{"id":8746,"date":"2015-03-12T10:43:32","date_gmt":"2015-03-12T06:43:32","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=8746"},"modified":"2015-03-12T10:43:32","modified_gmt":"2015-03-12T06:43:32","slug":"k%c9%99nan-haci-xosb%c9%99xtlik-haqqinda-sukut","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=8746","title":{"rendered":"K\u0259nan Hac\u0131 &#8212; Xo\u015fb\u0259xtlik haqq\u0131nda s\u00fckut"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/10632618_763881130316061_8122866686272359994_n.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-7295 \" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/10632618_763881130316061_8122866686272359994_n-300x272.jpg\" alt=\"K\u0259nan Hac\u013110632618_763881130316061_8122866686272359994_n\" width=\"199\" height=\"180\" \/><\/a><\/p>\n<p>Lev N. Tolstoyun \u201cH\u0259rb v\u0259 s\u00fclh\u201d\u00fcn\u00fc oxuyanda vur-tut on doqquz ya\u015f\u0131m vard\u0131. Onda h\u0259l\u0259 rus n\u0259srinin dig\u0259r n\u0259h\u0259ngi Dostoyevskini oxumam\u0131\u015fd\u0131m v\u0259 yax\u015f\u0131 yad\u0131mdad\u0131r, qeyd d\u0259ft\u0259r\u00e7\u0259m\u0259 sad\u0259l\u00f6vhc\u0259sin\u0259, t\u0259xmin\u0259n bel\u0259 bir c\u00fcml\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131m: \u201cTolstoy insan q\u0259lbinin t\u0259rc\u00fcman\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131n\u0131 yazma\u011fa ba\u015flayark\u0259n h\u0259min qeyd d\u0259ft\u0259r\u00e7\u0259sini \u00e7ox axtard\u0131m, rast\u0131ma \u00e7\u0131xmad\u0131. \u018flb\u0259tt\u0259, bu g\u00fcn o qeydl\u0259r m\u0259n\u0259 qeyri-pe\u015f\u0259kar bir oxucunun yanl\u0131\u015f q\u0259na\u0259tl\u0259ri kimi g\u00f6r\u00fcn\u0259 bil\u0259r, amma d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, ciddi v\u0259 ard\u0131c\u0131l m\u00fctali\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 kimi o diletant, ala\u00e7iy fikirl\u0259r he\u00e7 d\u0259 tamamil\u0259 h\u0259qiq\u0259t i\u015fart\u0131lar\u0131ndan xali deyildi. Dostyevskini Tolstoydan sonra oxumu\u015fam v\u0259 m\u0259hz \u201cCinay\u0259t v\u0259 c\u0259za\u201dn\u0131 oxuyandan sonra anlad\u0131m ki, m\u0259n h\u0259l\u0259 yolun ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131ndayam. Bir m\u0259qam\u0131 da qeyd etm\u0259y\u0259 bilm\u0259r\u0259m, yeniyetm\u0259liyimd\u0259n m\u0259nd\u0259 irih\u0259cmli \u0259s\u0259rl\u0259r\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 b\u00f6y\u00fck maraq olub. M\u0259s\u0259l\u0259n, frans\u0131z \u0259d\u0259biyyat\u0131yla tan\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131m x\u0131rda hekay\u0259l\u0259rl\u0259 deyil, Viktor H\u00fcqonun \u201cS\u0259fill\u0259r\u201d roman\u0131yla ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n<p>Orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 oxuyanda riyaziyyat m\u00fc\u0259llim\u0259m Xalid\u0259 xan\u0131m \u0259d\u0259biyyata mara\u011f\u0131m\u0131 g\u00f6r\u00fcb bir g\u00fcn m\u0259n\u0259 dedi ki, oxudu\u011fun \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n ald\u0131\u011f\u0131n t\u0259\u0259ss\u00fcrat\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00e7\u00fcn ayr\u0131ca bir d\u0259ft\u0259r\u0259 yaz. El\u0259 d\u0259 etdim v\u0259 sonralar bu, m\u0259nd\u0259 bir v\u0259rdi\u015f hal\u0131n\u0131 ald\u0131. Amma t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, h\u0259min vaxtlar m\u00fctali\u0259yl\u0259 ba\u011fl\u0131 kimins\u0259 m\u0259n\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259t verdiyini xat\u0131rlam\u0131ram. Bu c\u00fcr sistemsiz, qar\u0131\u015f\u0131q m\u00fctali\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 \u015f\u0259xsi h\u0259yat\u0131mdak\u0131 xaotiklikd\u0259n, d\u00fcz\u0259nsizlikd\u0259n ir\u0259li g\u0259lirdi. Amma xo\u015fb\u0259xtlikd\u0259nmi deyim, ya hans\u0131sa intuitiv hissin dikt\u0259siyl\u0259mi deyim, m\u0259n h\u0259mi\u015f\u0259 ciddi \u0259d\u0259bi n\u00fcmun\u0259l\u0259ri tap\u0131b oxumu\u015fam. M\u0259s\u0259l\u0259n, Kafkan\u0131n \u201cQ\u0259sr\u201d roman\u0131n\u0131 v\u0259 hekay\u0259l\u0259rini T\u0259rc\u00fcm\u0259 M\u0259rk\u0259zi 1997-ci ild\u0259 kitab \u015f\u0259klind\u0259 n\u0259\u015fr etmi\u015fdi. O zaman art\u0131q iyirmi iki ya\u015f\u0131m vard\u0131 v\u0259 bu kitab\u0131n n\u0259\u015fr olunmas\u0131 m\u0259nim h\u0259yat\u0131m\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck sevincin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi. Halbuki, Kafka yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 q\u0259tiyy\u0259n tan\u0131\u015f deyildim. K\u0259ndd\u0259n \u015f\u0259h\u0259r\u0259 g\u0259lib h\u0259min kitab\u0131 ald\u0131m v\u0259 h\u0259y\u0259can hissiyl\u0259 o hekay\u0259l\u0259ri, sonra \u201cQ\u0259sr\u201d roman\u0131n\u0131 oxudum. \u201c\u00c7evrilm\u0259\u201d hekay\u0259si m\u0259nim \u0259d\u0259bi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259md\u0259 \u0259m\u0259lli-ba\u015fl\u0131 bir \u00e7evrili\u015f etdi. Bu, m\u0259hz h\u0259min hekay\u0259 idi ki, magik realizmin g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si Markesin n\u0259sr\u0259 g\u0259li\u015find\u0259 h\u0259lledici rol oynam\u0131\u015fd\u0131. Markes bu hekay\u0259ni oxuyandan sonra d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015fd\u00fc ki, \u0259d\u0259biyyat budursa, onda yazma\u011fa d\u0259y\u0259r. Sonra Afaq M\u0259sudun t\u0259rc\u00fcm\u0259sind\u0259 Markesin \u201cPatriarx\u0131n pay\u0131z\u0131\u201d roman\u0131 n\u0259\u015fr olundu. Bu \u0259s\u0259rin bizim dil\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunmas\u0131 90-c\u0131 ill\u0259rin \u0259d\u0259bi quraql\u0131\u011f\u0131nda canlanmaya s\u0259b\u0259b oldu.<\/p>\n<p>M\u0259n bu \u0259s\u0259rl\u0259ri oxuyub \u015fagird d\u0259ft\u0259rl\u0259rind\u0259 qeydl\u0259r edir, \u00f6z t\u0259\u0259ss\u00fcratlar\u0131m\u0131 yaz\u0131rd\u0131m. Aradan iyirmi-iyirmi be\u015f il ke\u00e7m\u0259sin\u0259 baxmayaraq h\u0259min d\u0259ft\u0259rl\u0259ri indi d\u0259 qoruyub saxlay\u0131ram. O d\u0259ft\u0259rl\u0259r m\u0259n\u0259 m\u0259tbuatda d\u0259rc olunan yaz\u0131lar\u0131m, kitablar\u0131m q\u0259d\u0259r \u0259zizdir.<\/p>\n<p>Xat\u0131rlay\u0131ram, h\u0259l\u0259 u\u015faq vaxtlar\u0131mda \u00f6z\u00fcmd\u0259n \u0259hvalatlar uydurub sinif d\u0259ft\u0259rl\u0259rinin arxas\u0131na yaz\u0131rd\u0131m. Texniki f\u0259nl\u0259ri he\u00e7 xo\u015flam\u0131rd\u0131m v\u0259 kimya, fizika d\u0259rsl\u0259rind\u0259 m\u00fc\u0259llimd\u0259n gizlin \u201cyarad\u0131c\u0131l\u0131qla\u201d m\u0259\u015f\u011ful olurdum. Bir d\u0259f\u0259 m\u00fc\u0259llim m\u0259ni \u201ci\u015f ba\u015f\u0131nda\u201d tutdu v\u0259 m\u00f6hk\u0259m danlad\u0131. Amma bu t\u0259nbeh d\u0259 m\u0259ni \u00f6z \u201cz\u0259r\u0259rli\u201d v\u0259rdi\u015fimd\u0259n \u00e7\u0259kindirm\u0259di. Bu yarad\u0131c\u0131l\u0131q stixiyas\u0131 m\u0259ni u\u015faql\u0131qdan maddi d\u00fcnyan\u0131n \u0259lind\u0259n ald\u0131. El\u0259 bir vaxtda ki, onda g\u0259l\u0259c\u0259k haqda \u00e7ox dumanl\u0131, b\u0259sit bir t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcm vard\u0131. B\u00fct\u00fcn u\u015faqlar kimi g\u0259l\u0259c\u0259yi xo\u015fb\u0259xtlik adas\u0131 kimi g\u00f6r\u00fcrd\u00fcm v\u0259 bu ada gec\u0259l\u0259r yuxular\u0131ma da g\u0259lirdi. \u0130ll\u0259r ke\u00e7dikc\u0259 il\u011f\u0131m kimi \u00e7\u0259kilib ged\u0259n o x\u0259yali adadan m\u0259n\u0259 qalan el\u0259 bu xo\u015f xatir\u0259l\u0259r oldu. \u00c7ox q\u0259rib\u0259dir, indi m\u0259n o xo\u015fb\u0259xtlik adas\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u0259kd\u0259n \u00f6tr\u00fc g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 yox, ke\u00e7mi\u015f\u0259 boylan\u0131ram&#8230; Onda valideynl\u0259rim sa\u011f idil\u0259r, qay\u011f\u0131s\u0131z, asud\u0259, b\u0259xt\u0259v\u0259r u\u015faql\u0131\u011f\u0131n d\u00fcnyan\u0131n \u00f6l\u00fcm-itimind\u0259n x\u0259b\u0259rsizliyi s\u0259n dem\u0259, \u0259n b\u00f6y\u00fck xo\u015fb\u0259xtlik imi\u015f. H\u0259r s\u0259h\u0259r yuxudan oyan\u0131b anam\u0131 evd\u0259, atam\u0131 h\u0259y\u0259t-bacada g\u00f6rm\u0259yim m\u0259nim xo\u015fb\u0259xtliyim imi\u015f v\u0259 o balaca ev el\u0259 xo\u015fb\u0259xtlik adas\u0131 imi\u015f.<\/p>\n<p>M\u0259n \u201cH\u0259rb v\u0259 s\u00fclh\u201d\u00fc, \u201cS\u0259fill\u0259r\u201di, \u201cQ\u0259sr\u201di, \u201cPatriarx\u0131n pay\u0131z\u0131\u201dn\u0131 h\u0259min o xo\u015fb\u0259xtlik adas\u0131nda oxumu\u015fdum. Bu \u0259s\u0259rl\u0259r m\u0259nim h\u0259yat\u0131mda bir i\u015f\u0131q zola\u011f\u0131 a\u00e7d\u0131, s\u00f6z\u00fcn cazib\u0259si m\u0259ni qar\u015f\u0131da g\u00f6zl\u0259y\u0259n nam\u00fc\u0259yy\u0259nliyin qorxunc vahim\u0259sini b\u00fcsb\u00fct\u00fcn z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirdi. \u201cPatriarx\u0131n pay\u0131z\u0131\u201dnda bir c\u00fcml\u0259 var: \u201cUzaq \u00fcf\u00fcqd\u0259 yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n silinmi\u015f n\u0259h\u0259g \u015f\u0259h\u0259rin yan\u011f\u0131n\u0131na b\u0259nz\u0259r q\u00fcrub k\u00f6z\u0259rirdi\u201d. Bu c\u00fcml\u0259 b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131m\u0131 ehtizaza g\u0259tirmi\u015fdi, S\u00f6z\u00fcn ilahi q\u00fcdr\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda heyr\u0259t hissi ke\u00e7irmi\u015fdim. Bir-birinin yan\u0131nda dayanan s\u00f6zl\u0259rin yaratd\u0131\u011f\u0131 m\u0259nalar g\u00f6zl\u0259rim \u00f6n\u00fcnd\u0259 \u0259srar\u0259ngiz bir d\u00fcnya a\u00e7d\u0131 v\u0259 bu alternativ d\u00fcnya m\u0259ni maddi d\u00fcnyan\u0131n s\u0131x\u0131nt\u0131lar\u0131ndan xilas etdi.<\/p>\n<p>S\u00f6zl\u0259ri t\u0259\u015fkil ed\u0259n h\u0259rfl\u0259rin, c\u00fcml\u0259l\u0259ri t\u0259\u015fkil ed\u0259n s\u00f6zl\u0259rin r\u0259ngl\u0259ri m\u0259nim fantaziyalar\u0131m\u0131 g\u00fcnb\u0259g\u00fcn alovland\u0131r\u0131rd\u0131. M\u0259n bu s\u00f6z oyunlar\u0131nda bir insan\u0131n, f\u0259rdin m\u00fcxt\u0259lif \u201cm\u0259n\u201dl\u0259rd\u0259n ibar\u0259t oldu\u011funu \u00f6z\u00fcm \u00fc\u00e7\u00fcn k\u0259\u015ff etdim. O zaman t\u0259x\u0259yy\u00fcl adl\u0131 h\u00fcdudsuz x\u0259yali m\u0259kan haqda he\u00e7 bir anlay\u0131\u015f\u0131m yox idi. Bir d\u0259f\u0259 ispan \u015fairi Federiko Qarsia Lorkan\u0131n essel\u0259rini oxuyark\u0259n bel\u0259 bir c\u00fcml\u0259y\u0259 rast g\u0259ldim: \u201cM\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259x\u0259yy\u00fcl, k\u0259\u015ff etm\u0259yi bacarma\u011f\u0131n sinonimidir\u201d. T\u0259x\u0259yy\u00fcl h\u0259yat\u0131n b\u00fct\u00fcn qaranl\u0131q bucaqlar\u0131n\u0131 i\u015f\u0131qland\u0131ra bilir v\u0259 bir h\u0259qiq\u0259ti d\u0259rk etdim ki, yaz\u0131\u00e7\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00f6mr\u00fc boyu onu \u0259hat\u0259 ed\u0259n m\u00fchitd\u0259n, \u00fcst\u00fcnd\u0259 dola\u015fd\u0131\u011f\u0131 torpaqdan daha \u00e7ox t\u0259x\u0259yy\u00fcl\u00fcn m\u0259kan\u0131nda g\u0259zib-dola\u015f\u0131r. Amma bu t\u0259x\u0259yy\u00fcl ger\u00e7\u0259kliy\u0259, insan m\u0259ntiqin\u0259 \u0259saslan\u0131r, insani hissl\u0259rd\u0259n qidalan\u0131r v\u0259 ger\u00e7\u0259klikl\u0259 t\u0259x\u0259yy\u00fcl\u00fcn mayalanmas\u0131ndan metomorfoza yaran\u0131r. Ovidinin \u201cMetomorfozalar\u201d\u0131 m\u0259hz ger\u00e7\u0259klikl\u0259 t\u0259x\u0259yy\u00fcl\u00fcn yaratd\u0131\u011f\u0131 \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u00f6z abid\u0259l\u0259rind\u0259n biridir.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn a\u011fl\u0131ma q\u0259rib\u0259 bir fikir g\u0259ldi: \u0130\u00e7imizd\u0259 g\u0259zdirdiyimiz bu adamlar\u0131n h\u0259r birinin ayr\u0131ca h\u0259yat dram\u0131 var v\u0259 bunlar\u0131 yazmaq \u00fc\u00e7\u00fcn bir insan \u00f6mr\u00fc b\u0259s etm\u0259z. Amma buna baxmayaraq o \u201cm\u0259n\u201dl\u0259rd\u0259n bir ne\u00e7\u0259sini xilas etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bel\u0259c\u0259, yazma\u011fa davam etdim.<\/p>\n<p>\u201c\u018fd\u0259biyyata d\u0259xli olmayan n\u0259 varsa, m\u0259ni bezikdirir, usand\u0131r\u0131r, m\u0259nd\u0259 ikrah do\u011furur\u201d. Kafkan\u0131n \u201cG\u00fcnd\u0259likl\u0259r\u201dind\u0259 yer alan bu m\u0259\u015fhur fikrini \u00e7ox sevir\u0259m v\u0259 y\u0259qin ki, s\u00f6z\u00fcn sehrin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f insanlar\u0131n b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti \u00f6zl\u0259rini Kafka kimi \u0259d\u0259biyyatdan k\u0259narda yad, q\u0259rib bir adam kimi hiss edirl\u0259r. N\u0259d\u0259ns\u0259, yaz\u0131\u00e7\u0131lar h\u0259mi\u015f\u0259 b\u0259db\u0259xtlikl\u0259rin arxas\u0131nca d\u00fc\u015f\u00fcb gedirl\u0259r, b\u0259db\u0259xtlikl\u0259r sanki yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n t\u0259x\u0259yy\u00fcl\u00fcn\u00fc qidaland\u0131r\u0131r, yaz\u0131\u00e7\u0131 bu b\u0259db\u0259xtlikd\u0259n ist\u0259nil\u0259n fiqur d\u00fcz\u0259ld\u0259 bilir. \u0130nsanlar\u0131n xo\u015fb\u0259xtliyi yaz\u0131\u00e7\u0131ya he\u00e7 bir material vermir. Naz\u0131m Hikm\u0259tin h\u0259bsd\u0259 olark\u0259n yazd\u0131\u011f\u0131 misralar\u0131 xat\u0131rlay\u0131ram: \u201cSonu mutluluqla bit\u0259n kitablar yollay\u0131n bana\u201d. D\u00fcnya \u0259d\u0259biyyat\u0131nda sonu xo\u015fb\u0259xtlikl\u0259 bit\u0259n \u0259s\u0259rl\u0259r g\u00f6r\u0259s\u0259n, niy\u0259 barmaqla say\u0131lacaq q\u0259d\u0259r azd\u0131r. Bir anl\u0131q \u0259l saxlay\u0131b yadda\u015f\u0131m\u0131 k\u00f6m\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ram, n\u0259 vaxtsa bel\u0259 bir \u0259s\u0259r oxumu\u015famm\u0131? Xat\u0131rlam\u0131ram. Amma sonra d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, xo\u015fb\u0259xtlik n\u0259dir ax\u0131? B\u0259lk\u0259 d\u0259 onun he\u00e7 \u015f\u0259rh\u0259 ehtiyac\u0131 yoxdur, bu birc\u0259 k\u0259lm\u0259 s\u00f6z \u00f6z\u00fc-\u00f6z\u00fcn\u00fc izah edir. Xo\u015fb\u0259xtlik haqq\u0131nda yaln\u0131z susmaq olar, \u00e7\u00fcnki o yaz\u0131ya g\u0259lm\u0259y\u0259n bir m\u0259fhumdur.<\/p>\n<p>Yaz\u0131\u00e7\u0131ya insan\u0131n \u0259zablar\u0131 laz\u0131md\u0131r, o, bu \u0259zablardan b\u00fct\u00f6v bir d\u00fcnya yarad\u0131r. Knyaz M\u0131\u015fkin (\u201c\u0130diot\u201d), Raskolnikov (\u201cCinay\u0259t v\u0259 c\u0259za\u201d), Oblomov (\u201cOblomov\u201d), madam Bovari (\u201cMadam Bovari\u201d), Ovod (\u201cOvod\u201d), Jan Valjan (\u201cS\u0259fill\u0259r\u201d), J\u00fclyen Sorel (\u201cQ\u0131rm\u0131z\u0131 v\u0259 qara\u201d) v\u0259 yadda\u015f\u0131m\u0131za h\u0259kk olunmu\u015f y\u00fczl\u0259rl\u0259 obrazlar bu \u0259zablar d\u00fcnyas\u0131n\u0131n sakinl\u0259ridir. H\u0259r insan\u0131n h\u0259yat\u0131 yaz\u0131lmam\u0131\u015f bir romand\u0131r v\u0259 bu romanda says\u0131z-hesabs\u0131z b\u0259db\u0259xtlikl\u0259r m\u00f6vcuddur, xo\u015fb\u0259xtlik insan\u0131n h\u0259yat\u0131nda epizodik rolunu oynay\u0131r v\u0259 s\u0259hn\u0259d\u0259n \u00e7\u0259kilib gedir. \u0130nsan\u0131 h\u0259yata ba\u011flayan el\u0259 onu add\u0131mbaadd\u0131m izl\u0259y\u0259n b\u0259db\u0259xtlikl\u0259rdir, o, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn sonunad\u0259k bu bataql\u0131qdan \u00e7\u0131xmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7abalay\u0131r, m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r, \u00f6m\u00fcrs\u0259 \u00e7ay kimi ax\u0131r&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>U\u015faql\u0131q xo\u015fb\u0259xtliyin v\u0259t\u0259nidir, \u00e7\u00fcnki u\u015faql\u0131qda bizi g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 g\u00f6zl\u0259y\u0259n b\u0259db\u0259xtlikl\u0259rd\u0259n x\u0259b\u0259rsiz oluruq v\u0259 bunun \u00f6z\u00fc el\u0259 xo\u015fb\u0259xtlikdir. H\u0259yat \u00e7ox t\u0259hl\u00fck\u0259lidir, insan h\u0259r zaman m\u0259chullu\u011fa do\u011fru h\u0259r\u0259k\u0259t edir v\u0259 z\u0259rb\u0259nin hardan en\u0259c\u0259yini bilmir. Onu instinktl\u0259ri idar\u0259 edir. Amma insan\u0131 m\u00fcvazin\u0259tini itirm\u0259y\u0259 qoymayan bir q\u00fcvv\u0259 d\u0259 var. \u0130ll\u0259r ke\u00e7dikc\u0259 xo\u015fb\u0259xtlik ya\u015famaq \u00fc\u00e7\u00fcn bir stimula \u00e7evrilir, insan\u0131n \u00f6mr\u00fc xo\u015fb\u0259xtlik axtar\u0131\u015flar\u0131nda ke\u00e7ir. Amma he\u00e7 vaxt a\u011fl\u0131na g\u0259lmir ki, \u201cb\u0259lk\u0259 d\u0259 xo\u015fb\u0259xtdir, x\u0259b\u0259ri yoxdur\u201d. M\u0259n o xo\u015fb\u0259xtliyi s\u00f6z\u00fcn hal\u0259sin\u0259 b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f m\u0259nalar al\u0259mind\u0259 tapd\u0131m. Oxudu\u011fum kitabdan ald\u0131\u011f\u0131m z\u00f6vq, hans\u0131sa bir yaz\u0131n\u0131 yaz\u0131b tamamlayandan sonra ke\u00e7irdiyim hissl\u0259r m\u0259n\u0259 xo\u015fb\u0259xt olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn kifay\u0259t edir. M\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn xo\u015fb\u0259xtliyin d\u00fcsturu budur.<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"8746\">Yaz\u0131ya 780 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lev N. Tolstoyun \u201cH\u0259rb v\u0259 s\u00fclh\u201d\u00fcn\u00fc oxuyanda vur-tut on doqquz ya\u015f\u0131m vard\u0131. Onda h\u0259l\u0259 rus n\u0259srinin dig\u0259r n\u0259h\u0259ngi Dostoyevskini oxumam\u0131\u015fd\u0131m v\u0259 yax\u015f\u0131 yad\u0131mdad\u0131r, qeyd d\u0259ft\u0259r\u00e7\u0259m\u0259 sad\u0259l\u00f6vhc\u0259sin\u0259, t\u0259xmin\u0259n bel\u0259 bir c\u00fcml\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131m: \u201cTolstoy insan q\u0259lbinin t\u0259rc\u00fcman\u0131d\u0131r\u201d. Bu yaz\u0131n\u0131 yazma\u011fa ba\u015flayark\u0259n h\u0259min qeyd d\u0259ft\u0259r\u00e7\u0259sini \u00e7ox axtard\u0131m, rast\u0131ma \u00e7\u0131xmad\u0131. \u018flb\u0259tt\u0259, bu g\u00fcn o qeydl\u0259r m\u0259n\u0259 qeyri-pe\u015f\u0259kar bir oxucunun [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[17,3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8746"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8746"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8746\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8747,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8746\/revisions\/8747"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8746"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8746"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8746"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}