almaniya, Q\u0259rbi Samoa (Okeaniya), Hindistan, Panama, AB\u015e, Uqanda v\u0259 \u00c7ilid\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. B\u0259hai dinin Ali Ruhani v\u0259 \u0130nzibati orqan\u0131 Umumd\u00fcnya \u0259dal\u0259t Evinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 2012-ci ild\u0259n etibar\u0259n Milli v\u0259 Yerli B\u0259hai \u0130bad\u0259t evl\u0259rinin tikintisin\u0259 start verilmi\u015fdir. Haz\u0131rda 2 Milli v\u0259 5 Yerli ibad\u0259t Evil\u0259rinin in\u015fas\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>A\u015fqabaddak\u0131 Bahai \u0130bad\u0259t Evi<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bahai-ibadat-evi.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-16896 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bahai-ibadat-evi-300x199.jpg\" alt=\"bahai ibadat evi\" width=\"300\" height=\"199\" \/><\/a>\u018fbd\u00fcl-B\u0259ha 1902-ci ild\u0259 A\u015fqabadda \u0130bad\u0259t Evini tikdirm\u0259k g\u00f6st\u0259ri\u015fini verir. B\u00fcn\u00f6vr\u0259nin qoyulmas\u0131 m\u0259rasimi 1902-ci il oktyabr\u0131n 10-da\u00a0 ke\u00e7irilir. Art\u0131q 1907-ci ild\u0259n etibar\u0259n \u0130bad\u0259t Evind\u0259 h\u0259ft\u0259lik dua m\u0259clisl\u0259ri t\u0259\u015fkil edilir v\u0259 Bahai bayramlar\u0131 qeyd olunurdu. Sovet hakimiyy\u0259tinin ilk ill\u0259rind\u0259 B\u0259hai icmalar\u0131n\u0131n A\u015fqabadda b\u00f6y\u00fcm\u0259si v\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259si davam edirdi. T\u0259qibl\u0259r 1926-c\u0131 ild\u0259 \u0130ran m\u0259n\u015f\u0259li b\u0259hail\u0259rin SSR\u0130-d\u0259n qovulmas\u0131 il\u0259 ba\u015flad\u0131. 1928-ci ild\u0259 b\u00fct\u00fcn dini binalar d\u00f6vl\u0259tin m\u00fclkiyy\u0259tin\u0259 ke\u00e7irildi. Yerli hakimiyy\u0259tl\u0259 apar\u0131lan dan\u0131\u015f\u0131qlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 icma ibad\u0259t evini 5 il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 icar\u0259y\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259 bildi. 1938-ci ild\u0259 t\u0259qibl\u0259r yenid\u0259n ba\u015flay\u0131r v\u0259 \u0130bad\u0259t Evi m\u00fcsadir\u0259 edilir. On il \u0259rzind\u0259 (1938-1948) \u0130bad\u0259t evind\u0259 D\u00f6vl\u0259t T\u0259sviri S\u0259n\u0259t Muzeyi yerl\u0259\u015firdi. 1948-ci il oktyabr\u0131n 5-d\u0259n 6-na ke\u00e7\u0259n gec\u0259 ba\u015f ver\u0259n z\u0259lz\u0259l\u0259 \u0130bad\u0259t Evinin binas\u0131na ziyan vurdu: minar\u0259l\u0259r a\u015fd\u0131. Tamamil\u0259 m\u0259hv olmu\u015f A\u015fqabadda m\u0259b\u0259din b\u0259rpas\u0131ndan s\u00f6hb\u0259t ged\u0259 bilm\u0259zdi. Bina bax\u0131ms\u0131z v\u0259ziyy\u0259td\u0259 qald\u0131. 1958-ci ild\u0259 icma d\u00f6vl\u0259t\u0259 ibad\u0259t evini\u00a0 \u00f6z v\u0259saiti hesab\u0131na t\u0259mir etm\u0259yi t\u0259klif etdi. He\u00e7 bir reaksiya verilm\u0259di. 1963-c\u00fc ild\u0259 d\u00f6vl\u0259tin q\u0259rar\u0131 il\u0259 \u0130bad\u0259t Evinin binas\u0131 da\u011f\u0131d\u0131ld\u0131. \u0130ndi onun yerind\u0259 t\u00fcrkm\u0259n xalq \u015fairi Maxtumqulinin abid\u0259si qoyulmu\u015fdur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Uilmetd\u0259ki (AB\u015e) Bahai \u0130bad\u0259t Evi<a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb1.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-16897 size-full\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb1.jpg\" alt=\"bb1\" width=\"236\" height=\"299\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<p>XIX \u0259srin 90-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 B\u0259hai dini Amerika qit\u0259sin\u0259 yay\u0131ld\u0131 v\u0259 amerikal\u0131 b\u0259hail\u0259r \u018fbd\u00fcl-B\u0259hadan AB\u015e-da ibad\u0259t evi tikintisinin ba\u015flamas\u0131na icaz\u0259 verilm\u0259sini ist\u0259di. \u018fbd\u00fcl-B\u0259ha 1912-ci ild\u0259 AB\u015e-a ziyar\u0259t etdi v\u0259 Mi\u00e7iqan g\u00f6l\u00fcn\u00fcn sahilind\u0259, \u00c7ikaqo \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n \u015fimalda, Uilmetd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259c\u0259k \u0130bad\u0259t Evinin ilk da\u015f\u0131n\u0131n qoyulmas\u0131na qat\u0131ld\u0131. Lakin d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259l\u0259ri v\u0259 maliyy\u0259 b\u00f6hran\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n \u0130bad\u0259t Evinin tamamlanmas\u0131 xeyli l\u0259ngidi v\u0259 o, yaln\u0131z 1953-c\u00fc ild\u0259 tam haz\u0131r v\u0259ziyy\u0259t\u0259 g\u0259tirildi.AB\u015e-dak\u0131 b\u0259hai m\u0259b\u0259dinin 9 giri\u015fi \u00fcz\u0259rind\u0259 B\u0259haullah\u0131n Yaz\u0131lar\u0131ndan a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 par\u00e7alar verilmi\u015fdir<em>: D\u00fcnya bir V\u0259t\u0259ndir, b\u00fct\u00fcn insanlar onun v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131d\u0131r; M\u0259nim n\u0259z\u0259rimd\u0259 \u0259n sevimli \u015fey insafd\u0131r; M\u0259ni ist\u0259yirs\u0259ns\u0259, ondan \u00fcz \u00e7evirm\u0259. Ondan qafil olma ki, M\u0259nim yan\u0131mda \u0259min tan\u0131nasan; Sevgim M\u0259nim qalamd\u0131r, oraya daxil olan k\u0259s nicat tapar v\u0259 \u0259min-amanl\u0131qda olar; \u00d6z g\u00fcnah\u0131n oldu\u011fu halda, he\u00e7 kimin g\u00fcnah\u0131 bar\u0259d\u0259 n\u0259f\u0259s bel\u0259 \u00e7\u0259km\u0259!; \u00dcr\u0259yin m\u0259nim m\u0259kan\u0131md\u0131r; nazil olma\u011f\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn onu t\u0259mizl\u0259; \u00d6l\u00fcm\u00fc s\u0259nin \u00fc\u00e7\u00fcn bir \u015fadl\u0131q m\u00fcjd\u0259\u00e7isi etdim, n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn ondan h\u00fcznl\u0259nirs\u0259n? M\u0259ni Yerimd\u0259 zikr et ki, s\u0259ni g\u00f6y\u00fcmd\u0259 xat\u0131rlay\u0131m; Ey Yer \u00fcz\u00fcn\u00fcn z\u0259nginl\u0259ri!\u00a0 Aran\u0131zdak\u0131 yoxsullar m\u0259nim \u0259man\u0259timdir. \u018fman\u0259timi yax\u015f\u0131 saxlay\u0131n; H\u0259r c\u00fcr elmiliyin m\u0259nb\u0259yi Allah\u0131 d\u0259rk etm\u0259kdir, qoy \u0130zz\u0259ti uca tutulsun<\/em>.Uilmett \u0130bad\u0259t Evi bir k\u00f6m\u0259k\u00e7i m\u00fc\u0259ssis\u0259y\u0259 &#8211; ah\u0131llar evin\u0259 malikdir.<\/p>\n<p><strong>Sidneyd\u0259ki (Avstraliya) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb2.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-16898 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb2-200x300.jpg\" alt=\"bb2\" width=\"200\" height=\"300\" \/><\/a>B\u0259hai dini Avstraliyada 1920-ci ild\u0259n tan\u0131n\u0131r. 1955-ci ild\u0259 Avstraliya icmas\u0131 Sidney \u0259traf\u0131nda ibad\u0259t evi \u00fc\u00e7\u00fcn torpaq sah\u0259sini sat\u0131n ald\u0131. Tikinti i\u015fl\u0259rin\u0259\u00a0 1957-ci ilin aprelind\u0259 ba\u015flanm\u0131\u015f v\u0259 art\u0131q 17 sentyabr 1961-ci ild\u0259 a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olmu\u015fdur. \u0130bad\u0259t Evinin \u0259razisinin \u00fcmumi sah\u0259si \u2013 10 hektar, tutumu \u2013 600 oturacaq, h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fc \u2013 39,6 m, xarici x\u0259tti boyunca diametri \u2013 40,2 metr t\u0259\u015fkil edir.\u00a0 &#8220;\u018fn b\u00f6y\u00fck ad&#8221;\u0131n (&#8220;Ey \u0130zz\u0259tlil\u0259rin \u0130zz\u0259tlisi!&#8221;) r\u0259mzi m\u0259b\u0259din tavan\u0131nda yerl\u0259\u015fir. Burada ibad\u0259t, xorun m\u00fc\u015fay\u0259ti il\u0259 M\u00fcq\u0259dd\u0259s Yaz\u0131lar\u0131n ucadan oxunmas\u0131ndan ibar\u0259tdir. Dua proqram\u0131 bazar g\u00fcn\u00fc saat 11-d\u0259 ba\u015flay\u0131r v\u0259 40 d\u0259qiq\u0259 davam edir. \u0130bad\u0259t evind\u0259 x\u00fctb\u0259l\u0259r oxunmur, pul y\u0131\u011f\u0131lm\u0131r: yaln\u0131z b\u0259hail\u0259r m\u0259b\u0259din saxlan\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn\u00a0 iyan\u0259 verirl\u0259r. M\u00fcq\u0259dd\u0259s g\u00fcnl\u0259rd\u0259 m\u0259b\u0259dd\u0259 x\u00fcsusi proqramlar t\u0259\u015fkil olunur. X\u00fcsusi t\u0259dbirl\u0259r dig\u0259r vacib g\u00fcnl\u0259rd\u0259 d\u0259 ola bil\u0259r, m\u0259s\u0259l\u0259n, Beyn\u0259lxalq Qad\u0131nlar G\u00fcn\u00fc, Beyn\u0259lxalq S\u00fclh G\u00fcn\u00fc v\u0259 s.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Kampaladak\u0131 (Uqanda) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi<\/strong><strong>\u00a0<a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb3.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-16899 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb3-300x224.jpg\" alt=\"bb3\" width=\"300\" height=\"224\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<p>25 dekabr 1938-ci ild\u0259 \u015e\u00f6vqi \u018ff\u0259ndi d\u00fcnyan\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ibad\u0259t evini Tehranda tikm\u0259yi t\u0259klif etdi. Lakin \u0130randak\u0131 v\u0259ziyy\u0259t in\u015faat\u0131n ba\u015flamas\u0131na imkan verm\u0259di v\u0259 20 avqust 1955-ci ild\u0259 \u015e\u00f6vqi \u018ff\u0259ndi onun yerin\u0259 \u0259vv\u0259lki layih\u0259y\u0259 \u0259sas\u0131nda Kampalada (Uqanda, Afrika) \u0130bad\u0259t Evi qurma\u011fa q\u0259rar verdi. T\u0259m\u0259l atma m\u0259rasimi 26 yanvar 1958-ci ild\u0259 ba\u015f tutdu. \u015e\u00f6vqi \u018ff\u0259ndinin h\u0259yat yolda\u015f\u0131 Ruhiyy\u0259 Xan\u0131m v\u0259 Musa Banani m\u0259b\u0259din b\u00fcn\u00f6vr\u0259sin\u0259 i\u00e7ind\u0259 Bab\u0131n h\u0259bs olundu\u011fu Maku qalas\u0131ndan bir par\u00e7a gips olan g\u00fcm\u00fc\u015f qutunu qoydular. M\u0259b\u0259din a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimi 15 yanvar 1961-ci il tarixl\u0259rind\u0259 ba\u015f tutdu. Mozaikal\u0131 plit\u0259l\u0259rl\u0259 \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015f ya\u015f\u0131l g\u00fcnb\u0259z \u0130taliyadan, kir\u0259mitl\u0259r Bel\u00e7ikadan, divar panell\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn r\u0259ngli \u015f\u00fc\u015f\u0259 Almaniyadan g\u0259tirilmi\u015fdir. M\u0259b\u0259din divarlar\u0131 Uqandan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015f da\u015fdan h\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr. M\u0259b\u0259din \u0259razisi 20 hektard\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Hofheymd\u0259ki (Almaniya) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi<a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb4.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-16900 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb4-300x176.jpg\" alt=\"bb4\" width=\"300\" height=\"176\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<p>XX \u0259srin 60-c\u0131 ill\u0259rin\u0259 kimi \u00a0Almaniya sakinl\u0259ri qeyri-xristian dinl\u0259r\u0259 ehtiyatla yana\u015f\u0131rd\u0131lar. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n Hofheymd\u0259ki (Frankfurt) \u0130bad\u0259t evinin Afrika v\u0259 Avstraliyadak\u0131 ibad\u0259t evl\u0259ri il\u0259\u00a0 eyni layih\u0259y\u0259 uy\u011fun olaraq in\u015fa edilm\u0259si m\u00fcmk\u00fcn deyildi. Bu bax\u0131mdan, Almaniyadak\u0131 ibad\u0259t evinin in\u015fas\u0131ndan \u00f6tr\u00fc orijinal layih\u0259 memar Tevto Rohol t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259klif edildi. Avropa \u0130bad\u0259t Evinin in\u015fas\u0131na 20 Noyabr 1960-c\u0131 ild\u0259 ba\u015fland\u0131 v\u0259 4 iyul 1964-c\u00fc ild\u0259 onun a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimi ke\u00e7irildi.\u00a0Almaniyada B\u0259hai M\u0259b\u0259dinin texniki g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lardan ibar\u0259tdir: h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fc \u2013 28 m; tutumu \u2013 450 \u00a0oturacaq; zal\u0131n diametri \u2013 23 metr;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Yeni Dehlid\u0259ki (Hindistan) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi (Lotus M\u0259b\u0259di)<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb5.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-16901 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb5-300x165.jpg\" alt=\"bb5\" width=\"300\" height=\"165\" \/><\/a>Yeni Dehlid\u0259ki \u0130bad\u0259t Evi \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259razi 1953-c\u00fc ild\u0259 al\u0131n\u0131b. T\u0259m\u0259l da\u015f\u0131 17 oktyabr 1977-ci ild\u0259 Ruhiyy\u0259 xan\u0131m t\u0259r\u0259find\u0259n qoyuldu v\u0259 in\u015fas\u0131 22 dekabr 1986-c\u0131 ild\u0259 tamamland\u0131. B\u0259hai \u0130bad\u0259t evi Hindistanda ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn irq v\u0259 dinl\u0259r\u0259 m\u0259nsub insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn a\u00e7\u0131qd\u0131r. H\u0259r k\u0259s buraya g\u0259lib dua v\u0259 meditasiya ed\u0259 bilir. O, \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus dizayna malikdir. \u0130bad\u0259t Evinin t\u0259sviri hindlil\u0259rin \u015f\u00fcurunda Allaha xidm\u0259t ruhu il\u0259 ayr\u0131lmaz \u015f\u0259kild\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndiril\u0259n, pakl\u0131q v\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259slik r\u0259mzi olan lotus \u00e7i\u00e7\u0259yind\u0259n ilham alm\u0131\u015fd\u0131r. \u0130bad\u0259t evi doqquz geni\u015f su hovuzu il\u0259 \u0259hat\u0259 olunmu\u015fdur ki, bu da binaya \u0259lav\u0259 cazib\u0259darl\u0131q verm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, zal\u0131n soyudulmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. \u018fsas zala \u0259lav\u0259 olaraq ofis, konfrans zal\u0131, kitabxana v\u0259 audio-vizual m\u0259rk\u0259z daxildir. Yax\u0131nl\u0131qda, m\u0259b\u0259din \u0259razisind\u0259 t\u0259hsil m\u0259rk\u0259zi var. G\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 m\u0259b\u0259din \u0259traf\u0131nda m\u00fcxt\u0259lif humanitar v\u0259 sosial t\u0259sisatlar \u2013 kitabxana, m\u0259kt\u0259b, x\u0259st\u0259xana, u\u015faq evl\u0259ri, qocalar v\u0259 \u0259lill\u0259r evl\u0259ri yerl\u0259\u015f\u0259c\u0259kdir. M\u0259b\u0259din \u00fcmumi sah\u0259si 10,7 ha olub, \u0259sas binan\u0131n h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fc 34,3 m, tutumu- 1300 oturacaq; l\u0259\u00e7\u0259kl\u0259rin say\u0131 27, hovuzlar\u0131n say\u0131 9, \u0259sas binan\u0131n diametri 70 m-dir. L\u0259\u00e7\u0259kl\u0259r betondan haz\u0131rlan\u0131b, xarici a\u011f yunan m\u0259rm\u0259ri il\u0259 \u00fczl\u0259nibdir. \u0130bad\u0259t Evin\u0259 il \u0259rzind\u0259 5 milyondan \u00e7ox insan ziyar\u0259t edir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 d\u00fcnyanda \u0259n \u00e7ox ziyar\u0259t edil\u0259n bina say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Panama v\u0259 Apiadak\u0131 (Q\u0259rbi Samoa) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi<a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb7.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-16902 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb7-300x199.jpg\" alt=\"bb7\" width=\"300\" height=\"199\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<p>Panamadak\u0131 \u0130bad\u0259t Evi \u00fc\u00e7\u00fcn torpaq h\u0259l\u0259 \u015e\u00f6vqi \u018ff\u0259ndinin (1892-1957) d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015fdi. \u0130bad\u0259t evinin in\u015fas\u0131na 1967-ci ild\u0259 ba\u015fland\u0131. Binan\u0131n b\u00fcn\u00f6vr\u0259sin\u0259 ilk da\u015f h\u0259min ilin 27 oktyabr\u0131nda qoyuldu. \u0130bad\u0259t 1972-ci ilin aprelind\u0259 a\u00e7\u0131ld\u0131. Bina \u015f\u0259h\u0259r\u0259 baxan y\u00fcks\u0259k bir &#8220;Cerro Sonsonate&#8221; u\u00e7urumunda yerl\u0259\u015fir. O, yerli da\u015fdan istifad\u0259 edil\u0259r\u0259k tikilib. H\u0259r ay t\u0259xmin\u0259n 2000 turist m\u0259b\u0259di ziyar\u0259t edir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb8.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter wp-image-16903 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb8-300x204.jpg\" alt=\"bb8\" width=\"300\" height=\"204\" \/><\/a><\/p>\n<p>Q\u0259rbi Samoa h\u00f6kmdar\u0131 II Tanumafili 1968-ci ild\u0259 B\u0259hai Dinini q\u0259bul etdiyini elan etdi. 1974-c\u00fc ilin Novruz g\u00fcnl\u0259rind\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya \u018fdal\u0259t Evi, Q\u0259rbi Samoada \u0130bad\u0259t Evinin in\u015fa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcsabiq\u0259nin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi. M\u0259b\u0259din in\u015fas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yer 1975-ci ild\u0259 al\u0131nd\u0131. Apiadaki \u0130bad\u0259t Evinin in\u015fas\u0131na 1979-cu ilin dekabr\u0131nda ba\u015fland\u0131 v\u0259 Okeaniyan\u0131n ilk M\u0259\u015frik\u00fcl -\u018fzkar\u0131 1 sentyabr 1984-c\u00fc ild\u0259 a\u00e7\u0131ld\u0131. \u0130bad\u0259t Evi \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n\u0259n\u0259vi Samoa binas\u0131 &#8211; falenin \u015f\u0259kli g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc. Zal\u0131n tutumu 500 n\u0259f\u0259rdir.Perimetri boyunca yerl\u0259\u015f\u0259n ikinci yarus xor da daxil olmaqla \u0259lav\u0259 200 n\u0259f\u0259rin yerl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 imkan verir. G\u00fcnb\u0259zin h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fc 19 metr, diametri 27 metrdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Santyaqodak\u0131 (\u00c7ili) B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb9.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-16904 size-full\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb9.jpg\" alt=\"bb9\" width=\"277\" height=\"184\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u015e\u00f6vqi \u018ff\u0259ndi \u0259halisi B\u0259hai dinin\u0259 qeyri -adi d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 h\u0259ssas oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 1950-ci ild\u0259 \u00c7ilini C\u0259nubi Amerikadak\u0131 ilk \u0130bad\u0259t Evinin yeri kimi g\u00f6st\u0259rdi. 2001-ci ild\u0259 \u00dcmumd\u00fcnya \u018fdal\u0259t Evi tikintinin ba\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 elan etdi. 2002-ci ilin sentyabr\u0131nda \u00c7ili Milli Ruhani M\u0259hfili \u0259n yax\u015f\u0131 m\u0259b\u0259d layih\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn beyn\u0259lxalq m\u00fcsabiq\u0259 elan etdi. 2005 -ci ilin oktyabr\u0131nda \u00c7ilid\u0259 \u0130bad\u0259t Evinin r\u0259smi in\u015fas\u0131na ba\u015flan\u0131ld\u0131 v\u0259 art\u0131q 2016-c\u0131 ilin oktyabr\u0131nda \u0130bad\u0259t Evi m\u00f6minl\u0259rin ilk qrupunu q\u0259bul etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Bina, m\u0259b\u0259d sah\u0259sini \u0259hat\u0259 ed\u0259c\u0259k doqquz q\u0259\u015f\u0259ng l\u0259\u00e7\u0259kd\u0259n ibar\u0259t idi. Bu n\u0259h\u0259ng l\u0259\u00e7\u0259kl\u0259r m\u00f6hk\u0259m alabasterd\u0259n haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r. L\u0259\u00e7\u0259kl\u0259rin aras\u0131ndandan ke\u00e7\u0259n i\u015f\u0131q d\u0259st\u0259kl\u0259yici konstruksiyan\u0131n x\u0259tl\u0259rini vur\u011fulay\u0131r. M\u0259b\u0259din daxili formas\u0131 yax\u015f\u0131 akustik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malikdir v\u0259 yerli m\u0259d\u0259niyy\u0259tin x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 cavab verir. Gec\u0259, m\u0259b\u0259d parlayan bir \u00e7\u0131ra\u011fa \u00e7evrilir. \u00c7ilid\u0259ki B\u0259hai ibad\u0259t evi\u00a0 xalq aras\u0131nda &#8220;i\u015f\u0131q m\u0259b\u0259di&#8221; adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><\/h2>\n<h2><\/h2>\n<h2><\/h2>\n<h2>Milli v\u0259 Yerli B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri<\/h2>\n<p>\u00dcmumd\u00fcnya \u018fdal\u0259t Evi, 2012 -ci ilin bahar\u0131nda ilk iki milli M\u0259\u015frik\u00fcl- \u018fzkar\u0131n Konqo Demokratik Respublikas\u0131 v\u0259 Papua Yeni Qvineyada, be\u015f yerli \u0130bad\u0259t evinin Battambaqda (Kamboca), Bihar-\u015e\u0259rifd\u0259 (Hindistan), Matunda Soy (Keniya), Norte-del-Kauka (Kolumbiya) v\u0259 Tannada (Vanuatu) qurulaca\u011f\u0131n\u0131 elan etdi.<a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb10.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter wp-image-16905 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/bb10-300x298.jpg\" alt=\"bb10\" width=\"300\" height=\"298\" \/><\/a><br \/>\n<em> Bu\u00a0<\/em><em>M<\/em><em>\u04d9<\/em><em>b<\/em><em>\u04d9<\/em><em>din\u00a0<\/em><em>sirri\u00a0<\/em><em>b<\/em><em>\u00f6y\u00fc<\/em><em>kd<\/em><em>\u00fc<\/em><em>r\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>indi\u00a0<\/em><em>a\u00e7\u0131qlana\u00a0<\/em><em>bilm<\/em><em>\u04d9<\/em><em>z<\/em><em>, <\/em><em>lakin\u00a0<\/em><em>\u0130bad<\/em><em>\u04d9<\/em><em>t\u00a0<\/em><em>Evinin\u00a0<\/em><em>in\u015fas\u0131<\/em><em> h<\/em><em>al<\/em><em>-h<\/em><em>az\u0131rda\u00a0<\/em><em>birin<\/em><em>c<\/em><em>i\u00a0<\/em><em>d<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>\u04d9c\u04d9<\/em><em>li<\/em><em> \u04d9h\u04d9\u00ad<\/em><em>mi<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>t<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>malikdir<\/em><em>. H\u04d9<\/em><em>r<\/em><em> c\u00fc<\/em><em>r\u00a0<\/em><em>ba<\/em><em>y<\/em><em>ramlar<\/em><em>, <\/em><em>qonaql\u0131qlar<\/em><em>, <\/em><em>q<\/em><em>\u04d9<\/em><em>bullar<\/em><em>, \u00fc<\/em><em>mumi<\/em><em> y\u0131\u011f<\/em><em>\u0131n<\/em><em>c<\/em><em>aq<\/em><em>\u00ad<\/em><em>lar\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>Ru<\/em><em>h<\/em><em>ani\u00a0<\/em><em>M<\/em><em>\u04d9h<\/em><em>fill<\/em><em>\u04d9<\/em><em>rin\u00a0<\/em><em>konfranslar\u0131\u00a0<\/em><em>M<\/em><em>\u04d9<\/em><em>\u015friq-<\/em><em>\u00fc<\/em><em>l<\/em><em> \u04d8<\/em><em>zkar\u0131n<\/em><em> y<\/em><em>ax\u0131nl\u0131<\/em><em>\u011f<\/em><em>\u0131nda\u00a0<\/em><em>tikil\u00admi\u015f\u00a0<\/em><em>binalarda\u00a0<\/em><em>ke\u00e7irilm<\/em><em>\u04d9<\/em><em>lidir<\/em><em>. <\/em><em>Dualar\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9\u00a0\u00a0<\/em><em>\u0130la<\/em><em>h<\/em><em>i<\/em><em> Y<\/em><em>az\u0131lar\u00a0<\/em><em>M<\/em><em>\u04d9<\/em><em>b<\/em><em>\u04d9<\/em><em>din\u00a0<\/em><em>daxilind<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>musiqi\u00a0<\/em><em>al<\/em><em>\u04d9<\/em><em>tinin\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u00fc<\/em><em>\u015fa<\/em><em>y<\/em><em>i<\/em><em>\u00ad\u04d9<\/em><em>ti\u00a0<\/em><em>olmadan\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>la\u00ad<\/em><em>h\u04d9<\/em><em>tli\u00a0<\/em><em>s<\/em><em>\u04d9<\/em><em>sl<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>oxunmal\u0131d\u0131r<\/em><em>. <\/em><em>M<\/em><em>\u04d9<\/em><em>\u015fri<\/em><em>q-\u00fc<\/em><em>l<\/em><em>-\u04d8<\/em><em>zkar\u0131n<\/em><em>qap\u0131lar\u0131<\/em><em> b\u00fct\u00fcn <\/em><em>in\u00adsanlar\u0131n<\/em><em> \u00fc<\/em><em>z<\/em><em>\u00fc<\/em><em>n<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>a\u00e7\u0131q\u00a0<\/em><em>olmal\u0131d\u0131r<\/em><em>.<\/em><em>&#8230;Bu\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u00fc\u04d9<\/em><em>ssis<\/em><em>\u04d9<\/em><em>l<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>, y\u04d9<\/em><em>ni\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>kt<\/em><em>\u04d9<\/em><em>bl<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>, <\/em><em>x<\/em><em>\u04d9<\/em><em>st<\/em><em>\u04d9<\/em><em>xanalar<\/em><em>, y<\/em><em>etiml<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>, <\/em><em>qo<\/em><em>c<\/em><em>alar\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>qonaqlar<\/em><em> \u00fc<\/em><em>\u00e7<\/em><em>\u00fc<\/em><em>n\u00a0<\/em><em>evl<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>, <\/em><em>ali\u00a0<\/em><em>t<\/em><em>\u04d9h<\/em><em>sil\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>kt<\/em><em>\u04d9<\/em><em>bl<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ri\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>di<\/em><em>g\u04d9<\/em><em>r\u00a0<\/em><em>xe<\/em><em>y<\/em><em>ri<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>\u00e7ilik\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u00fc\u04d9<\/em><em>ssis<\/em><em>\u04d9<\/em><em>l<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ri\u00a0<\/em><em>tikilib\u00a0<\/em><em>ba\u015fa\u00a0<\/em><em>\u00e7atd\u0131r\u0131ld\u0131qdan\u00a0<\/em><em>sonra\u00a0<\/em><em>onlar\u0131n\u00a0<\/em><em>qap\u0131lar\u0131<\/em><em> b\u00fct\u00fcn <\/em><em>xalqlar\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>dinl<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em> \u00fc<\/em><em>\u00e7<\/em><em>\u00fc<\/em><em>n\u00a0<\/em><em>a\u00e7\u0131la<\/em><em>c<\/em><em>aq\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>q<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ti<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>n<\/em><em> h<\/em><em>e\u00e7\u00a0<\/em><em>bir\u00a0<\/em><em>a<\/em><em>y<\/em><em>\u0131r\u0131<\/em><em>c<\/em><em>\u0131\u00a0<\/em><em>x<\/em><em>\u04d9<\/em><em>tt\u00a0<\/em><em>olma<\/em><em>y<\/em><em>acaqd\u0131r<\/em><em>. <\/em><em>Bu\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u00fc\u04d9<\/em><em>ssis<\/em><em>\u04d9<\/em><em>l<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>daxil\u00a0<\/em><em>olan\u00a0<\/em><em>xe<\/em><em>y<\/em><em>ri<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>\u00e7<\/em><em>ili<\/em><em>k\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9<\/em><em>saitl<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ri\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>n\u015f<\/em><em>\u04d9y<\/em><em>i<\/em><em>, <\/em><em>mill<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ti<\/em><em>, <\/em><em>irqi\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>dini\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>nsubi<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>tind<\/em><em>\u04d9<\/em><em>n\u00a0<\/em><em>as\u0131l\u0131\u00a0<\/em><em>olma<\/em><em>y<\/em><em>araq<\/em><em> h<\/em><em>am\u0131<\/em><em>y<\/em><em>a\u00a0<\/em><em>b<\/em><em>\u04d9<\/em><em>rab<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r\u00a0<\/em><em>x<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>c<\/em><em>l<\/em><em>\u04d9\u00ad<\/em><em>n<\/em><em>\u04d9\u00ad<\/em><em>c<\/em><em>\u04d9<\/em><em>kdir<\/em><em>.\u00a0<\/em><em>Onlar\u0131n\u00a0<\/em><em>qap\u0131lar\u0131<\/em><em> b\u00fct\u00fcn <\/em><em>b<\/em><em>\u04d9<\/em><em>\u015f<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ri<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>tin<\/em><em> \u00fc<\/em><em>z<\/em><em>\u00fc<\/em><em>n<\/em><em>\u04d9 h\u04d9<\/em><em>mi\u015f<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>a\u00e7\u0131q\u00a0<\/em><em>ola<\/em><em>c<\/em><em>aqd\u0131r<\/em><em>. <\/em><em>Bu\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u00fc\u04d9<\/em><em>ssis<\/em><em>\u04d9<\/em><em>l<\/em><em>\u04d9<\/em><em>rd<\/em><em>\u04d9 h<\/em><em>e\u00e7\u00a0<\/em><em>bir<\/em><em> y<\/em><em>aln\u0131\u015f\u00a0<\/em><em>fikir\u00a0<\/em><em>t<\/em><em>\u04d9<\/em><em>lqin\u00a0<\/em><em>edilm<\/em><em>\u04d9y\u04d9c\u04d9<\/em><em>kdir<\/em><em>: <\/em><em>burada\u00a0<\/em><em>tam\u00a0<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9h\u04d9<\/em><em>bb<\/em><em>\u04d9<\/em><em>t<\/em><em> h\u00f6<\/em><em>km\u00a0<\/em><em>s<\/em><em>\u00fc<\/em><em>r<\/em><em>\u04d9c\u04d9<\/em><em>kdir<\/em><em>. <\/em><em>M<\/em><em>\u04d9<\/em><em>rk<\/em><em>\u04d9<\/em><em>zi\u00a0<\/em><em>binadan\u00a0<\/em><em>ibad<\/em><em>\u04d9<\/em><em>t\u00a0<\/em><em>etm<\/em><em>\u04d9<\/em><em>k\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>dua\u00a0<\/em><em>oxumaq<\/em><em> \u00fc<\/em><em>\u00e7<\/em><em>\u00fc<\/em><em>n\u00a0<\/em><em>istifad<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>olunacaqd\u0131r<\/em><em>. <\/em><em>Bel<\/em><em>\u04d9<\/em><em>likl<\/em><em>\u04d9, <\/em><em>din\u00a0<\/em><em>elml<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>a<\/em><em>h\u04d9<\/em><em>n<\/em><em>g<\/em><em>dar\u00a0<\/em><em>f<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ali<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>t<\/em><em> g\u00f6<\/em><em>st<\/em><em>\u04d9<\/em><em>r<\/em><em>\u04d9c\u04d9<\/em><em>k<\/em><em>, <\/em><em>elm\u00a0<\/em><em>din<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>k<\/em><em>\u00f6<\/em><em>m<\/em><em>\u04d9<\/em><em>k\u00a0<\/em><em>etm<\/em><em>\u04d9y\u04d9 <\/em><em>ba\u015fla<\/em><em>y<\/em><em>a<\/em><em>c<\/em><em>aq\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 h\u04d9<\/em><em>r\u00a0<\/em><em>ikisi<\/em><em> b\u00fct\u00fcn <\/em><em>b<\/em><em>\u04d9<\/em><em>\u015f<\/em><em>\u04d9<\/em><em>ri<\/em><em>yy\u04d9<\/em><em>t<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>ruhani\u00a0<\/em><em>v<\/em><em>\u04d9 <\/em><em>maddi\u00a0<\/em><em>rifa<\/em><em>h g\u04d9<\/em><em>tir<\/em><em>\u04d9c\u04d9<\/em><em>kdir<\/em><em>&#8220;.<\/em><\/p>\n<p>XXI \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 kimi onlar \u201ch\u0259r qit\u0259y\u0259 v\u0259 ya adalar qrupuna bir m\u0259b\u0259d\u201d prinsipi il\u0259 ucald\u0131l\u0131rd\u0131. Haz\u0131rda d\u00fcnyan\u0131n 130 \u00f6lk\u0259sind\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k Milli v\u0259 Yerli \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn xeyli torpaq sah\u0259l\u0259ri\u00a0 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. Art\u0131q tikilmi\u015f \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri is\u0259 Allaha etiqad\u0131n yeni prinsipl\u0259rini n\u00fcmayi\u015f etdirir. B\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00fczr\u0259 B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri Allaha sitayi\u015fl\u0259 insanl\u0131\u011fa xidm\u0259ti birl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 h\u0259sr edilir. Bu m\u0259b\u0259dl\u0259r ham\u0131ya a\u00e7\u0131qd\u0131r v\u0259 h\u0259r il milyonlarla ziyar\u0259t\u00e7il\u0259ri q\u0259bul edir.Zaman\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259, h\u0259r bir B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evi icman\u0131n ehtiyaclar\u0131na xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k dig\u0259r strukturlarla \u2212 x\u0259st\u0259xanalar, universitetl\u0259r v\u0259 dig\u0259r humanitar v\u0259 sosial xidm\u0259t qurumlar\u0131 il\u0259 \u0259hat\u0259 olunacaq.<\/p>\n<p>\u04d8bd\u00fcl-B\u04d9ha \u00c7iqaqoda a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f &#8220;AnaM\u04d9b\u04d9d\u04d9&#8221; dair \u00d6zl\u00f6vhl\u04d9rind\u04d9 yaz\u0131r:<\/p>\n<p><strong>Az\u0259r C\u0259f\u0259rov<\/strong><\/p>\n<p>Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin dosenti,<\/p>\n<p>B\u0259hai dini icmas\u0131n\u0131n<\/p>\n<p>ictimai \u018flaq\u0259l\u0259r ofisinin koordinatoru<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"16895\">Yaz\u0131ya 642 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u0259hai \u0130bad\u0259t Evl\u0259ri \u2013 M\u0259\u015frik\u00fcl-\u018fzkarlar \u0130bad\u0259t evl\u0259ri (a\u015fram, sinaqoq, kils\u0259, m\u0259scid v\u0259 s.) dinl\u0259rin \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli atributlar\u0131ndan biridir. \u0130bad\u0259t evl\u0259rinin \u0259h\u0259miyy\u0259ti icra etdikl\u0259ri ibad\u0259t, m\u0259rasim v\u0259 t\u0259c\u0259ss\u00fcm etdirdikl\u0259ri dini fikirl\u0259rd\u0259n daha geni\u015fdir: ibad\u0259t evl\u0259rinin memarl\u0131q konsepsiyas\u0131 dinin Allah v\u0259 yarad\u0131l\u0131\u015fla ba\u011fl\u0131 ideyalar\u0131n\u0131 ortaya qoyur, m\u00f6vcud m\u0259d\u0259niyy\u0259td\u0259 v\u0259 \u015f\u0259h\u0259r memarl\u0131\u011f\u0131nda \u0259sas elementi kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. XIX [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[8,1,4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16895"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16895"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16895\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16916,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16895\/revisions\/16916"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16895"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16895"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16895"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}