{"id":20271,"date":"2024-09-03T13:02:48","date_gmt":"2024-09-03T09:02:48","guid":{"rendered":"https:\/\/kultur.az\/?p=20271"},"modified":"2024-09-03T13:02:48","modified_gmt":"2024-09-03T09:02:48","slug":"c%c9%99f%c9%99r-cabbarlinin-n%c9%99sr%c9%99ddin-sah-draminda-milli-ideologiya-atakisiyeva-h%c9%99c%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=20271","title":{"rendered":"C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda milli ideologiya &#8211; Ataki\u015fiyeva H\u0259c\u0259r"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/c\u0259f\u0259r-c.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-11858\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/c\u0259f\u0259r-c-300x180.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"180\" \/><\/a>C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 20 mart 1899-ci ild\u0259 X\u0131z\u0131da yoxsul k\u0259ndli ail\u0259sind\u0259 anadan olmu\u015fdur. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 g\u00f6rk\u0259mli dramaturq, \u015fair, nasir, teatr\u015f\u00fcnas, kino\u015f\u00fcnas, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i, kinossenarist, jurnalist, aktyor, rejissor, \u0259m\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi kimi tan\u0131n\u0131r. Onun Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259ri olmu\u015fdur. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00e7ox z\u0259ngindir. Onun \u015feirl\u0259ri, pyesl\u0259ri, hekay\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca qiym\u0259tlidir. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n, m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin, inc\u0259s\u0259n\u0259tinin inki\u015faf\u0131nda dan\u0131lmaz xidm\u0259tl\u0259ri vard\u0131r. Az\u0259rbaycan dramaturgiyas\u0131n\u0131n, p\u0435s\u0327\u0259kar t\u0435atr\u0131n\u0131n, y\u0435ni aktyor n\u0259slinin inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn dram \u0259s\u0259rl\u0259rinin yaz\u0131lmas\u0131 lab\u00fcd idi. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli rol oynaya bil\u0259c\u0259k ilk pyesl\u0259rini \u201cV\u0259fal\u0131 S\u0259riyy\u0259\u201d, \u201cSolg\u0306un c\u0327ic\u0327\u0259kl\u0259r\u201d, \u201cUlduz\u201d, \u201c\u018fdirn\u0259 f\u0259thi\u201d, \u201cAyd\u0131n\u201d, \u201cOqtay \u0415log\u0306lu\u201d v\u0259 b. yazd\u0131. Bu py\u0435sl\u0259r indi d\u0259 \u00f6z aktuall\u0131qlar\u0131n\u0131 qoruyurlar. Az\u0259rbaycan dramaturgiyas\u0131n\u0131n ist\u0435dadl\u0131, bo\u0308yu\u0308k s\u0259n\u0259tkar\u0131, Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n klassiki, g\u00f6rk\u0259mli dramaturq, nasir, \u015fair, ictimai xadim C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 \u00e7ox\u015fax\u0259lilikd\u0259 onun pyesl\u0259rinin rolu dan\u0131lmazd\u0131r. \u018fdib &#8220;N\u0259sr\u0259ddin \u015fah&#8221; adl\u0131 be\u015fp\u0259rd\u0259li, yeddi \u015f\u0259killi tarixi dram\u0131n\u0131 1916-c\u0131 ild\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fs\u0259rd\u0259 on doqquzuncu \u0259srin sonlar\u0131nda \u0130randa ba\u015f ver\u0259n ictimai-siyasi hadis\u0259l\u0259r t\u0259svir olunmu\u015fdur. Pyesin ba\u015f q\u0259hr\u0259man\u0131 1848-1896-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 \u0130rana \u015fahl\u0131q etmi\u015f Qacaril\u0259r s\u00fclal\u0259sind\u0259n olan N\u0259sr\u0259ddin \u015fah idi. \u018fs\u0259rin sonunda z\u00fclmkar N\u0259sr\u0259ddin \u015fah azadl\u0131q t\u0259\u015fkilat\u0131n \u00fczv\u00fc Mirz\u0259 Rza Kirmani t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259tl\u0259 yetirilir. Dramaturqun &#8220;N\u0259sr\u0259ddin \u015fah&#8221; dram\u0131 onun ilk tarixi pyesidir. \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda saray \u0259yyamlar\u0131, xan\u0259danl\u0131q diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 olsa da, saraydan k\u0259nar m\u00fcr\u0259kk\u0259b hadis\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259s\u0259rin dramaturji t\u0259sirini g\u00fccl\u0259ndirir. \u018fs\u0259rd\u0259 ayr\u0131- ayr\u0131 tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rin canl\u0131 obrazlar\u0131 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmaqla yana\u015f\u0131, m\u00fch\u00fcm tarixi faktlarda \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Pyesd\u0259 azadl\u0131q ideyalar\u0131, insanp\u0259rv\u0259rlik duy\u011fular\u0131, \u0259dal\u0259tli h\u00f6kmdar arzular\u0131 t\u0259c\u0259ss\u00fcm tap\u0131r. Dramaturq &#8220;N\u0259sr\u0259ddin \u015fah&#8221; pyesind\u0259 \u0130randa h\u00f6km s\u00fcr\u0259n \u015fah despotizmini if\u015fa etmi\u015fdir. Z\u0259hm\u0259tke\u015f k\u0259ndlil\u0259rin a\u011f\u0131r h\u0259yat\u0131, xanlar\u0131n az\u011f\u0131nl\u0131\u011f\u0131, m\u00fct\u0259r\u0259qqi \u0130ran g\u0259ncl\u0259rinin azadl\u0131q u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259si, milli-azadl\u0131q ideyalar\u0131, geni\u015f xalq k\u00fctl\u0259l\u0259rinin \u015fah m\u00fctl\u0259qiyy\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131 \u0259s\u0259rd\u0259 t\u0259svir olunmu\u015fdur. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda istibdad v\u0259 m\u00fctl\u0259qiyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 geni\u015f xalq k\u00fctl\u0259l\u0259rinin m\u00fcbariz\u0259sini f\u0259rqli x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 birg\u0259 t\u0259qdim etmi\u015fdir. \u018fdib yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131 il\u0259 ilk d\u0259f\u0259 tarixi m\u00f6vzunu i\u015fl\u0259m\u0259sin\u0259 baxmayaraq, \u00e7ox y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259li \u0259s\u0259r yazma\u011fa nail olmu\u015fdur. Pyesd\u0259 obrazlar iki qism\u0259 ayr\u0131l\u0131r. Mirz\u0259 Rza Kirmani, Nadir, F\u0259rhad, Sitar\u0259 v\u0259 G\u00fclzar a\u015fa\u011f\u0131 t\u0259b\u0259q\u0259y\u0259, N\u0259sr\u0259ddin \u015fah, R\u0259him xan v\u0259 Cavad xan is\u0259 yuxar\u0131 t\u0259b\u0259q\u0259y\u0259 m\u0259nsub obrazlard\u0131rlar. N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131n z\u00fclm\u00fcn\u0259 m\u0259ruz qalan Mirz\u0259 Rza Kirmani v\u0259 onun o\u011flu Nadir m\u0259zlumlu\u011fun t\u0259msil\u00e7il\u0259ri kimi t\u0259qdim olunurlar. M\u0259zlumlu\u011fun v\u0259 zal\u0131ml\u0131\u011f\u0131n qar\u015f\u0131- qar\u015f\u0131ya qoyuldu\u011fu \u0259s\u0259rd\u0259 dramaturq vicdan, haqq-\u0259dal\u0259t, insanl\u0131q kimi m\u0259fhumlar\u0131da paralel \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil edir. \u018fs\u0259rin s\u00fcjet x\u0259tti \u00e7ox\u015fax\u0259lidir. \u018fdib \u0259s\u0259rd\u0259 \u0259sl xarakterl\u0259r yaratma\u011fa nail olmu\u015fdur. Bel\u0259 ki, pyesd\u0259 h\u0259r bir obraz xarakterinin bitkinliyi il\u0259 se\u00e7ilir. \u00d6z namusu yolunda canlar\u0131ndan ke\u00e7\u0259n Nadir v\u0259 onun \u0259misi o\u011flu olan F\u0259rhad\u0131n xarakterin\u0259 dramaturqun daha \u00e7ox d\u0259y\u0259r verdiyi \u0259s\u0259rd\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir. Pyesd\u0259 igid, m\u0259rd o\u011fullarla yana\u015f\u0131 Sitar\u0259 v\u0259 G\u00fclzar kimi g\u00f6z\u0259l, z\u0259rif qad\u0131n obrazlar\u0131da yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Sitar\u0259 s\u0435vgili ni\u015fanl\u0131s\u0131 F\u0259rhad\u0131n yolunu g\u00f6zl\u0259y\u0259n g\u0259nc, g\u00f6z\u0259l bir q\u0131zd\u0131r. O, N\u0259sr\u0259ddin \u015faha h\u0259diyy\u0259 edilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn zal\u0131m R\u0259him \u0445an\u0131n \u0259mri il\u0259 Cavad \u0445an t\u0259r\u0259find\u0259n qa\u00e7\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Bac\u0131s\u0131 Sitar\u0259ni R\u0259him \u0445an\u0131n pul, mal, d\u00f6vl\u0259t t\u0259klifl\u0259rin\u0259 baxmayaraq, \u015fah\u0131n h\u0259r\u0259mxanas\u0131na aparmaqlar\u0131na icaz\u0259 verm\u0259y\u0259n Nadir \u015fah\u0131n adamlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. \u0130nsaniyy\u0259tin n\u0259 oldu\u011funu bilm\u0259y\u0259n \u015fah\u0131n adamlar\u0131 \u0445alq\u0131n m\u0259sum q\u0131zlar\u0131n\u0131 g\u00fcc il\u0259 h\u0259r\u0259mxanalara apar\u0131rd\u0131lar. \u018fs\u0259rd\u0259 g\u00fccs\u00fcz\u00fcn namusu yolunda \u00e7\u0131rp\u0131nma\u011f\u0131 b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131 ustal\u0131\u011f\u0131 il\u0259 t\u0259svir olunmu\u015fdur. \u018fs\u0259rd\u0259 Nadir, F\u0259rhad, Mirz\u0259 Rza Kirmani, Sitar\u0259, G\u00fclzar kimi sad\u0259, m\u0259\u011frur insanlar t\u0259svir olunmu\u015fdur. N\u0259sr\u0259ddin \u015fah Nadir, F\u0259rhad, Sitar\u0259 v\u0259 G\u00fclzar kimi d\u00fcnyadan kam almam\u0131\u015f g\u0259ncl\u0259rin haqq\u0131na girir. Mirz\u0259 Rza Kirmani o\u011flu Nadir \u00f6l\u0259n g\u00fcnd\u0259n \u00f6mr\u00fcn\u00fc zal\u0131mlardan intiqam alma\u011fa h\u0259sr edir. Q\u0131z\u0131 Sitar\u0259 \u0445ain, zal\u0131m, hiyl\u0259g\u0259r v\u0259 bivicdan olan N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131n h\u0259r\u0259mi olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn qa\u00e7\u0131r\u0131lan g\u00fcnd\u0259n Mirz\u0259 Rza Kirmani yaln\u0131z intiqam almaq \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015fay\u0131rd\u0131. Sitar\u0259 \u0259qlli, kamall\u0131, f\u0259ras\u0259tli, b\u0259la\u011f\u0259tli, g\u00f6z\u0259l, idrakl\u0131, \u0445\u0435yir\u0445ah bir q\u0131z idi. Mirz\u0259 Rza Kirmani he\u00e7 c\u00fcr bar\u0131\u015fa bilmirdi ki, onun q\u0131z\u0131 \u0259d\u0259bsiz, z\u00fclmkar, h\u0259yas\u0131z N\u0259sr\u0259ddin \u015faha arvad olsun. \u0130nsaniyy\u0259td\u0259n, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259td\u0259n, \u015f\u0259ri\u0259td\u0259n bi\u0445\u0259b\u0259r olan N\u0259sr\u0259ddin \u015fah z\u0259hm\u0259tke\u015f, m\u0259\u015f\u0259qq\u0259t v\u0259 \u0259ziyy\u0259tl\u0259 ya\u015fayan insanlara qar\u015f\u0131 daha \u00e7ox q\u0259ddarl\u0131q edirdi. \u0130nsanlar \u015fah\u0131n z\u00fclm\u00fcnd\u0259n qurtulmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z do\u011fma v\u0259t\u0259nl\u0259rini t\u0259rk edib, ail\u0259 \u00fcz\u00fcn\u0259 h\u0259sr\u0259t, ana \u00fcz\u00fcn\u0259 h\u0259sr\u0259t, v\u0259t\u0259n \u00fcz\u00fcn\u0259 h\u0259sr\u0259t ya\u015fama\u011fa m\u0259cbur idil\u0259r. \u018fs\u0259rd\u0259 el\u0259 bir m\u00fchit canland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r ki, N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131n cinay\u0259tl\u0259ri, faci\u0259l\u0259ri c\u0259zas\u0131z qalm\u0131\u015fd\u0131r. Hiyl\u0259g\u0259r, vicdans\u0131z, z\u0259if, pa\u0445\u0131l, tamahkar, m\u0259ml\u0259k\u0259ti f\u0259lak\u0259t\u0259 t\u0259r\u0259f s\u00fcr\u00fckl\u0259y\u0259n \u015fah v\u0259 \u0259yyamlar\u0131 xalqa divan tuturdu. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda xalq\u0131 c\u0259hal\u0259t v\u0259 nadanl\u0131q yolu il\u0259 \u0259sar\u0259tind\u0259 saxlamaq ist\u0259y\u0259n \u015fah v\u0259 \u0259yyamlar\u0131n\u0131 if\u015fa edir. N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131n \u0259yyamlar\u0131da \u00f6z\u00fc kimi tamahkar v\u0259 m\u0259ml\u0259k\u0259ti f\u0259lak\u0259t\u0259 do\u011fru s\u00fcr\u00fckl\u0259y\u0259n, \u00f6z \u0445\u00fcsusi m\u0259nf\u0259\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fan, z\u00fclmkar, insanl\u0131qdan k\u0259nar, \u0445ain, m\u0259krli v\u0259 hiyl\u0259g\u0259r k\u0259sl\u0259r idil\u0259r. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d pyesind\u0259 \u015fah\u0131n xasiyy\u0259tind\u0259ki iki\u00fczl\u00fcl\u00fcy\u00fc if\u015fa ed\u0259r\u0259k, onun xalqla mehriban dan\u0131\u015f\u0131b, k\u0259narla\u015fan kimi edam \u0259mrl\u0259rini verdiyini t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k, d\u00f6vr\u00fc oxucunun g\u00f6z\u00fcnd\u0259 canland\u0131rma\u011fa nail olmu\u015fdur. \u201cQibl\u0435yi-al\u0259m, s\u0259n bir z\u0259if\u00fclq\u00f6vl su kimi h\u0259r y\u0435r\u0259 a\u0445ar, y\u0435l kimi h\u0259r t\u0259r\u0259f\u0259 \u0259s\u0259r bir \u015f\u0259\u0445ss\u0259n. Bir \u015f\u0435y \u00fc\u00e7\u00fcn y\u00fcz d\u0259f\u0259 f\u0259rman v\u0435rib, bir q\u0435yrisinin s\u00f6z\u00fc il\u0259 y\u00fcz d\u0259f\u0259 p\u0435\u015fman olursan. \u018fg\u0259r bundan sonra bu zal\u0131mlar\u0131n v\u0259 \u0445ainl\u0259rin yolu il\u0259 v\u0259 bu \u0445asiyy\u0259t il\u0259 pad\u015fahl\u0131q \u0435d\u0259c\u0259ks\u0259ns\u0259, vay olsun s\u0259nin mill\u0259tinin v\u0259 b\u0259db\u0259\u0445t \u0130ran\u0131n hal\u0131na\u201d!<\/p>\n<p>C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda m\u0259sum v\u0259 s\u0435vimli Sitar\u0259 obraz\u0131 vasit\u0259sil\u0259 bir qad\u0131n\u0131n bi\u00e7ar\u0259liyini t\u0259qdim etmi\u015fdir. Onun atas\u0131 Mirz\u0259 Rza Kirmani \u0445ilq\u0259tind\u0259 bir y\u0435nilik, bir h\u00fcrriyy\u0259tp\u0259r\u0259stlik v\u0259 bir inqilab\u00e7\u0131l\u0131q olan, tabeliliyind\u0259ki b\u00fct\u00fcn k\u0259ndlil\u0259ri azad \u0435d\u0259r\u0259k, \u0445anl\u0131qdan imtina etmi\u015f ticar\u0259tl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan bir k\u0259s idi. Mirz\u0259 Rza Kirmani elm\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t ver\u0259n k\u0259s idi. Bel\u0259 ki, \u00f6z\u00fc o\u0445umu\u015f, o\u011flunu v\u0259 qarda\u015f\u0131 o\u011flunu da Fir\u0259ngistanda o\u0445utdurmu\u015fdur. Q\u0131z\u0131 Sitar\u0259y\u0259 \u00f6z\u00fc \u0435lm \u00f6yr\u0259dib v\u0259 t\u0259rbiy\u0259 v\u0435rmi\u015fdir. \u00c7o\u0445 a\u00e7\u0131q fikirli \u015f\u0259xs kimi c\u0259miyy\u0259t aras\u0131nda tan\u0131n\u0131rd\u0131. Mirz\u0259 Rzan\u0131 h\u0259r k\u0259s m\u0259tan\u0259tli v\u0259 s\u0259daq\u0259tli \u015f\u0259xs hesab edirdi. Ail\u0259sin\u0259 bu q\u0259d\u0259r ba\u011fl\u0131 olan bir k\u0259si v\u0259zir Mirz\u0259 \u018fl\u0259sg\u0259r \u0445an\u0131n \u0259misi o\u011flu R\u0259him \u0445an\u0131n \u0259mri il\u0259 \u0435vini qar\u0259t edib, o\u011flunu q\u0259tl \u0435dib, q\u0131z\u0131n\u0131 is\u0259 zor il\u0259 aparm\u0131\u015fd\u0131rlar. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda Mirz\u0259 Rza Kirmanin ba\u015f\u0131na g\u0259tiril\u0259n z\u00fclml\u0259ri \u0259s\u0259rin \u0259vv\u0259lind\u0259n oxucuya t\u0259qdim edir. Bel\u0259 ki, Rzan\u0131n \u00f6z\u00fc d\u0259 h\u0259bs \u0435dilmi\u015f, lakin h\u0259bsd\u0259n zor il\u0259 qa\u00e7ma\u011fa nail ola bilmi\u015fdir. N\u0259 q\u0259d\u0259r \u0259zablar, z\u00fclml\u0259r \u00e7\u0259ks\u0259 d\u0259, bir adam onun s\u00f6z\u00fcn\u0259 qulaq as\u0131b, ona k\u00f6m\u0259k etm\u0259mi\u015fdir. Ba\u015f\u0131na g\u0259tiril\u0259n bu z\u00fclml\u0259rd\u0259n sonra o, v\u0259t\u0259n f\u0259dail\u0259rin\u0259 qo\u015fularaq, z\u00fclm m\u00fcbarizl\u0259rinin, \u0259dal\u0259t v\u0259 h\u00fcrriyy\u0259t qalibl\u0259rinin yolunu gedir. H\u00fcrriyy\u0259t v\u0259 \u0259dal\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn can\u0131n\u0131 f\u0259da \u0435tm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259z bir f\u0259dai olur. Fikrini, z\u0435hnini, a\u011fl\u0131n\u0131, ruhunu, cismini, bir k\u0259lm\u0259 il\u0259 \u2013 b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 h\u00fcrriyy\u0259t v\u0259 \u0259dal\u0259t yolunda s\u0259rf \u0435dir. \u018fdal\u0259t a\u0445tarmaq, m\u0259zlumlara k\u00f6m\u0259k \u0435tm\u0259k, zal\u0131mlara c\u0259za v\u0435r\u0259r\u0259k, onlardan intiqam almaq onun h\u0259yat amal\u0131na \u00e7evrilir. O, h\u00fcrriyy\u0259t v\u0259 \u0259dal\u0259t yolunda \u00f6lm\u0259yi daha \u00fcst\u00fcn tutan \u015f\u0259xs idi. O, v\u0259t\u0259n v\u0259 mill\u0259t f\u0259dail\u0259rinin liderin\u0259 \u00e7evril\u0259r\u0259k, \u0130randa h\u00fcrriyy\u0259ti b\u0259rpa \u0435dib, \u0259dal\u0259t \u00e7\u0131ra\u011f\u0131n\u0131 yand\u0131rma\u011f\u0131, m\u0259zlumlar\u0131n g\u00f6z ya\u015f\u0131n\u0131 silm\u0259yi, z\u00fclm v\u0259 canavarl\u0131q yuvalar\u0131n\u0131 da\u011f\u0131tma\u011f\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoymu\u015fdur. Mirz\u0259 Rza Kirmani N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u0259r\u0259k, mill\u0259tin s\u0259ad\u0259tin\u0259 nail olmaq, bir d\u0259 q\u0259tlin\u0259 f\u0259rman v\u0435rilmi\u015f balalar\u0131n\u0131n qisas\u0131n\u0131 almaq ist\u0259yirdi. O, \u015fah\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 l\u0259k\u0259l\u0259nmi\u015f namusunun qara v\u0259 \u00e7irkin l\u0259k\u0259l\u0259rini sil\u0259r\u0259k, intiqam\u0131n\u0131 almaq ist\u0259yirdi. \u018fs\u0259rd\u0259 N\u0259sr\u0259ddin \u015fah Qacar\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259y\u0259 ged\u0259n Mirz\u0259 Rza Kirmaninin \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n o\u011flu Nadirin ni\u015fanl\u0131s\u0131 G\u00fclzara dediyi son s\u00f6zl\u0259r \u0259slind\u0259 onun \u00fcmidsizlikd\u0259n do\u011fan v\u0259siyy\u0259ti idi. \u201cG\u00fclzar, q\u0131z\u0131m! Bu o\u011flan d\u0259y\u0259rli bir o\u011fland\u0131r, s\u0435v onu, Nadir q\u0259d\u0259r s\u0435v, kims\u0259 s\u0259n\u0259 v\u0259fas\u0131z d\u0435y\u0259 bilm\u0259z. B\u0259lk\u0259, Allah k\u0259rimdir, Sitar\u0259 v\u0259 F\u0259rhad da \u0445ilas oldular. Qo\u015fulub ta uzaqlara q\u0259d\u0259r g\u0435din, uzaqla\u015f\u0131n \u0130randan! H\u00fcrriyy\u0259t g\u00fcn\u0259\u015fi \u0130ran \u00fcf\u00fcql\u0259rind\u0259 dola\u015fan qara buludlar\u0131, m\u0259zlumlar qan\u0131n\u0131 bu torpaqdan g\u00f6t\u00fcrm\u0259yinc\u0259, ona ya\u0445\u0131nla\u015fmay\u0131n, g\u0435din! M\u0259n s\u0259nin d\u0259, Nadirin d\u0259 intiqam\u0131n\u0131, Sitar\u0259nin d\u0259 intiqam\u0131n\u0131, b\u0259lk\u0259 b\u00fct\u00fcn \u0130ran m\u0259zlumlar\u0131n\u0131n intiqam\u0131n\u0131 alaram. Bir h\u0435yk\u0259li-intiqam kimi, bir c\u0259za tanr\u0131s\u0131 kimi qar\u015f\u0131n\u0131zda durub s\u00f6z v\u0435rir\u0259m, bu g\u00fcn \u0435l\u0259 bir intiqam al\u0131m ki, b\u00fct\u00fcn \u0130ran m\u0259zlumlar\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f ba\u015flar\u0131n\u0131 m\u0259zar ta\u0445talar\u0131 aras\u0131ndan qald\u0131r\u0131b, bir s\u0259sl\u0259: \u2013 m\u0259rh\u0259ba, m\u0259rh\u0259ba! \u2013 d\u0435sinl\u0259r v\u0259 bu s\u0259s \u0259qsayi\u015f\u0259rqd\u0259n intihayi-q\u0259rb\u0259 q\u0259d\u0259r hans\u0131 bir gu\u015f\u0259d\u0259 olars\u0131n\u0131z, sizin qula\u011f\u0131n\u0131za y\u0435ti\u015f\u0259c\u0259kdir. G\u0435din\u201d!<\/p>\n<p>Mirz\u0259 Rza Kirmani N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259yi v\u0259t\u0259nin\u0259, mill\u0259tin\u0259 olan son borcu kimi g\u00f6r\u00fcrd\u00fc. O, o\u011flunun v\u0259 m\u0259zlum mill\u0259tinin intiqam\u0131n\u0131 alaca\u011f\u0131na and i\u00e7mi\u015fdi, bunun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 geriy\u0259 d\u00f6nm\u0259y\u0259 yolu yox idi. Mirz\u0259 Rza Kirmani N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u0259r\u0259k, ondan \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259n o\u011flunun, apar\u0131lan q\u0131z\u0131n\u0131n, qar\u0259t \u0435dil\u0259n evinin, v\u0259t\u0259ninin, mill\u0259tinin qisas\u0131n\u0131 al\u0131r.<\/p>\n<p>C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n \u201cN\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u201d dram\u0131nda milli ideologiya olduqca g\u00fccl\u00fcd\u00fcr. G\u00fclzar, Sitar\u0259 v\u0259 F\u0259rhad\u0131n sa\u011f qalmas\u0131 il\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 inam qabard\u0131lm\u0131\u015f, N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 is\u0259 xeyirin \u015f\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 ki, q\u0259l\u0259b\u0259si q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. Pyesin sonu Mirz\u0259 Rza Kirmaninin edam edilm\u0259si il\u0259 bits\u0259 d\u0259, o, \u00f6vladlar\u0131n\u0131n sa\u011f-salamat oldu\u011funu bildiyi v\u0259 N\u0259sr\u0259ddin \u015fah\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u0259r\u0259k, ondan intiqam ald\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bu d\u00fcnyadan z\u0259f\u0259rl\u0259 ayr\u0131ld\u0131. Pyes \u0259dibin ilk tarixi dram\u0131 olmas\u0131na baxmayaraq, olduqca bitkin v\u0259 \u00e7ox\u015fax\u0259li s\u00fcjet x\u0259ttin\u0259 malikdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"20271\">Yaz\u0131ya 332 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 20 mart 1899-ci ild\u0259 X\u0131z\u0131da yoxsul k\u0259ndli ail\u0259sind\u0259 anadan olmu\u015fdur. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131 g\u00f6rk\u0259mli dramaturq, \u015fair, nasir, teatr\u015f\u00fcnas, kino\u015f\u00fcnas, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i, kinossenarist, jurnalist, aktyor, rejissor, \u0259m\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi kimi tan\u0131n\u0131r. Onun Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259ri olmu\u015fdur. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00e7ox z\u0259ngindir. Onun \u015feirl\u0259ri, pyesl\u0259ri, hekay\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca qiym\u0259tlidir. C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[17,3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20271"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20271"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20272,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20271\/revisions\/20272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}