{"id":23644,"date":"2026-10-12T10:59:38","date_gmt":"2026-10-12T06:59:38","guid":{"rendered":"https:\/\/kultur.az\/?p=23644"},"modified":"2026-10-12T11:07:47","modified_gmt":"2026-10-12T07:07:47","slug":"yaponiya-s%c9%99f%c9%99rind%c9%99n-baslayan-xatir%c9%99l%c9%99r-cingiz-abbasov","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=23644","title":{"rendered":"Yaponiya s\u0259f\u0259rind\u0259n ba\u015flayan xatir\u0259l\u0259r &#8211; \u00c7ingiz Abbasov"},"content":{"rendered":"<h3 data-pm-slice=\"1 1 []\"><strong><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-3.jpeg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-23645\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-3-300x174.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"174\" srcset=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-3-300x174.jpeg 300w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-3-110x65.jpeg 110w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-3.jpeg 726w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>G\u00f6rk\u0259mli \u015fair, t\u0259nqid\u00e7i, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas v\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i Ayaz V\u0259fal\u0131 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib.<\/strong><\/h3>\n<p>.<\/p>\n<p data-pm-slice=\"1 1 []\">B\u0259zi insanlar var ki, ill\u0259r ke\u00e7s\u0259 d\u0259, xo\u015f r\u0259ftar\u0131, n\u0259cibliyi v\u0259 m\u0259n\u0259vi z\u0259nginliyi il\u0259 yadda\u015flarda ya\u015fay\u0131rlar. Onlarla ba\u011fl\u0131 xatir\u0259l\u0259r zaman\u0131n s\u00fczg\u0259cind\u0259n ke\u00e7\u0259r\u0259k daha da d\u0259y\u0259r qazan\u0131r. Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan Ayaz V\u0259fal\u0131 da yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, ziyal\u0131l\u0131\u011f\u0131 v\u0259 insani keyfiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 yadda\u015flarda iz qoyan \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259ndir. Onun v\u0259fat\u0131 m\u00fcnasib\u0259til\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nan bu s\u0259tirl\u0259r h\u0259m d\u0259y\u0259rli bir \u0259dibin \u00f6m\u00fcr yoluna ehtiram, h\u0259m d\u0259 ill\u0259r \u00f6nc\u0259 birlikd\u0259 ya\u015fanm\u0131\u015f unudulmaz g\u00fcnl\u0259rin s\u0259mimi xatir\u0259sidir.<\/p>\n<p>Ayaz V\u0259fal\u0131 1937-ci il aprelin 1-d\u0259 C\u0259lilabad rayonunun Sabirabad k\u0259ndind\u0259 anadan olub. Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin Filologiya fak\u00fclt\u0259sind\u0259 t\u0259hsil al\u0131b. \u018fm\u0259k f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d q\u0259zetind\u0259 ba\u015flay\u0131b, burada m\u00fcxt\u0259lif v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. 1976\u20131977-ci ill\u0259rd\u0259 \u201cUlduz\u201d jurnal\u0131nda i\u015fl\u0259yib, sonralar yenid\u0259n \u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d q\u0259zetind\u0259 f\u0259aliyy\u0259tini davam etdirib. 1996\u20132014-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 \u201c\u018fd\u0259biyyat q\u0259zeti\u201dnin ba\u015f redaktoru olub.<\/p>\n<p>Filologiya elml\u0259ri namiz\u0259di olan Ayaz V\u0259fal\u0131 1967-ci ild\u0259n Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc idi. O, Az\u0259rbaycan\u0131n \u018fm\u0259kdar m\u0259d\u0259niyy\u0259t i\u015f\u00e7isi v\u0259 \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi f\u0259xri adlar\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb. \u201c\u0130ll\u0259r v\u0259 n\u0259sill\u0259r\u201d, \u201c\u00dcr\u0259k v\u0259 od\u201d, \u201cTurac\u0131n mahn\u0131s\u0131\u201d, \u201cB\u0259lk\u0259 onda \u00f6yr\u0259nmi\u015fik\u201d, \u201c\u00d6z\u00fc oda yana-yana\u201d, \u201cF\u00fczuli \u00f6yr\u0259dir\u201d, \u201cS\u0259n\u0259tkar v\u0259 xalq\u201d v\u0259 \u201cF\u00fczuli x\u0259lqiliyi\u201d kimi \u0259s\u0259rl\u0259rin m\u00fc\u0259llifidir. \u018fli\u015fir N\u0259vainin \u201cLeyli v\u0259 M\u0259cnun\u201d, Taras \u015eev\u00e7enkonun \u201cKor qad\u0131n\u201d poemalar\u0131n\u0131 v\u0259 dig\u0259r \u0259s\u0259rl\u0259ri Az\u0259rbaycan dilin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edib.<\/p>\n<p>Ayaz V\u0259fal\u0131 il\u0259 ilk tan\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131m 1988-ci ild\u0259, Az\u0259rbaycan N\u0259\u015friyyat\u0131nda ba\u015f tutdu. G\u00f6rk\u0259mli \u015fair M\u0259mm\u0259d \u0130smay\u0131lla birlikd\u0259 oldu\u011fumuz h\u0259min g\u00f6r\u00fc\u015f yadda\u015f\u0131mda xo\u015f t\u0259\u0259ss\u00fcratlarla qal\u0131b. O g\u00fcn\u00fcn s\u0259mimi \u0259d\u0259bi-m\u0259d\u0259ni s\u00f6hb\u0259tl\u0259ri, Ayaz V\u0259fal\u0131n\u0131n ziyal\u0131 t\u0259mkini, inc\u0259 davran\u0131\u015f\u0131 v\u0259 s\u00f6hb\u0259tin\u0259 xas olan t\u0259biilik onun \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 olan h\u00f6rm\u0259timi daha da art\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Onunla daha yax\u0131ndan \u00fcnsiyy\u0259timiz is\u0259 1990-c\u0131 ilin oktyabr-noyabr aylar\u0131nda Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki s\u0259kkiz respublikan\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin i\u015ftirak etdiyi, Yaponiyaya t\u0259\u015fkil olunmu\u015f bir ayl\u0131q r\u0259smi s\u0259f\u0259r zaman\u0131 yaran\u0131b.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-4.jpeg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-23646\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-4-300x269.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"269\" srcset=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-4-300x269.jpeg 300w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/WhatsApp-Image-2026-10-12-at-10.44.43-4.jpeg 500w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>H\u0259min s\u0259f\u0259rd\u0259 m\u0259n qrupun sinif r\u0259hb\u0259ri idim. Qrup r\u0259hb\u0259rimiz Z\u0259ki b\u0259y idi. N\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tind\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-in tan\u0131nm\u0131\u015f d\u00f6vl\u0259t v\u0259 elm xadiml\u0259ri, v\u0259zif\u0259li \u015f\u0259xsl\u0259r i\u015ftirak edirdil\u0259r. Onlar\u0131n aras\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n sabiq ba\u015f prokuroru, m\u0259rhum Murad Babayev, ticar\u0259t naziri Rizvan H\u00fcseynov, &#8220;Az\u0259riqaz&#8221; D\u00f6vl\u0259t \u015eirk\u0259tinin ba\u015f direktoru,\u00a0Tariyel\u00a0 H\u00fcseynov v\u0259 dig\u0259r n\u00fcfuzlu \u015f\u0259xsl\u0259r vard\u0131. Riyaziyyat\u00e7\u0131 professor F\u0259r\u0259m\u0259z Maqsudov da SSR\u0130 aliml\u0259rind\u0259n ibar\u0259t paralel qrupda i\u015ftirak edirdi. O, Yaponiyada n\u00fcfuzlu universitetl\u0259rin birind\u0259 triqonometriyadan m\u00fchazir\u0259 oxudu v\u0259 elmi biliyin\u0259, pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131na veril\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tin g\u00f6st\u0259ricisi olaraq, b\u00f6y\u00fck m\u0259bl\u0259\u011fd\u0259 qonorar ald\u0131.<\/p>\n<p>S\u0259f\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 yadda\u015f\u0131mdan silinm\u0259y\u0259n maraql\u0131 hadis\u0259l\u0259rd\u0259n biri d\u0259 Vladivostokda ba\u015f verdi. Ke\u00e7id zaman\u0131 Ayaz V\u0259fal\u0131 m\u0259n\u0259 bir ne\u00e7\u0259 kitab verdi ki, onlar\u0131 g\u00f6mr\u00fckd\u0259n ke\u00e7irim. Kitablar Mirz\u0259 F\u0259t\u0259li Axundovun \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259\u0131n ibar\u0259t idi. O, h\u0259min kitablar\u0131 Axundovun n\u0259v\u0259si P\u0259rrux xan\u0131ma \u00e7atd\u0131rmaq ist\u0259diyini bildirdi. S\u0259f\u0259rimizin son \u00fc\u00e7 g\u00fcn\u00fc Tokioda ke\u00e7di. Ayaz m\u00fc\u0259llimd\u0259 \u00fcnvan oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn axtar\u0131\u015f n\u0259tic\u0259sind\u0259 Axundovun do\u011fmalar\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259 yaratmaq m\u00fcmk\u00fcn oldu. Onlar bizim qald\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u0259miy\u0259 g\u0259ldil\u0259r. G\u00f6r\u00fc\u015fd\u0259 P\u0259rrux xan\u0131m\u0131n h\u0259yat yolda\u015f\u0131 Aqaye Rac (fars \u0259silli) v\u0259 yapon bir xan\u0131m i\u015ftirak edirdi. G\u00f6r\u00fc\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn biz\u0259 g\u0259minin kapitan ota\u011f\u0131nda icaz\u0259 verilmi\u015fdi v\u0259 orada s\u0259mimi s\u00f6hb\u0259timiz oldu.<\/p>\n<p>G\u0259l\u0259n yapon xan\u0131m Nizami G\u0259nc\u0259vinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131ran t\u0259dqiqat\u00e7\u0131 idi. O, \u00f6z\u00fc il\u0259 Nizaminin \u201cX\u0259ms\u0259\u201dsind\u0259n \u201cYeddi g\u00f6z\u0259l\u201d poemas\u0131n\u0131 da g\u0259tirmi\u015fdi. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f bir daha g\u00f6st\u0259rirdi ki, \u0259d\u0259biyyat v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t xalqlar\u0131 bir-birin\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131ran, m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda m\u0259n\u0259vi k\u00f6rp\u00fc yaradan m\u00fch\u00fcm vasit\u0259dir.<\/p>\n<p>Yaponiya s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 qrup \u00fczvl\u0259ri aras\u0131nda maraql\u0131 al\u0131\u015f-veri\u015f ed\u0259nl\u0259r d\u0259 vard\u0131. Ayaz V\u0259fal\u0131 is\u0259 bir \u0259d\u0259d diktofon alm\u0131\u015fd\u0131.\u00a0 \u018fsl\u0259n G\u0259nc\u0259d\u0259n olan, \u00e7ox d\u0259y\u0259rli v\u0259 h\u00f6rm\u0259tli bir insan kimi yadda\u015f\u0131mda qalan H\u0259mid m\u00fc\u0259llim q\u0131z\u0131na cehiz \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259\u015fyalar alm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Ayaz V\u0259fal\u0131n\u0131n v\u0259fat\u0131 x\u0259b\u0259rini e\u015fid\u0259rk\u0259n h\u0259min g\u00fcnl\u0259r, onun sakit davran\u0131\u015f\u0131, m\u0259d\u0259niyy\u0259ti, insanlarla s\u0259mimi m\u00fcnasib\u0259ti g\u00f6zl\u0259rim \u00f6n\u00fcnd\u0259 canland\u0131. Aradan uzun ill\u0259r ke\u00e7s\u0259 d\u0259, insan yadda\u015f\u0131nda yax\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, n\u0259zak\u0259ti v\u0259 xo\u015f r\u0259ftar\u0131 il\u0259 iz qoyan \u015f\u0259xsl\u0259r unudulmur.<\/p>\n<p>Ayaz V\u0259fal\u0131n\u0131n xatir\u0259si onu tan\u0131yanlar\u0131n q\u0259lbind\u0259 ya\u015fayacaq. Onun Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131na verdiyi t\u00f6hf\u0259l\u0259r, elmi v\u0259 b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 daim ehtiramla xat\u0131rlanacaq.<\/p>\n<p>Allah r\u0259hm\u0259t el\u0259sin! M\u0259kan\u0131 c\u0259nn\u0259t olsun!<\/p>\n<p><strong>\u00d6z ad\u0131mdan, el\u0259c\u0259 d\u0259 Tovuz Xeyriyy\u0259 C\u0259miyy\u0259ti ad\u0131ndan, a\u011fsaqqallar\u0131m\u0131z Q\u0259z\u0259nf\u0259r Pa\u015fayevin v\u0259 M\u0259h\u0259rr\u0259m Qas\u0131ml\u0131n\u0131n ad\u0131ndan m\u0259rhumun do\u011fmalar\u0131na, yax\u0131nlar\u0131na v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259bi ictimaiyy\u0259tin\u0259 d\u0259rin h\u00fcznl\u0259 ba\u015fsa\u011fl\u0131\u011f\u0131 verir\u0259m.<\/strong><\/p>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ingiz-e1627389703762.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-16799\" src=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ingiz-e1627389703762-274x300.jpg\" alt=\"\" width=\"274\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ingiz-e1627389703762-274x300.jpg 274w, https:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ingiz-e1627389703762.jpg 281w\" sizes=\"(max-width: 274px) 100vw, 274px\" \/><\/a>\u00c7ingiz Abbasov<\/strong><br \/>\nTovuz Xeyriyy\u0259 C\u0259miyy\u0259tinin s\u0259dr m\u00fcavini<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"23644\">Yaz\u0131ya 19 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6rk\u0259mli \u015fair, t\u0259nqid\u00e7i, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas v\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i Ayaz V\u0259fal\u0131 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib. . B\u0259zi insanlar var ki, ill\u0259r ke\u00e7s\u0259 d\u0259, xo\u015f r\u0259ftar\u0131, n\u0259cibliyi v\u0259 m\u0259n\u0259vi z\u0259nginliyi il\u0259 yadda\u015flarda ya\u015fay\u0131rlar. Onlarla ba\u011fl\u0131 xatir\u0259l\u0259r zaman\u0131n s\u00fczg\u0259cind\u0259n ke\u00e7\u0259r\u0259k daha da d\u0259y\u0259r qazan\u0131r. Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan Ayaz V\u0259fal\u0131 da yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, ziyal\u0131l\u0131\u011f\u0131 v\u0259 insani keyfiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 yadda\u015flarda iz qoyan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23645,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1,5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23644"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23644"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23644\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23649,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23644\/revisions\/23649"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23644"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}