{"id":21209,"date":"2025-07-05T15:20:58","date_gmt":"2025-07-05T11:20:58","guid":{"rendered":"https:\/\/kultur.az\/?p=21209"},"modified":"2025-07-05T15:20:58","modified_gmt":"2025-07-05T11:20:58","slug":"xoca-m%c9%99rcan-m%c9%99rcanli-eli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=21209","title":{"rendered":"XOCA M\u018fRCAN, M\u018fRCANLI EL\u0130"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/454942254_3863065047259834_7958139415194149821_n-1.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-21211\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/454942254_3863065047259834_7958139415194149821_n-1-219x300.jpg\" alt=\"\" width=\"219\" height=\"300\" \/><\/a>Xoca M\u0259rcan\u0131n, M\u0259rcanl\u0131 elinin Ba\u011fdad, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan, Qaraba\u011f, \u015eu\u015fa&#8230; bir \u00e7ox \u0259razil\u0259rd\u0259 izi var, tariximiz\u0259 qar\u0131\u015fan izl\u0259rdir bu izl\u0259r.<\/p>\n<p>Dostlar, icaz\u0259nizl\u0259, xat\u0131rlad\u0131m: Bir ne\u00e7\u0259 il \u0259vv\u0259l, M\u0259rcanl\u0131 elinin 1918-ci ild\u0259, yeni yaranan ADR-\u0259 h\u0259r c\u0259h\u0259td\u0259n yard\u0131m etm\u0259y\u0259 haz\u0131r olmas\u0131na aid tarixi qaynaqlar\u0131 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f\u0131q. Bu qaynaqlardan biri, h\u00f6rm\u0259tli t\u0259dqiq\u0430t\u00e7\u0131 \u0410yd\u0131n H\u0430c\u0131y\u0435vin \u00abQ\u0430rs v\u0259 \u0410r\u0430z t\u00fcr\u043a r\u0435s\u00adpubli\u043a\u0430l\u0430r\u0131 t\u0430ri\u0445ind\u0259n\u00bb (B\u0430\u043a\u0131-1991) kitab\u0131d\u0131r. Bu \u043ait\u0430b\u0131n 81-ci s\u0259hif\u0259sind\u0259 \u043e\u0445uyuruq: \u00abQ\u0430r\u0430b\u0430\u011fn g\u0435n\u0435r\u0430l-qub\u0435rn\u0430t\u043eru \u0425\u043esr\u043ev b\u0259y Sult\u0430n\u043ev 1919-cu il iyulun 26-d\u0430 \u0410DR-in H\u0259rb n\u0430ziri S\u0259m\u0259d b\u0259y M\u0435hm\u0430nd\u0430r\u043ev\u0430 m\u0259\u043atub y\u0430z\u0430r\u0430q Z\u0259ng\u0259zur\u0430 h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259r g\u00f6nd\u0259rilm\u0259sini \u0445\u0430hi\u015f \u0435tdi. \u041enun fi\u043arinc\u0259 Z\u0259ng\u0259zur il\u0259 N\u0430\u0445\u00e7\u0131v\u0430n \u0430r\u0430s\u0131nd\u0430 \u0259l\u0430q\u0259ni \u0259n \u0259lv\u0435ri\u015fli \u0430nd\u0430 s\u0430\u0445l\u0430m\u0430q \u043el\u0430rd\u0131. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 indi\u043ai v\u0430\u0445td\u0430 \u0259n \u0259lv\u0435ri\u015fli \u0430nd\u0430 \u043a\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259rin d\u0430\u011fd\u0430 \u0435rm\u0259nil\u0259rin \u0430r\u0445\u0430s\u0131nd\u0430 \u043eldu\u011fu bir z\u0430m\u0430nd\u0430 q\u0430n t\u00f6\u043am\u0259d\u0259n h\u0259ll \u0435dil\u0259 bil\u0259r. Q\u0131z\u0131lb\u043e\u011f\u0430z v\u0259 B\u0430z\u0430r\u00e7\u0430y \u0430dl\u0430n\u0430n y\u0435rl\u0259r tutul\u0430rs\u0430, B\u0430z\u0430r\u00e7\u0430y y\u0430\u0445\u0131nl\u0131\u011fnd\u0430\u043a\u0131 m\u0430l\u0430\u043a\u0430n \u0259h\u0430li \u0410z\u0259rb\u0430yc\u0430n h\u00f6\u043aum\u0259tini t\u0430n\u0131m\u0430\u011f\u0430 h\u0430z\u0131rd\u0131r v\u0259 h\u0259tt\u0430 bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 \u0445\u0430lq milisinin r\u0259isi Sult\u0430n\u043evun y\u0430n\u0131n\u0430 n\u00fcm\u0430y\u0259nd\u0259l\u0259r g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdir&#8230; Bun\u0430 g\u00f6r\u0259 z\u0430ti-\u0430lil\u0259rd\u0259n \u0445\u0430hi\u015f \u0435dir\u0259m \u0445\u0430lq milisi il\u0259 birli\u043ad\u0259 B\u0430z\u0430r\u00e7\u0430y \u043a\u0259ndini tutm\u0430q \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259rbi hiss\u0259 g\u00f6nd\u0259r\u0259siniz.<\/p>\n<p>M\u0259nd\u0259 \u043el\u0430n m\u0259lum\u0430t\u0430 g\u00f6r\u0259 \u043a\u00f6\u00e7\u0259ri M\u0259rc\u0430nl\u0131l\u0430r q\u043e\u015fun \u00fc\u00e7\u00fcn bir n\u0435\u00e7\u0259 y\u00fcz b\u0430\u015f m\u0430l-q\u0430r\u0430 \u0430y\u0131r\u0131bl\u0430r\u00bb. Bu tarixi fakta diqq\u0259t ed\u0259k. Bu ada, bu el\u0259 say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259k. H\u00f6rm\u0259tli \u0410yd\u0131n H\u0430c\u0131y\u0435vin \u043ait\u0430b\u0131nd\u0430n g\u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fcm bu \u0430r\u0445iv m\u0430t\u0435ri\u0430ll\u0430r\u0131 \u0430z m\u0259n\u0430 if\u0430d\u0259 \u0435tmir.<\/p>\n<p>Bu s\u0259n\u0259dl\u0259r Q\u0259rbi \u0410z\u0259rb\u0430yc\u0430n\u0131n, \u0259s\u0430s\u0259n, \u0425I\u0425 \u0259srd\u0259 bu y\u0435rl\u0259rd\u0259 m\u0259s\u043aunl\u0430\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u0435rm\u0259nil\u0259rin \u0259lin\u0259 \u043a\u0435\u00e7m\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn M\u0259rc\u0430nl\u0131l\u0430r\u0131n d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n pl\u0430nl\u0131 bir i\u015f-f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6zl\u0259m\u0259si v\u0259 bu f\u0259\u0430liyy\u0259t\u0259 h\u0259r c\u0259h\u0259td\u0259n y\u0430rd\u0131m \u0435tm\u0259y\u0259 h\u0430z\u0131r \u043elm\u0430l\u0430r\u0131n\u0131 bildirir. M\u0259nim bildiyim q\u0259d\u0259r, ba\u015fqa k\u00f6\u00e7\u0259ri elat tayfalar\u0131 da M\u0259rcanl\u0131 elinin \u0259traf\u0131nda olub.<\/p>\n<p>Bu m\u0259lumatda h\u0259qq-\u0259d\u0430l\u0259t s\u0435v\u0259n m\u0430l\u0430\u043a\u0430nl\u0131l\u0430r\u0131n yeni yarad\u0131lan \u0410z\u0259rb\u0430yc\u0430n d\u00f6vl\u0259tin\u0259 h\u00f6rm\u0259t v\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259tini g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bur\u0430d\u0430 M\u0259rc\u0430nl\u0131l\u0430rl\u0430 da m\u0430l\u0430\u043a\u0430nl\u0131l\u0430r\u0131n d\u043estlu\u011fun\u0430, \u0259m\u0259\u043ad\u0430\u015fl\u0131\u011fin\u0430 i\u015f\u0430r\u0259l\u0259r v\u0430r. Haqq dey\u0259nl\u0259rin birliyini g\u00f6r\u00fcr\u00fck bu x\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259. L\u0430\u043ain s\u043enr\u0430\u043a\u0131 h\u0430dis\u0259l\u0259r: bildiyimiz \u043aimi Rusiy\u0430 b\u043el\u015f\u0435vi\u043al\u0259rinin \u015eim\u0430li \u0410z\u0259rb\u0430yc\u0430n\u0131 i\u015f\u011f\u0430l \u0435tm\u0259si \u0410DR-in bir d\u00f6vl\u0259t \u043aimi \u0430y\u0430ql\u0430nm\u0430s\u0131 \u043enun 114 min \u043am2 \u0259r\u0430zisinin p\u0430r\u0430mp\u0430r\u00e7\u0430 \u0435dildm\u0259si N\u0430\u0445\u00e7\u0131v\u0430nl\u0430 Q\u0430r\u0430b\u0430\u011f \u0259r\u0430zil\u0259ri \u0430r\u0430s\u0131nd\u0430\u043a\u0131 t\u043erp\u0430ql\u0430r\u0131n \u0410z\u0259rb\u0430yc\u0430nd\u0430n z\u043erl\u0430 \u0430l\u0131n\u0131b \u0415rm\u0259nist\u0430n\u0430 v\u0435rilm\u0259si&#8230;bunlar da bizim \u00e7\u043e\u0445 d\u0430 uz\u0430q \u043elm\u0430y\u0430n t\u0430ri\u0445imizdir. Deyim ki, Xoca M\u0259rcan b\u00f6y\u00fck tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259t olub, tarixin d\u0259rinlikl\u0259rind\u0259 d\u0259 izi var. Bu ki\u015fi m\u00fcdirik, m\u00fcbariz, haqq\u0131 dey\u0259n xocalardan olub. D\u00f6y\u00fc\u015f\u00fc d\u0259 udub, bar\u0131\u015f\u0131 da&#8230; Xoca ad\u0131 M\u0259rcan ad\u0131na yara\u015f\u0131q kimi \u0259lav\u0259 edilm\u0259yib. O, bu ad\u0131 qazan\u0131b. \u0130ndiki B\u00f6y\u00fck M\u0259rcanli tarixd\u0259 Xoca M\u0259rcanl\u0131d\u0131r. Bu tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tin ad\u0131 Ba\u011fdad, K\u0259rk\u00fck m\u00fchitind\u0259n ke\u00e7ir. Ad \u015f\u0259xs v\u0259 el ad\u0131 kimi n\u0259sild\u0259n-n\u0259sil\u0259 ya\u015fan\u0131b, m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259r\u0259, obalara, k\u0259ndl\u0259r\u0259 \u00e7evrilib. Z\u0259ngi mahal\u0131nda- \u015e\u0259kid\u0259 M\u0259rcanl\u0131 obas\u0131 oldu\u011fu vergi s\u0259n\u0259dl\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259rilir. Sonra P\u0259nah xan\u0131n, Qaraba\u011f xanlar\u0131n\u0131n yan\u0131nda olublar.Q\u0259dim t\u0259r\u0259k\u0259m\u0259 ell\u0259rind\u0259n olan bu el \u015eu\u015fan\u0131n, Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259sinin yaranmas\u0131na, abadla\u015fmas\u0131na, bura bulaq da, m\u0259scid d\u0259,\u0259lav\u0259 binalar da daxil, mal, d\u0259v\u0259 s\u0259rf edib, x\u0259rc \u00e7\u0259kib. G\u0259r\u0259kli i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb.<\/p>\n<p>Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259si \u015eu\u015fan\u0131n 19-cu \u0259srin ortalar\u0131nda sal\u0131nm\u0131\u015f yuxar\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. \u015e\u0259h\u0259rin m\u0259rk\u0259zi hiss\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015fir. \u015eu\u015fan\u0131n dig\u0259r m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259ri kimi burada da m\u0259scid, bulaq, ki\u00e7ik meydan v\u0259 hamam olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>O m\u0259h\u0259ll\u0259d\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n tarixi abid\u0259l\u0259r<\/p>\n<p>Xoca M\u0259rcanl\u0131 bula\u011f\u0131<\/p>\n<p>Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259scidi<\/p>\n<p>S\u0259f\u0259rov qarda\u015flar\u0131n\u0131n karvansaras\u0131<\/p>\n<p>Sad\u0131qcan\u0131n evi.<\/p>\n<p>\u0130caz\u0259nizl\u0259, bu adla, bu ell\u0259 ba\u011fl\u0131 ba\u015fqa bir m\u0259lumata da diqq\u0259t yetir\u0259k.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u00e7\u0131, h\u00f6rm\u0259tli Mina xan\u0131m Nuriyeva yaz\u0131r: M\u00fc\u0259llimim Az\u0259r H\u00fcseynovun babas\u0131 tarz\u0259n M\u0259\u015f\u0259di Zeynal Sad\u0131qcan\u0131n yetirm\u0259si olmu\u015fdu.Bu baba- M\u0259\u015f\u0259di Zeynal Haqverdiyev, \u0259sl\u0259n K\u0259rkicahandand\u0131r. M\u0259\u015f\u0259di Zeynal Az\u0259rbaycan musiqi tarixind\u0259 Sad\u0131qcandan sonra ilk solo \u00e7alan tarz\u0259nl\u0259rd\u0259n biri olmu\u015fdur. Sad\u0131qcan\u0131n yetirm\u0259sidi&#8230;<\/p>\n<p>Onun n\u0259v\u0259si Akif H\u00fcseynovun dil\u0259 g\u0259tirdiyi, Mina xan\u0131m\u0131n da q\u0259l\u0259m\u0259 aldl\u011f\u0131 xatir\u0259l\u0259rd\u0259n ayd\u0131n olur ki, Sad\u0131qcan\u0131n \u015eu\u015fada, Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259sind\u0259ki m\u00fclk\u00fcn\u00fcn ba\u011f\u00e7as\u0131nda h\u0259mi\u015f\u0259 \u015feyda b\u00fclb\u00fcll\u0259r, qaratoyuqlar c\u0259h-c\u0259h vurard\u0131. Mirz\u0259 Sad\u0131q qu\u015flar\u0131n o ecazkar l\u0259hc\u0259l\u0259rini tarda t\u0259krar etm\u0259kd\u0259n yorulmurdu, n\u0259tic\u0259d\u0259 m\u0259clisl\u0259ri \u0259l\u0259 al\u0131b hu\u015funu ba\u015fdan ed\u0259n mu\u011fam par\u00e7alar\u0131, m\u00f6c\u00fcz\u0259 t\u0259snifl\u0259r meydana \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131. Bu m\u0259lumat Sad\u0131qcan\u0131n yetirm\u0259si M\u0259\u015f\u0259di Zeynal Haqverdiyevd\u0259n bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u0259 g\u0259lib \u00e7at\u0131b. Sad\u0131qcan\u0131n ecazkar ba\u011f\u0131, m\u00fclk\u00fc , b\u0259li, ba\u015fqa yerd\u0259 yox, Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259sind\u0259 olub.. Ola bil\u0259r, Sad\u0131qcan ba\u015fqa m\u0259h\u0259ll\u0259d\u0259 do\u011fulub, imkanl\u0131 olandan sonra Xoca M\u0259rcanl\u0131 m\u0259h\u0259ll\u0259sind\u0259 m\u00fclk al\u0131b. Xoca M\u0259rcanl\u0131 elind\u0259n qay\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcb. Tariximizin h\u0259r s\u0259hif\u0259si bizim \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yat d\u0259rsi olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Musa Aslanxanl\u0131\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 AYB-nin \u00fczv\u00fc<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"21209\">Yaz\u0131ya 25 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xoca M\u0259rcan\u0131n, M\u0259rcanl\u0131 elinin Ba\u011fdad, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan, Qaraba\u011f, \u015eu\u015fa&#8230; bir \u00e7ox \u0259razil\u0259rd\u0259 izi var, tariximiz\u0259 qar\u0131\u015fan izl\u0259rdir bu izl\u0259r. Dostlar, icaz\u0259nizl\u0259, xat\u0131rlad\u0131m: Bir ne\u00e7\u0259 il \u0259vv\u0259l, M\u0259rcanl\u0131 elinin 1918-ci ild\u0259, yeni yaranan ADR-\u0259 h\u0259r c\u0259h\u0259td\u0259n yard\u0131m etm\u0259y\u0259 haz\u0131r olmas\u0131na aid tarixi qaynaqlar\u0131 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f\u0131q. Bu qaynaqlardan biri, h\u00f6rm\u0259tli t\u0259dqiq\u0430t\u00e7\u0131 \u0410yd\u0131n H\u0430c\u0131y\u0435vin \u00abQ\u0430rs v\u0259 \u0410r\u0430z t\u00fcr\u043a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21209"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21209"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21209\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21212,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21209\/revisions\/21212"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21209"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21209"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21209"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}