{"id":18845,"date":"2023-06-12T21:41:51","date_gmt":"2023-06-12T16:41:51","guid":{"rendered":"https:\/\/kultur.az\/?p=18845"},"modified":"2023-06-12T21:41:51","modified_gmt":"2023-06-12T16:41:51","slug":"hafizul-%c9%99srar-yaradilisin-sirl%c9%99ri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=18845","title":{"rendered":"HAF\u0130ZUL \u018fSRAR &#8211; YARADILI\u015eIN S\u0130RL\u018fR\u0130"},"content":{"rendered":"<div>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/347833421_216065767872751_8271341473879311469_n.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-18846\" alt=\"347833421_216065767872751_8271341473879311469_n\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/347833421_216065767872751_8271341473879311469_n-300x162.jpg\" width=\"300\" height=\"162\" \/><\/a>Bismillahir Rahmanir Rahim<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ba\u011f\u0131\u015flayan v\u0259 m\u0259rh\u0259m\u0259tli R\u0259bbimiz Qurani K\u0259rimd\u0259 bizl\u0259r\u0259 yarad\u0131l\u0131\u015f bar\u0259sind\u0259 m\u0259lumatlar verib. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, bu vaxta kimi bir \u00e7ox aliml\u0259r m\u00fcctehidl\u0259r ilahiyyat\u00e7\u0131lar \u0259sas vacib olan bir m\u0259s\u0259l\u0259ni insanlara tam izah etm\u0259yibl\u0259r. B\u0259lk\u0259 d\u0259, insanlar\u0131n n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131lm\u0131\u015f\u0131q sual\u0131na veril\u0259c\u0259k cavab izah ed\u0259c\u0259yim m\u0259s\u0259l\u0259nin kilid n\u00f6qt\u0259sidir. Uca R\u0259bbimiz yarad\u0131l\u0131\u015fdan qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcn\u0259 kimi bir senari haz\u0131rlay\u0131b. Senari v\u0259 izah ed\u0259c\u0259yim m\u0259s\u0259l\u0259ni bir \u00e7ox insanlar q\u0259bul etm\u0259y\u0259 bil\u0259r. Dey\u0259 bil\u0259rl\u0259r ki, senari n\u0259di ALLAH\u0131n senariy\u0259 ehtiyac\u0131 yoxdur. B\u0259li ehtiyac\u0131 yoxdur ama planl\u0131 qurulan bir\u015fey\u0259 h\u0259r hans\u0131sa ad verilir. Bunun da ad\u0131 senaridi. S\u0259b\u0259b is\u0259 pis v\u0259ya yax\u015f\u0131 \u0259m\u0259ll\u0259rin m\u00fckafat\u0131, c\u0259nn\u0259t v\u0259 c\u0259h\u0259nn\u0259m v\u0259 buna b\u0259nz\u0259r suallar ola bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259g\u0259r senaridirs\u0259 n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn C\u0259nn\u0259t C\u0259h\u0259nn\u0259m var v\u0259 sair\u0259. \u0130zah ed\u0259c\u0259yim m\u0259s\u0259l\u0259 is\u0259 tam f\u0259rqlidir. H\u0259yat yolu, yax\u015f\u0131l\u0131q v\u0259 pislik onun m\u00fckafat\u0131, v\u0259ya \u0259zab\u0131, bunlar tam ba\u015fqa bir m\u00f6vzudur. \u0130lk olaraq uca ALLAH M\u0259l\u0259kl\u0259r\u0259 m\u0259n yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 bir x\u0259lif\u0259 yaradacam deyir. M\u0259l\u0259kl\u0259r is\u0259 ALLAHa sual verir, qan t\u00f6k\u0259n f\u0259sad t\u00f6r\u0259d\u0259n birini yaradacaqsan. ALLAH is\u0259 cavab\u0131nda m\u0259n sizin bilm\u0259dikl\u0259rinizi bilir\u0259m deyir. R\u0259bbimiz nec\u0259 d\u0259 elm v\u0259 q\u00fcdr\u0259t sahibidir. O, qurdu\u011fu senarini bel\u0259, M\u0259l\u0259kl\u0259rin\u0259 tam izah etmir. \u0130lk insan\u0131 y\u0259ni, Hz Ad\u0259mi yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 yaradaca\u011f\u0131n\u0131 des\u0259 d\u0259, C\u0259nn\u0259td\u0259 yarad\u0131r v\u0259 ona \u00f6z ruhundan \u00fcf\u00fcr\u00fcr. M\u0259l\u0259kl\u0259rin ona s\u0259cd\u0259 etm\u0259sini \u0259mr edir v\u0259 oddan yarad\u0131lan \u0130blis \u0259mr\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131x\u0131r. Dem\u0259li, uca R\u0259bbimizin oddan yaratd\u0131\u011f\u0131 bir varl\u0131q s\u0259b\u0259bsiz yarad\u0131lmam\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 o m\u00fcdd\u0259t\u0259 kimi, ALLAH\u0131n \u0259mrin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmam\u0131\u015fd\u0131. \u00c7\u00fcnki, ALLAH kiml\u0259r\u0259 hans\u0131 v\u0259zif\u0259ni n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn verdiyini \u00e7ox g\u00f6z\u0259l bilirdi. ALLAH \u0130blisi c\u0259nn\u0259td\u0259n qovur. \u0130blis is\u0259 ALLAHdan vaxt ist\u0259yir. G\u00fcc v\u0259 q\u00fcdr\u0259t sahibi olan ALLAH ist\u0259s\u0259ydi \u0130blisi y\u0259ni \u015eeytan\u0131 yaratmazd\u0131 v\u0259ya etiraz etm\u0259sin\u0259 mane olard\u0131. C\u0259nn\u0259td\u0259n bel\u0259 qovmazd\u0131 can\u0131n\u0131 alard\u0131. O, is\u0259 bunlar\u0131 etm\u0259di. ALLAH demi\u015fdi ax\u0131, m\u0259n yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 x\u0259lif\u0259 yaradacam. \u0130blis\u0259 qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcn\u0259 kimi vaxt verir. Y\u0259ni \u0130blis v\u0259zif\u0259sini icra etm\u0259lidir. Hz Ad\u0259m il\u0259 birlikd\u0259 H\u0259vvan\u0131da yarad\u0131r. Onlara is\u0259 C\u0259nn\u0259td\u0259 olacaqlar\u0131n\u0131 v\u0259 ist\u0259dikl\u0259ri C\u0259nn\u0259t meyv\u0259l\u0259rind\u0259n yey\u0259 bil\u0259c\u0259kl\u0259rini deyir. Orada olan bir a\u011fac\u0131 is\u0259 onlara qada\u011fan edir. Bu a\u011fac bir s\u0259b\u0259b idi. \u018fslind\u0259 \u0130blis y\u0259ni \u015eeytan Ad\u0259m\u0259 h\u0259qiq\u0259ti dedi. N\u0259 idi bu h\u0259qiq\u0259t. R\u0259bbiniz siz\u0259 bu a\u011fac\u0131 yaln\u0131z ona g\u00f6r\u0259 qada\u011fan etmi\u015fdir ki, siz M\u0259l\u0259k olmayas\u0131n\u0131z v\u0259ya C\u0259nn\u0259td\u0259 \u0259b\u0259di qalanlardan olmayas\u0131n\u0131z. Y\u0259ni, \u015eeytan onlara m\u0259lumat\u0131n \u0259sas hiss\u0259sini deyir. Qada\u011fan\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bini. Y\u0259ni, ALLA sizin\u00a0 M\u0259l\u0259k olmama\u011f\u0131n\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259ya c\u0259nn\u0259td\u0259 \u0259b\u0259di qalmama\u011f\u0131n\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn, bu a\u011fac\u0131 bura yerl\u0259\u015fdirib. Uca R\u0259bbimiz bilirdi ki, onlar, o a\u011faca yax\u0131nla\u015facaqlar. \u00c7\u00fcnki ALLAH yaratd\u0131\u011f\u0131 insanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin qada\u011falara qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xaca\u011f\u0131n\u0131 bilirdi. O a\u011fac, bir qap\u0131d\u0131r C\u0259nn\u0259td\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f d\u00fcnyay giri\u015f qap\u0131s\u0131. ALLAH demi\u015fdi ax\u0131, o a\u011faca yax\u0131nla\u015fmay\u0131n yax\u0131nla\u015fsan\u0131z, \u00f6z\u00fcn\u00fcz\u0259 z\u00fclm ed\u0259nl\u0259rd\u0259n olacaqs\u0131n\u0131z. Y\u0259ni, fani olacaqs\u0131n\u0131z, h\u0259r\u015feyi \u0259ziyy\u0259tl\u0259 \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259ksiniz v\u0259 arzular\u0131n\u0131z bel\u0259 yar\u0131m qalacaq, \u00f6l\u0259c\u0259ksiniz. A\u011fac v\u0259 onun meyv\u0259si haqq\u0131nda bir ne\u00e7\u0259 r\u0259vay\u0259tl\u0259r var. R\u0259vay\u0259tl\u0259rd\u0259 adlar\u0131 ke\u00e7\u0259n meyv\u0259l\u0259rin, ay\u0259d\u0259 b\u0259hs edil\u0259n a\u011fac v\u0259 onun meyv\u0259si il\u0259, he\u00e7 bir \u0259laq\u0259si yoxdur. O a\u011fac x\u00fcsusi bir a\u011fac idi. Hz Ad\u0259m il\u0259 H\u0259vvan\u0131 fani etm\u0259k, v\u0259 onlarda, \u015f\u0259hv\u0259t hissini yaratmaq q\u00fcdr\u0259tin\u0259 malik idi.\u00a0 Bu a\u011fac\u0131n meyv\u0259si, Hz Ad\u0259m il\u0259 H\u0259vvan\u0131n b\u0259d\u0259nind\u0259 ilk toxumu y\u0259ni, sperman\u0131 yaratd\u0131. Meyv\u0259nin \u0259sas mahiyy\u0259ti, m\u0259nsub oldu\u011fu a\u011fac\u0131n k\u00f6k\u00fc kimi qiyam\u0259t\u0259 q\u0259d\u0259r insan b\u0259d\u0259nind\u0259, var oldu\u011fu hiss\u0259d\u0259, sabit qalmas\u0131d\u0131r. \u015eeytan sad\u0259c\u0259 yol g\u00f6st\u0259rdi, v\u0259 meyv\u0259ni dadd\u0131qca onlar, q\u0259rib\u0259 hisl\u0259r ke\u00e7irdil\u0259r. \u015eeytan ilk v\u0259zif\u0259sini tamamlad\u0131 v\u0259 onlardan uzaqla\u015fd\u0131. Ke\u00e7irdikl\u0259ri hisl\u0259rin q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli v\u0259 aldad\u0131c\u0131 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcb, pe\u015fman oldular. Uca R\u0259bbimiz onlar\u0131 da, C\u0259nn\u0259td\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131r v\u0259 v\u0259zif\u0259l\u0259rini icra etm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn, yer \u00fcz\u00fcn\u0259 g\u00f6nd\u0259rir. \u00c7\u00fcnki onlar art\u0131q, bir birini \u015f\u0259xsiyy\u0259t v\u0259 cinsiyy\u0259t olaraq tan\u0131m\u0131\u015fd\u0131. C\u0259nn\u0259td\u0259 yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 oldu\u011fu kimi cinsi \u0259laq\u0259 yoxdur. C\u0259nn\u0259t sad\u0259c\u0259 sevgi m\u0259kan\u0131d\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, insanlar yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 cinsi \u0259laq\u0259 il\u0259 \u00e7oxal\u0131r v\u0259 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcdd\u0259td\u0259 etdiyi yax\u015f\u0131 v\u0259ya pis \u0259m\u0259lin qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 al\u0131r. Y\u0259ni, insanlar yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u00e7oxal\u0131b C\u0259nn\u0259ti doldurmal\u0131d\u0131r. R\u0259bbimiz icaz\u0259 vers\u0259ydi, Hz Ad\u0259m il\u0259 H\u0259vvaya icaz\u0259 ver\u0259rdi v\u0259 insanlar da, haz\u0131r C\u0259nn\u0259td\u0259 ya\u015fayard\u0131. ALLAH\u0131n yer k\u00fcr\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn qurdu\u011fu planlar var. Ona g\u00f6r\u0259 insan, yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bini v\u0259 m\u0259qs\u0259dini bilm\u0259lidir. M\u0259qs\u0259d, ALLAHa dua v\u0259 ibad\u0259tdirs\u0259, onu M\u0259l\u0259kl\u0259r insanlardan daha yax\u015f\u0131 edir. \u0130nsanlar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyan\u0131da g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdirm\u0259lidir. \u00c7\u00fcnki, bu d\u00fcnyada t\u0259k sizl\u0259r ya\u015fam\u0131rs\u0131n\u0131z. Sizin d\u00f6vr\u00fcn\u00fczd\u0259 v\u0259 sizd\u0259n sonra da, d\u00fcnyaya yeni insanlar g\u0259lir. M\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259ri s\u0259hvdir. Yarad\u0131lm\u0131\u015fam dua edim, ibad\u0259tl\u0259rimi yerin\u0259 yetirim, v\u0259 C\u0259nn\u0259ti qazan\u0131m. Dua v\u0259 ibad\u0259tl\u0259r vacibdir v\u0259 laz\u0131md\u0131r. Onlardan da, \u0259n vacib olan\u0131 is\u0259, g\u00f6nd\u0259rildiyin d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 etmis\u0259n, bax \u0259asa odur. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, bir \u00e7ox k\u0259\u015ffl\u0259ri v\u0259 ixtiralar\u0131 ateistl\u0259r, deistl\u0259r, buddisl\u0259r, xristianlar edib. Etiraf etm\u0259liyik ki, onlar insanlar\u0131n xeyri v\u0259 rahatl\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, \u00e7ox ixtiralar edibl\u0259r. B\u0259li yarad\u0131l\u0131\u015fdan bu g\u00fcn\u0259 kimi, n\u0259l\u0259r k\u0259\u015ff edilibs\u0259, R\u0259bbimizin yer k\u00fcr\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 plana uy\u011fun davam edir. Onlar, m\u00fcs\u0259lman olmasa da onlara elmi ver\u0259n ALLAHd\u0131r. Onlar\u0131 m\u00fcs\u0259lman ed\u0259 bilm\u0259y\u0259n c\u0259miyy\u0259t g\u00fcnahkard\u0131r. \u00c7\u00fcnki, m\u00fcs\u0259lmanlar elm\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verm\u0259li v\u0259 yeni k\u0259\u015ffl\u0259r etm\u0259li idirl\u0259r. ALLAH h\u0259r insana bir istedad verib. Birin\u0259 alimlik, birin\u0259 \u015fairlik, birin\u0259 r\u0259ssaml\u0131q, dig\u0259rin\u0259 memarl\u0131q v\u0259 sair\u0259. H\u0259rk\u0259s \u00f6z sah\u0259sind\u0259 inki\u015faf etm\u0259lidir. M\u00fcs\u0259lmanlar is\u0259 bunlar\u0131 etmir. \u018fn ki\u00e7ik x\u0131rda bir m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 ili\u015fib qal\u0131rlar. M\u0259s\u0259l\u0259n, paltara bir z\u0259rr\u0259 su d\u00fc\u015f\u00fcb x\u0259b\u0259ri olmadan namaz q\u0131l\u0131r, sonra suyu g\u00f6r\u00fcr \u015f\u00fcbh\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. Suyun nec\u0259liyini bilmir v\u0259 yenid\u0259n paltar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib namaz\u0131n\u0131 q\u0131l\u0131r. Halbu ki, insanlar b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131l\u0131b. \u018fsas m\u00f6vzuya geri d\u00f6n\u0259k. H\u0259vva Hz Ad\u0259min n\u0259 qab\u0131r\u011fas\u0131ndan n\u0259 d\u0259 art\u0131q qalan torpa\u011f\u0131ndan yarad\u0131lmam\u0131\u015fd\u0131. H\u0259vva Hz Ad\u0259m il\u0259 eyni vaxtda eyni torpaqdan yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Haqq olan ALLAH, insan\u0131 ilk olaraq C\u0259nn\u0259td\u0259 ona g\u00f6r\u0259 yaratd\u0131 ki, yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 a\u011f\u0131r olacaq imtahan v\u0259 v\u0259zif\u0259sinin m\u0259qs\u0259dini v\u0259 s\u0259b\u0259bini bilsin. \u00c7\u0259kdiyi z\u0259hm\u0259tin qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda is\u0259, \u015fahidi oldu\u011fu \u0259b\u0259di rahatl\u0131q yeri olan, C\u0259nn\u0259ti qazans\u0131n. Dem\u0259sin ki, h\u0259r\u015fey yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n ba\u015flad\u0131, c\u0259nn\u0259ti g\u00f6rm\u0259dim v\u0259 d\u0259rk etm\u0259dim. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, Hz Ad\u0259min d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n insanlar inanmad\u0131 v\u0259 q\u0259bul etm\u0259di yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131 C\u0259nn\u0259ti C\u0259h\u0259nn\u0259mi. C\u0259h\u0259nn\u0259min oldu\u011funa inanmayan insanlar, c\u0259h\u0259nn\u0259m \u0259zab\u0131n\u0131n y\u00fczd\u0259 \u0259llisini yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 ya\u015fay\u0131r, ama yen\u0259 d\u0259, ALLAHa onun yaratd\u0131\u011f\u0131 al\u0259ml\u0259r\u0259 inanm\u0131r. \u0130nsan n\u0259slinin \u00e7oxalma prosesini d\u0259, \u00e7ox q\u0259lizl\u0259\u015fdiribl\u0259r. Qurani K\u0259rimin a\u00e7\u0131q a\u015fkar ay\u0259l\u0259rini q\u0259bul ed\u0259 bilmirl\u0259r. Bir \u00e7ox aliml\u0259r, ruhanil\u0259r, ay\u0259d\u0259 veril\u0259n m\u0259lumat\u0131, qarda\u015f bac\u0131 evliliyi kimi ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcr v\u0259 bu i\u015f haram oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn, h\u0259disl\u0259rd\u0259n stat g\u0259tirirl\u0259r. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn aliml\u0259r dedim. Onlar\u0131n qeydl\u0259rini oxuyun g\u00f6r\u0259c\u0259ksiniz ki, bir ne\u00e7\u0259 versiya qeyd edibl\u0259r. Ad\u0259md\u0259n \u0259vv\u0259l Ad\u0259ml\u0259r, \u0259kiz \u00f6vladlar, v\u0259ya \u0259vv\u0259l halal olub sonra haram edil<\/strong><strong>m\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259si<\/strong><strong>. Bir \u00e7oxlar\u0131 da,\u00a0<\/strong><strong>bel\u0259 bir sualverir.<\/strong><strong>\u00a0<\/strong><strong>Hz\u00a0<\/strong><strong>Ad\u0259mi yaradan ALLAH, bir ne\u00e7\u0259 Ad\u0259m il\u0259 H\u0259vva yarada bilm\u0259zdi. B\u0259li, yarada bil\u0259rdi ama yaratmad\u0131. S\u0259b\u0259bi is\u0259, \u00e7ox sad\u0259dir. Ba\u015fqalar\u0131 kimi h\u0259dis v\u0259ya kimins\u0259 fikrini dem\u0259y\u0259 ehtiyac yoxdur. Qurana m\u00fcraci\u0259t ed\u0259k. \u018fg\u0259r bir \u00e7ox aliml\u0259r ruhanil\u0259r kimi qarda\u015f bac\u0131 evliliyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u0259rs\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 onlar kimi d\u0259, h\u0259disl\u0259r\u0259 m\u00fcraci\u0259t edilm\u0259lidir. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z miladi t\u0259qvimin ilk ilin\u0259 gedin. Y\u0259ni, Hz \u0130san\u0131n yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131na bax\u0131n. Hz M\u0259ry\u0259m\u0259 M\u0259l\u0259k insan sur\u0259tind\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fcb. Hz Ad\u0259m il\u0259 H\u0259vvan\u0131n iki\u00a0 o\u011funun h\u0259yat\u0131, Hz M\u0259ry\u0259min h\u0259yat\u0131 il\u0259 eynidir. Onlar\u0131n h\u0259r ikisin\u0259 d\u0259, M\u0259l\u0259kl\u0259r g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdi. Uca R\u0259bbimiz, s\u0259b\u0259bsiz yer\u0259 Hz \u0130sa il\u0259 Hz Ad\u0259mi bir ay\u0259d\u0259 m\u00fcqais\u0259 etmir. Nec\u0259 ki, uca R\u0259bbimiz Qurani K\u0259rimd\u0259 bizl\u0259r\u0259 xat\u0131rlad\u0131r. H\u0259qiq\u0259t\u0259n ALLAH yan\u0131nda \u0130san\u0131n m\u0259s\u0259li Ad\u0259min m\u0259s\u0259li kimidir. ALLAH onu y\u0259ni, Ad\u0259mi torpaqdan yaratd\u0131 sonra is\u0259 ona \u201c Ol ! \u201d dedi\u00a0 o da oldu. Bir \u00e7oxlar\u0131 dey\u0259 bil\u0259r ki, burda torpaqdan yarad\u0131l\u0131\u015f v\u0259 n\u00fctf\u0259d\u0259n b\u0259hs edilir. Xeyir, t\u0259k ondan deyil bir ki\u015fi v\u0259 bir qad\u0131ndan ne\u00e7\u0259 \u00e7oxala bil\u0259rik dey\u0259nl\u0259r\u0259 d\u0259 bir mesaj verir ALLAH. Y\u0259ni, ALLAH deyir ki, insan\u0131 h\u0259m torpaqdan yarad\u0131ram, h\u0259m d\u0259, cinsi \u0259laq\u0259d\u0259 olmadan atas\u0131z yarad\u0131ram. Y\u0259ni qarda\u015f bac\u0131 evliliyin\u0259 ehtiyac olmadan. Habil \u0130l\u0259 Qabil\u0259 d\u0259, M\u0259l\u0259kl\u0259r g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdi. Onlardan birinin dig\u0259rini \u00f6ld\u00fcrm\u0259 s\u0259b\u0259bi is\u0259, qurban\u0131n\u0131n q\u0259bul edilm\u0259m\u0259si idi. N\u0259 idi bu qurban. Onlar\u0131n h\u0259r ikisi\u00a0 ALLAHdan \u00f6vlad ist\u0259mi\u015fdi. Diqq\u0259t edin, bu m\u0259s\u0259l\u0259ni d\u0259, h\u0259disl\u0259r\u0259 uy\u011fun insanlara \u00e7atd\u0131r\u0131rlar. H\u0259r hans\u0131sa m\u0259hsulu ALLAHa t\u0259qdim edibl\u0259r, birinin qurban\u0131 q\u0259bul edilib, dig\u0259rinin qurban\u0131 q\u0259bul edilm\u0259yib. Qurani K\u0259rimd\u0259 Hz \u0130brahimin d\u0259, h\u0259yat\u0131ndan b\u0259hs edilir. Hz \u0130brahim d\u0259, \u00f6vlad il\u0259 imtahan edildi. Qurbanl\u0131q m\u0259s\u0259l\u0259si Hz \u0130brahimin imtahan\u0131 idi. Hz Ad\u0259min o\u011fullar\u0131 ALLAHdan \u00f6vlad ist\u0259di ALLAH is\u0259, imtahan \u00fc\u00e7\u00fcn, birin\u0259 \u00f6vlad verdi dig\u0259rin\u0259 is\u0259, \u00f6vlad verm\u0259di. \u00d6vlad\u0131 olan \u015f\u0259xs qurban k\u0259sdi dig\u0259ri is\u0259, h\u0259s\u0259d apar\u0131b qatil oldu. N\u0259sil is\u0259, ilk qatilin deyil q\u0259tl\u0259 yetril\u0259nin v\u0259 onlar\u0131n bac\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6vladlar\u0131 vasit\u0259si il\u0259 artd\u0131. Hz M\u0259ry\u0259m\u0259 insan sur\u0259tind\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u0259n M\u0259l\u0259k, Hz Ad\u0259min q\u0131zlar\u0131na da insan suretind\u0259 g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259, R\u0259bbimiz elm v\u0259 q\u00fcdr\u0259t sahibidir. \u00c7\u00fcnki, O, torpaqdan yaratd\u0131\u011f\u0131 insan\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra, \u00f6z\u00fcn\u0259 y\u0259ni, torpa\u011fa qar\u0131\u015fd\u0131racaq. Qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcn\u0259 kimi. v\u0259zif\u0259sini icra edib R\u0259bbin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xan insanlar\u0131 se\u00e7ib, \u00f6z\u00fc il\u0259, birlikd\u0259 C\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259 aparan \u015eeytan\u0131 is\u0259, yaratd\u0131\u011f\u0131 oda qar\u0131\u015fd\u0131racaq. Qeyd etm\u0259k ist\u0259diyim m\u0259s\u0259l\u0259, odun odu yand\u0131rmama\u011f\u0131d\u0131r. V\u0259s s\u0259lamu \u0259leykum v\u0259 r\u0259hm\u0259tullahi v\u0259 b\u0259r\u0259katuhu.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>HAF\u0130ZUL \u018fSRAR<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<div><\/div>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"18845\">Yaz\u0131ya 93 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bismillahir Rahmanir Rahim Ba\u011f\u0131\u015flayan v\u0259 m\u0259rh\u0259m\u0259tli R\u0259bbimiz Qurani K\u0259rimd\u0259 bizl\u0259r\u0259 yarad\u0131l\u0131\u015f bar\u0259sind\u0259 m\u0259lumatlar verib. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, bu vaxta kimi bir \u00e7ox aliml\u0259r m\u00fcctehidl\u0259r ilahiyyat\u00e7\u0131lar \u0259sas vacib olan bir m\u0259s\u0259l\u0259ni insanlara tam izah etm\u0259yibl\u0259r. B\u0259lk\u0259 d\u0259, insanlar\u0131n n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131lm\u0131\u015f\u0131q sual\u0131na veril\u0259c\u0259k cavab izah ed\u0259c\u0259yim m\u0259s\u0259l\u0259nin kilid n\u00f6qt\u0259sidir. Uca R\u0259bbimiz yarad\u0131l\u0131\u015fdan qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcn\u0259 kimi bir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18845"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18845"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18845\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18847,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18845\/revisions\/18847"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18845"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18845"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18845"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}