{"id":23262,"date":"2026-09-08T11:55:24","date_gmt":"2026-09-08T07:55:24","guid":{"rendered":"https:\/\/kultur.az\/?p=23262"},"modified":"2026-09-08T11:55:24","modified_gmt":"2026-09-08T07:55:24","slug":"anar-vurnuxan-fikrin-poeziyasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=23262","title":{"rendered":"ANAR  &#8211;\u00a0  VURNUXAN F\u0130KR\u0130N POEZ\u0130YASI"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27.jpeg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-23192\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27-225x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"225\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27-225x300.jpeg 225w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27-768x1024.jpeg 768w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27-1152x1536.jpeg 1152w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/WhatsApp-Image-2026-08-24-at-18.24.27.jpeg 1200w\" sizes=\"(max-width: 225px) 100vw, 225px\" \/><\/a>M\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131za g\u0259l\u0259n istedadl\u0131 yazarlardan biri d\u0259 \u018fs\u0259d Cahangirdir. \u018fs\u0259d art\u0131q \u00f6z\u00fcni t\u0259nqid sah\u0259sind\u0259 n\u00fcfuzlu s\u00f6z sahibi kimi t\u0259sdiq etmi\u015fdir. G\u0259nc t\u0259nqid\u00e7inin yaz\u0131lar\u0131nda diqq\u0259timi analitik d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzi, s\u0259rb\u0259st fikir s\u00f6yl\u0259m\u0259k qabiliyy\u0259ti, geni\u015f erudisiya c\u0259lb edir. D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 vur\u011fulam\u0131\u015fam ki, m\u0259nim z\u0259nnimc\u0259, t\u0259nqidcilik istedad\u0131na \u0259d\u0259biyyat\u0131n ba\u015fqa janrlar\u0131ndan daha nadir hallarda t\u0259sad\u00fcf edirik. G\u0259nc, ya ya\u015fl\u0131 \u0259hli-q\u0259l\u0259ml\u0259rin \u015feir\u0259 olan ax\u0131n\u0131 m\u00fcqabilind\u0259 t\u0259nqid\u0259 \u201ck\u00f6n\u00fcl ver\u0259nl\u0259r\u201din az olmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi yaln\u0131z \u015feirin m\u00fc\u0259llifi daha tez \u015f\u00f6hr\u0259tl\u0259ndirm\u0259k imtiyaz\u0131 v\u0259 \u0219irnikl\u0259ndirici x\u00fcsusiyy\u0259ti yox, h\u0259m d\u0259 t\u0259nqid s\u0259n\u0259tinin \u00e7\u0259tinliyidir. Bu \u00e7\u0259tinlik t\u0259kc\u0259 etik s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil \u2013 nec\u0259 yazasan ki, h\u0259qiq\u0259ti dey\u0259s\u0259n, eyni zamanda t\u0259nqid h\u0259d\u0259fini \u00f6z\u00fcn\u0259 d\u00fc\u0219m\u0259n etm\u0259y\u0259s\u0259n. Yaxud b\u0259y\u0259ndiyin \u0259s\u0259r haqq\u0131nda m\u00fcsb\u0259t r\u0259yini ayr\u0131 yer\u0259 yozmas\u0131nlar. Amma bu etik s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa, t\u0259nqid\u00e7i i\u015fini q\u0259lizl\u0259\u015fdir\u0259n m\u00fcxt\u0259lif janrlar\u0131n, \u00fcslublar\u0131n, b\u0259dii istiqam\u0259tl\u0259rin \u00f6z\u0259llikl\u0259rini i\u00e7\u0259rid\u0259n duymaq, bunlar\u0131 \u00f6z qanunlar\u0131 bax\u0131m\u0131ndan t\u0259hlil etm\u0259k, h\u0259r b\u0259dii \u0259s\u0259ri zaman, tarix, ictimai v\u0259 siyasi m\u00fchit kontekstind\u0259, \u0259d\u0259biyyat\u0131n \u00fcmumi m\u0259nz\u0259r\u0259si fonunda d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259kdir.<\/p>\n<p>\u018fs\u0259din t\u0259nqidi yaz\u0131lar\u0131nda yuxar\u0131da sadalad\u0131\u011f\u0131m c\u0259h\u0259tl\u0259rd\u0259n \u00e7oxunu g\u00f6r\u00fcr\u0259m. Dem\u0259, \u018fs\u0259d q\u0259l\u0259mini poeziya sah\u0259sind\u0259 d\u0259 s\u0131nay\u0131rm\u0131\u015f. M\u0259n\u0259 \u0259lyazmas\u0131 \u015f\u0259klind\u0259 t\u0259qdim etdiyi \u201cO Adam\u201d adl\u0131 n\u0259zm \u0259s\u0259rini diqq\u0259tl\u0259 oxudum. D\u0259rhal qavraya bildim \u2013 des\u0259m, d\u00fcz olmaz. H\u0259tta iki-\u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 m\u00fctali\u0259 ed\u0259nd\u0259n sonra m\u0259zmununu, m\u0259nas\u0131n\u0131, qay\u0259sini tam d\u0259rk etdiyimi dey\u0259 bilm\u0259r\u0259m. Amma \u0259s\u0259rin poetik ruhu, dilinin oynaql\u0131\u011f\u0131, s\u0259lisliyi, cinasl\u0131 bayat\u0131lar\u0131n t\u0259z\u0259liyi, bir s\u0131ra orijinal t\u0259\u015fbehl\u0259r m\u0259ni c\u0259lb etdi v\u0259 \u018fs\u0259di bir \u015fair kimi d\u0259 q\u0259bul etm\u0259yim\u0259 s\u0259b\u0259b oldu. M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, poetik imkanlar\u0131 \u015f\u0259ksiz olan m\u00fc\u0259llifin bu yaz\u0131s\u0131nda onun \u015fairliyin\u0259 t\u0259nqid\u00e7iliyinin b\u00f6y\u00fck t\u0259siri olub. H\u0259m m\u00fcsb\u0259t, h\u0259m m\u0259nfi m\u0259nada. Bu t\u0259sirin m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259ti odur ki, \u018fs\u0259din geni\u015f m\u00fctali\u0259 dair\u0259si, \u00f6z\u00fc d\u0259 yaln\u0131z \u0259d\u0259bi erudisiyas\u0131 deyil, tarix, din, f\u0259ls\u0259f\u0259 sah\u0259sind\u0259 bildikl\u0259ri bu, ya dig\u0259r \u015f\u0259kild\u0259 \u201cO Adam\u201dda \u0259ks olunub. B\u0259\u015f\u0259r tarixinin m\u00fcxt\u0259lif m\u0259qamlar\u0131 \u2013 Homer dastanlar\u0131, q\u0259dim yunan mifl\u0259ri, Troya m\u00fcharib\u0259l\u0259ri, H\u0259zr\u0259t \u0130san\u0131n Hefsiman ba\u011f\u0131nda iztirablar\u0131, \u00e7arm\u0131xa \u00e7\u0259kilm\u0259si, bu hadis\u0259nin Ponti Pilat va quldur Varavva kimi i\u015ftirak\u00e7lar\u0131, x\u0259lif\u0259 M\u00f6t\u0259sim d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Bab\u0259kin q\u0259ddarcas\u0131na edam\u0131, H\u0259l\u0259bd\u0259 N\u0259siminin i\u015fg\u0259nc\u0259li q\u0259tli, Fransan\u0131n Ruan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Janna d`Ark\u0131n tonqalda yand\u0131r\u0131lmas\u0131 \u2013 b\u00fct\u00fcn bunlar va bir \u00e7ox ba\u015fqa \u0259d\u0259bi all\u00fcziyalar \u2013 \u018fs\u0259din tarixi yadda\u015f\u0131nda canlanan faktlar \u2013 poemada birba\u015fa, ya dolay\u0131 yolla \u0259ks olunub. H\u0259m d\u0259 bu faktlar\u0131n \u00e7oxu yeni bir bax\u0131\u015fla n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilir.<\/p>\n<p>\u0130sa pey\u011f\u0259mb\u0259rin \u00e7arm\u0131xa m\u0131xlanan \u0259ll\u0259ri haqq\u0131nda bel\u0259 yeni t\u0259\u015fbehl\u0259rl\u0259 b\u0259hs olunur:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>D\u00f6zm\u0259di qans\u0131zl\u0131\u011fa<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Qan a\u011flad\u0131 d\u0259mir\u00fcr\u0259k m\u0131x!<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Buludlar\u0131n g\u00f6zl\u0259rini<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>D\u0259ldi ke\u00e7di qanl\u0131 \u00e7arm\u0131x. <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Buludlar<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Bir qam\u00e7\u0131 vurdu q\u0259z\u0259b at\u0131na,<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Apard\u0131 \u0259ll\u0259ri<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>G\u00f6yl\u0259rin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc qat\u0131na.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Yer g\u00f6yd\u0259n <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>G\u00f6y yerd\u0259n araland\u0131 <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Qanl\u0131 bir oyuq a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>G\u00f6yl\u0259r yaraland\u0131.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Bu misralarda h\u0259m H\u0259zr\u0259t \u0130san\u0131n \u00e7arm\u0131xa \u00e7\u0259kilm\u0259si, h\u0259m d\u0259 g\u00f6yl\u0259r\u0259 merac\u0131 t\u0259svir olunmaqla b\u0259rab\u0259r, o, Yerl\u0259 G\u00f6y\u00fcn aras\u0131nda birl\u0259\u015fdirici q\u00fcvv\u0259 kimi, G\u00f6y q\u00fcbb\u0259sini \u00e7iynind\u0259 saxlayan Atlant kimi (Atlant sur\u0259ti q\u0259dim yunan mifi olsa da) m\u0259naland\u0131r\u0131l\u0131r. Poemada \u201cKitabi-D\u0259d\u0259 Qorqud\u201d s\u00f6yl\u0259m\u0259l\u0259rinin \u00fcslubundan bayat\u0131lar\u0131m\u0131za q\u0259d\u0259r, \u00e7a\u011fda\u015f \u0219eir formalar\u0131ndan, klipvari reklam s\u0259pkisind\u0259n folklor, na\u011f\u0131l estetikas\u0131na, dini janrlardan (Minacat, X\u00fctb\u0259, dua) m\u0259i\u015f\u0259t mahn\u0131lar\u0131na q\u0259d\u0259r (\u201cUlduzlar\u0131 gur yand\u0131raq, gur yand\u0131raq\u201d mahn\u0131s\u0131) \u0259n m\u00fcxt\u0259lif m\u0259tn \u00fcns\u00fcrl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 olunur. Bunlardan b\u0259zil\u0259ri \u00e7ox u\u011furludur. Cinasl\u0131 bayat\u0131da \u201cQ\u0131f\u0131lb\u0259nd k\u0259lm\u0259l\u0259r\u0259 g\u00fcl \u2013 q\u0131fil, g\u00fcl \u2013 a\u00e7ard\u0131\u201d, yaxud \u201cNi\u015fanl\u0131n\u0131 neynir\u0259m, aln\u0131m ni\u015fand\u0131, neynim\u201d kimi u\u011furlu tap\u0131ntlar, \u201cO kimdi pultunu basd\u0131 baxt\u0131n, d\u0259yi\u015fdi kanal\u0131n\u0131 vaxt\u0131n\u201d kimi \u00e7a\u011fda\u015f d\u00fcnyam\u0131zla ba\u011fl\u0131 metaforalar, meridianlar\u0131n q\u00fctbd\u0259n sallanm\u0131\u015f sa\u00e7aqlara b\u0259nz\u0259dilm\u0259si, \u201cTolstoy baba kimi ham\u0131dan qa\u00e7\u0131b gedir\u201d deyimi v\u0259 bir \u00e7ox bu sayaq maraql\u0131 \u00fcns\u00fcrl\u0259r \u018fs\u0259din poetik istedad\u0131n\u0131 t\u0259sdiq edir, amma eyni zamanda onun t\u0259nqid\u00e7ilik erudisiyas\u0131ndan g\u0259l\u0259n tarixi, \u0259d\u0259bi, dini assosiasiyalar\u0131n bollu\u011fu v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 p\u0259rak\u0259nd\u0259liyi \u0259s\u0259rin \u0259sas qay\u0259sini yet\u0259rinc\u0259 d\u0259rk etm\u0259y\u0259 mane\u00e7ilik t\u00f6r\u0259dir. H\u0259r halda, \u0259n az\u0131, m\u0259nim\u00e7\u00fcn bu bel\u0259dir. Yaz\u0131n\u0131 oxuduqca, x\u00fcsusil\u0259 onun \u201cB\u0259riba\u015fdan\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 ilk s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 TV ekranlar\u0131ndan biz\u0259 tan\u0131\u015f olan bir ritmin v\u0259 bu becid klip ritminin axar\u0131nda m\u0259\u011fzini tuta bilm\u0259diyimiz m\u0259tl\u0259bl\u0259rin qarma-q\u0131r\u0131\u015f\u0131ql\u0131\u011f\u0131yla \u00fczl\u0259\u015firik. Sanki m\u00fc\u0259llifin fikri \u00e7e\u0219idli faktlar, duy\u011fular, m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r i\u00e7ind\u0259 vurnuxur, dem\u0259k ist\u0259dikl\u0259rini t\u0259ngn\u0259f\u0259s dem\u0259sind\u0259n, bir n\u00f6v, da\u011f\u0131n\u0131ql\u0131q \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir, obrazlar qalabal\u0131\u011f\u0131nda poetik m\u0259qs\u0259d el\u0259 bil \u00e7abalay\u0131r. Amma bununla bel\u0259, \u201cO adam\u201d\u0131 \u00e7a\u011fda\u015f poeziyam\u0131z\u0131n axtar\u0131\u015flar\u0131 c\u0259rg\u0259sind\u0259 \u00f6z yerini tutacaq \u0259s\u0259r kimi t\u0259qdir edir\u0259m v\u0259 \u018fs\u0259d Cahangir\u0259 h\u0259m s\u0259m\u0259r\u0259li t\u0259nqid\u00e7i \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, h\u0259m eksperiment\u00e7i \u015fair f\u0259aliyy\u0259tind\u0259 u\u011furlar dil\u0259yir\u0259m.<\/p>\n<p>26 fevral 2006-ct il<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"23262\">Yaz\u0131ya 9 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131za g\u0259l\u0259n istedadl\u0131 yazarlardan biri d\u0259 \u018fs\u0259d Cahangirdir. \u018fs\u0259d art\u0131q \u00f6z\u00fcni t\u0259nqid sah\u0259sind\u0259 n\u00fcfuzlu s\u00f6z sahibi kimi t\u0259sdiq etmi\u015fdir. G\u0259nc t\u0259nqid\u00e7inin yaz\u0131lar\u0131nda diqq\u0259timi analitik d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 t\u0259rzi, s\u0259rb\u0259st fikir s\u00f6yl\u0259m\u0259k qabiliyy\u0259ti, geni\u015f erudisiya c\u0259lb edir. D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 vur\u011fulam\u0131\u015fam ki, m\u0259nim z\u0259nnimc\u0259, t\u0259nqidcilik istedad\u0131na \u0259d\u0259biyyat\u0131n ba\u015fqa janrlar\u0131ndan daha nadir hallarda t\u0259sad\u00fcf edirik. G\u0259nc, ya ya\u015fl\u0131 \u0259hli-q\u0259l\u0259ml\u0259rin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23192,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[17,3,21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23262"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23262"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23262\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23263,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23262\/revisions\/23263"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23192"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23262"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23262"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23262"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}