{"id":8751,"date":"2015-03-12T10:51:04","date_gmt":"2015-03-12T06:51:04","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=8751"},"modified":"2015-03-12T10:51:04","modified_gmt":"2015-03-12T06:51:04","slug":"fotodan-acigi-g%c9%99l%c9%99n-fotoqraf","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=8751","title":{"rendered":"Fotodan ac\u0131\u011f\u0131 g\u0259l\u0259n fotoqraf&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/kamal-babayev-1_54cb5c3b3532e.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-8752 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/kamal-babayev-1_54cb5c3b3532e-300x197.jpg\" alt=\"kamal-babayev-1_54cb5c3b3532e\" width=\"300\" height=\"197\" \/><\/a><\/p>\n<p>H\u0259l\u0259 r\u0259ngli fotolar\u0131n \u00e7\u0259kilm\u0259diyi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 r\u0259ssamlar \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rinin \u015f\u0259kill\u0259rini m\u0259hz ona \u00e7\u0259kdirm\u0259k ist\u0259yibl\u0259r. \u00c7\u00fcnki onun \u00e7\u0259kdiyi \u015f\u0259kill\u0259rd\u0259 r\u0259smin, tablonun b\u00fct\u00fcn r\u0259ngl\u0259ri \u00f6z \u00e7alarlar\u0131 il\u0259 se\u00e7ilib. Onu bir yaz\u0131da \u201cNazim Hikm\u0259tin fotoqraf\u0131\u201d kimi t\u0259qdim edibl\u0259r. Amma, m\u0259nc\u0259, bu, Kamal Babayevin z\u0259hm\u0259tini ki\u00e7iltm\u0259k olard\u0131. S\u00f6hb\u0259t \u00f6mr\u00fcn\u00fcn 66 ilini fotoqrafl\u0131\u011fa h\u0259sr etmi\u015f bir insandan gedir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201c88 ya\u015fl\u0131 bir adamdan bu 66 ilin \u201chaqq-hesab\u0131n\u0131\u201d nec\u0259 aparaca\u011fam\u201d, fikri il\u0259 qay\u011f\u0131lanm\u0131\u015fd\u0131m m\u00fcsahib\u0259y\u0259 ged\u0259nd\u0259. Amma fotoqraflarla ba\u011fl\u0131 silsil\u0259 yaz\u0131lar haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m m\u00fcdd\u0259td\u0259 bir daha \u0259min oldum ki, bu pe\u015f\u0259nin sahibl\u0259ri h\u0259yat\u0131 t\u0259kc\u0259 fotoaparat\u0131n yadda\u015f\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u00fcrl\u0259r&#8230;<\/p>\n<p><strong>\u201cFotoqrafiyadan ac\u0131\u011f\u0131m g\u0259lirdi\u201d<\/strong><\/p>\n<p>1927-ci ild\u0259 do\u011fulmu\u015fam. Ke\u00e7mi\u015f Kamo k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259, 70 sayl\u0131 evd\u0259. Day\u0131m, g\u00f6z\u0259l insan v\u0259 h\u0259kim A\u011famehdi \u018flizad\u0259 XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259n foto h\u0259v\u0259skar\u0131 idi. Bazar g\u00fcn\u00fc u\u015faqlar\u0131 y\u0131\u011f\u0131b \u015f\u0259kil \u00e7\u0259k\u0259rdi. M\u0259h\u0259ll\u0259d\u0259 7 u\u015faq idik. M\u0259n ham\u0131s\u0131ndan b\u00f6y\u00fck oldu\u011fum\u00e7\u00fcn, dey\u0259rdi ki, i\u015f\u0131\u011f\u0131 s\u0259n tut. Nec\u0259 tutma\u011f\u0131 da \u00f6yr\u0259d\u0259rdi. H\u0259rd\u0259n m\u0259n\u0259 deyirdi ki, \u201cproyavitel\u201d (yuyucu madd\u0259) haz\u0131rla, neqativl\u0259ri yuyaq. M\u0259n d\u0259 madd\u0259l\u0259ri aptek t\u0259r\u0259zisi il\u0259 \u00e7\u0259kirdim, qaynanm\u0131\u015f su qat\u0131rd\u0131m, haz\u0131rlay\u0131rd\u0131m. Onda plyonka yox idi, \u015f\u00fc\u015f\u0259 plastinkalarda \u00e7\u0259kirdik. B\u0259z\u0259n neqativl\u0259ri \u00f6z\u00fcm yumal\u0131 olurdum. Ota\u011f\u0131 qaranl\u0131q edirdim, ba\u015f\u0131ma qara \u015fal at\u0131rd\u0131m, \u015f\u0259kill\u0259ri yuyurdum, sal\u0131rd\u0131m fiksaja. Amma fotoqrafiyadan ac\u0131\u011f\u0131m g\u0259lirdi, ona g\u00f6r\u0259, he\u00e7 \u00f6yr\u0259nm\u0259k d\u0259 ist\u0259mirdim.<\/p>\n<p>Heyf, day\u0131m tez r\u0259hm\u0259t\u0259 getdi, 36 kadrl\u0131 plyonkalar\u0131, t\u0259z\u0259 fotoaparatlar\u0131 g\u00f6rm\u0259di&#8230;<\/p>\n<p><strong>M\u00fcharib\u0259&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>1941-ci ilin sentyabr\u0131nda d\u0259rs\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 g\u00f6rd\u00fck ki, h\u0259y\u0259td\u0259 adamlar o t\u0259r\u0259f bu t\u0259r\u0259f\u0259 qa\u00e7\u0131rlar. M\u0259lum oldu ki, m\u0259kt\u0259bimizi hospital edibl\u0259r. Bizi k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fcl\u0259r 88 sayl\u0131 m\u0259kt\u0259b\u0259. Bak\u0131da bir ne\u00e7\u0259 m\u0259kt\u0259bi hospital el\u0259mi\u015fdil\u0259r. O q\u0259d\u0259r yaral\u0131 g\u0259lirdi ki&#8230; Day\u0131m da o hospitallardan birind\u0259\u00a0 c\u0259rrah kimi i\u015fl\u0259yirdi. El\u0259 yorulurdu ki, ev\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 divanda y\u0131x\u0131l\u0131b qal\u0131rd\u0131. Yem\u0259k yem\u0259y\u0259 d\u0259 hal\u0131 olmurdu. Yar\u0131m il oxuduq, bizi yen\u0259 ba\u015fqa m\u0259kt\u0259b\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Bununla bel\u0259, oxuma\u011fa b\u00f6y\u00fck h\u0259v\u0259simiz var idi v\u0259 bir d\u0259, babam A\u011fa \u018flizad\u0259 bizi el\u0259 t\u0259rbiy\u0259 etmi\u015fdi ki, z\u0259if oxuya bilm\u0259zdik. Babam Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259tinin \u015feyx\u00fclislam\u0131 olub. Amma c\u0259misi 20, ya 18 ay \u015feyx\u00fclislam olub, sonra sovet h\u00f6kum\u0259ti qurulub. M\u0259scidl\u0259ri ba\u011flay\u0131b, \u015feyxl\u0259ri, mollalar\u0131 tutub apar\u0131blar. Babam\u0131n da arxas\u0131nca g\u0259libl\u0259r, bax\u0131blar ki, ota\u011f\u0131n\u0131n divarlar\u0131ndak\u0131 r\u0259fl\u0259r kitabla doludur.. Hegel, Feyerbax, Marks, Dostoyevski&#8230; Komandir deyib ki, ay molla, s\u0259n bu kitablar\u0131 neynirs\u0259n? O da deyib ki, m\u0259n molla deyil\u0259m, m\u0259n axundam, bunlar\u0131 oxuyuram. \u00c7\u0131x\u0131b gedibl\u0259r&#8230;<\/p>\n<p><strong>\u0130lk fotoaparat sevinci&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Qarda\u015f\u0131m da, m\u0259n d\u0259 orta m\u0259kt\u0259bi bitirdik, 1947-ci ild\u0259 qarda\u015f\u0131m Moskva Avtomexanika \u0130nstitutuna daxil oldu. Yay t\u0259tilin\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 m\u0259nim\u00e7\u00fcn bir d\u0259n\u0259 fotoaparat h\u0259diyy\u0259 g\u0259tirdi.\u00a0 Baxd\u0131m ki, \u0259c\u0259b maraql\u0131 aparatd\u0131r. N\u0259 plastinka, n\u0259 bir \u015fey- he\u00e7 n\u0259 laz\u0131m deyil. \u0130\u00e7in\u0259 bir d\u0259n\u0259 kaset sal\u0131rsan, 36 d\u0259n\u0259 \u015f\u0259kil \u00e7\u0259kir. Qarda\u015f\u0131m\u0131n bir dostu m\u0259n\u0259 plyonkan\u0131 ayd\u0131nla\u015fd\u0131ran cihaz da h\u0259diyy\u0259 etdi. \u00c7oxlu \u015f\u0259kil \u00e7\u0259kdim, yudum, haz\u0131rlad\u0131m, g\u00f6rd\u00fcm \u0259vv\u0259lkind\u0259n \u00e7ox asand\u0131r. Bel\u0259-bel\u0259 al\u0131\u015fd\u0131m fotoqrafl\u0131\u011fa. Amma d\u0259rsim qald\u0131 bir k\u0259narda. Az\u0259rbaycan Neft-Kimya \u0130nstitutuna daxil olmu\u015fdum. M\u0259n energetika fak\u00fclt\u0259sini se\u00e7mi\u015fdim, yer olmad\u0131, neft emal\u0131 fak\u00fclt\u0259sin\u0259 sald\u0131lar. Sonra ba\u015f\u0131m foto \u00e7\u0259km\u0259y\u0259 qar\u0131\u015fd\u0131. G\u00f6rd\u00fcm, gedib-g\u0259l\u0259 bilmir\u0259m, \u0259riz\u0259 verdim, qiyabi \u015f\u00f6b\u0259y\u0259 ke\u00e7dim. \u00dcst\u00fcnd\u0259n bir az da ke\u00e7di, m\u0259ni instituta \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131lar. Dekan dedi ki, aray\u0131\u015f g\u0259tirm\u0259lis\u0259n ki, neft m\u0259d\u0259nl\u0259rinin birind\u0259 i\u015fl\u0259yirs\u0259n. M\u0259n d\u0259 g\u0259ldim ev\u0259, kor-pe\u015fman. Bir dostum var idi-Mirkaz\u0131m, seyid idi. \u018flind\u0259n h\u0259r n\u0259 des\u0259n g\u0259lirdi. Dedi \u201cnarahat olma\u201d. Sabah\u0131 g\u00fcn\u00fc m\u0259n\u0259 bir aray\u0131\u015f g\u0259tirdi, m\u00f6h\u00fcrl\u00fc-zadl\u0131. Apard\u0131m verdim, g\u0259ldim. \u00dcst\u00fcnd\u0259n 1 il ke\u00e7di. Bir g\u00fcn yoxlama i\u015fimi aparm\u0131\u015fd\u0131m, getdim g\u00f6rd\u00fcm ki, divardan siyah\u0131 as\u0131l\u0131b. \u0130nstitutdan \u00e7\u0131xar\u0131lan adamlar\u0131n i\u00e7\u0259risind\u0259 m\u0259nim d\u0259 ad\u0131m vard\u0131. Gedib katib\u0259d\u0259n soru\u015fdum, dedi, b\u0259s, s\u0259nin aray\u0131\u015f\u0131nla gedibl\u0259r Orconikidze ad\u0131na Neft Emal\u0131 Zavoduna, m\u0259lum olub ki, orada i\u015fl\u0259mirs\u0259n.<\/p>\n<p><strong>Qon\u015fuda q\u0131z sev\u0259nin&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Bel\u0259c\u0259, institutdan qovuldum. Amma fotoqrafl\u0131q i\u015fim yax\u015f\u0131 gedirdi. \u201cPioner\u201d jurnal\u0131n\u0131n m\u0259sul katibi H\u00fcseyn Abbaszad\u0259 qon\u015fumuz idi. Bir g\u00fcn g\u0259ldi ki, Kamal, t\u0259z\u0259 \u015feirim \u00e7\u0131x\u0131b, \u201cQon\u015fu q\u0131z\u201d adl\u0131. Onu s\u0259n\u0259 h\u0259sr etmi\u015f\u0259m. Bizim evd\u0259n k\u00fc\u00e7\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xan dalanda H\u00fcseyngil, onlarla \u00fczb\u0259\u00fcz d\u0259 indiki h\u0259yat yolda\u015f\u0131mgil ya\u015fay\u0131rd\u0131lar. Amma bir ild\u0259n sonra H\u00fcseyn d\u0259 biziml\u0259 \u00fczb\u0259\u00fcz ya\u015fayan q\u0131zla evl\u0259ndi&#8230;<\/p>\n<p>1953-c\u00fc ild\u0259 H\u00fcseyn m\u0259ni \u201cPioner\u201d jurnal\u0131n\u0131n redaktoru Zeynal Cabbarzad\u0259nin yan\u0131na apard\u0131. O da m\u0259n\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131q verdi ki, u\u015faq jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u015f\u0259kill\u0259r \u00e7\u0259kim. Getdim \u00e7\u0259kdim-radio qar\u015f\u0131s\u0131nda bir q\u0259\u015f\u0259ng u\u015faq oturub, qulaq as\u0131r. Redaksiyan\u0131n r\u0259ssam\u0131 o \u015f\u0259kli r\u0259ngl\u0259di. Jurnal\u0131n \u00fcz qab\u0131\u011f\u0131na verdil\u0259r. Bu \u015f\u0259kl\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259n\u0259 m\u00fckafat da yazd\u0131lar. Bir g\u00fcn Zeynal Cabbarzad\u0259 m\u0259ni \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Muzeyin\u0259 g\u00f6nd\u0259rdi ki, \u201cPioner\u201d jurnal\u0131na uy\u011fun olan tablolar\u0131n \u015f\u0259kill\u0259rini \u00e7\u0259kim g\u0259tirim. Muzeyin direktoru Xalq r\u0259ssam\u0131 Kaz\u0131m Kaz\u0131mzad\u0259 idi. O, m\u0259ni \u00e7ox yax\u015f\u0131 q\u0259bul etdi. \u015e\u0259kill\u0259ri \u00e7\u0259kdim. Kaz\u0131m m\u00fc\u0259llim m\u0259n\u0259 dedi ki, bizim muzeyin fotoqraf\u0131 yoxdur, g\u0259l, burda da \u015f\u0259kill\u0259r \u00e7\u0259k. S\u0259n\u0259 direktor fondundan qonorar ver\u0259r\u0259m. Orada saxlan\u0131lan \u0259s\u0259rl\u0259rin \u015f\u0259kill\u0259rini \u00e7\u0259kirdim, pasportu \u00fc\u00e7\u00fcn, ki\u00e7ik \u00f6l\u00e7\u00fcd\u0259 \u00e7\u0131xard\u0131rd\u0131m. 1955, ya 56-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131da G\u0259nc Texnikl\u0259rin M\u0259rk\u0259zi studiyas\u0131 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. M\u0259ni orada fotoqrafiyadan d\u0259rs dem\u0259y\u0259 d\u0259v\u0259t etdil\u0259r. Getdim, bir m\u00fcdd\u0259t sonra hiss etdim ki, bu u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259rslik laz\u0131md\u0131r. Direktor Oqtay H\u00fcseynzad\u0259y\u0259 dedim ki, az\u0259rbaycanca bir kitab, bro\u015f\u00fcr yoxdur, u\u015faqlar \u00e7ox \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kir. Dedi, yaza bil\u0259rs\u0259ns\u0259, yaz. 4 bro\u015f\u00fcr yazd\u0131m. Bunlar \u00e7ap olundu, u\u015faqlara payland\u0131, g\u00f6rd\u00fcm ki, xeyli ir\u0259lil\u0259yi\u015f oldu. 1958-ci ild\u0259 m\u0259ni \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Muzeyin\u0259 \u015ftata g\u00f6t\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Bir ne\u00e7\u0259 aydan da sonra laboratoriya m\u00fcdiri ke\u00e7dim, maa\u015f\u0131m da iki y\u00fcz manat artd\u0131. Ta 2011-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r bu muzeyd\u0259 i\u015fl\u0259dim.<\/p>\n<p>&#8230; 1986-c\u0131 ild\u0259 \u0130sve\u00e7d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f fotom\u00fcsabiq\u0259nin diplomunu, 1987-ci ild\u0259 SSR\u0130-d\u0259 \u00e7\u0131xan \u201cNauka i jizn\u201d jurnal\u0131n\u0131n m\u00fckafat\u0131n\u0131 alm\u0131\u015fam. H\u0259min jurnalda\u00a0 m\u0259qal\u0259l\u0259rim d\u0259 d\u0259rc olunurdu. 1988-ci ild\u0259 \u201cSovetskoye foto\u201d jurnal\u0131n\u0131n m\u00fcsabiq\u0259sind\u0259 1-ci yeri tutmu\u015fam. 1995-ci ild\u0259 Fransan\u0131n Nant \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f \u201cAz\u0259rbaycan fotoqraflar\u0131n\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259ri\u201d s\u0259rgisind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f etmi\u015f\u0259m&#8230;<\/p>\n<p><strong>Nazim Hikm\u0259tl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f&#8230;\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Bir g\u00fcn Zeynal m\u00fc\u0259llim m\u0259ni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b dedi ki, Nazim Hikm\u0259t M\u0259rd\u0259kanda dinc\u0259lir, get onun \u015f\u0259kill\u0259rini \u00e7\u0259k. Getdim, g\u00f6rd\u00fcm, \u00fcz\u00fcnd\u0259n nur ya\u011fan bir insand\u0131r. Olduqca istiqanl\u0131, s\u0259mimi&#8230; S\u00f6hb\u0259t el\u0259dik, dostla\u015fd\u0131q, m\u0259n\u0259 bir kitab\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flad\u0131. Tez-tez gedirdim yan\u0131na, \u015f\u0259kill\u0259rini \u00e7\u0259kirdim. Bir \u015f\u0259kli \u00e7ox xo\u015funa g\u0259lmi\u015fdi.\u00a0 Dedi ki, bundan be\u015f y\u00fcz d\u0259n\u0259 \u00e7\u0131xart. Dedim o q\u0259d\u0259ri neynirsiniz, dedi, m\u0259n g\u00fcnd\u0259 10-15 \u015f\u0259kil paylay\u0131ram. Bak\u0131da olanda daima yan\u0131nda \u015f\u0259xsi h\u0259kimi Qalina Kolesnikova olurdu. Sonra evl\u0259ndi onunla. Bir g\u00fcn getdim redaksiyaya, dedil\u0259r, Nazim Hikm\u0259t s\u0259nin\u00e7\u00fcn pul g\u00f6nd\u0259rib. Dedim, vay, biab\u0131r oldum. D\u00f6rd-be\u015f d\u0259n\u0259 \u201cpalazqulaq\u201d y\u00fczl\u00fck idi, qaytard\u0131m qoydum z\u0259rf\u0259, redaksiyan\u0131n kuryeri il\u0259 g\u00f6nd\u0259rdim geriy\u0259&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Q\u0131z\u0131lg\u00fcl ABD\u0130N<\/p>\n<p>Ayd\u0131n \u00a0Yol q\u0259zeti<\/strong><\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"8751\">Yaz\u0131ya 699 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u0259l\u0259 r\u0259ngli fotolar\u0131n \u00e7\u0259kilm\u0259diyi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 r\u0259ssamlar \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rinin \u015f\u0259kill\u0259rini m\u0259hz ona \u00e7\u0259kdirm\u0259k ist\u0259yibl\u0259r. \u00c7\u00fcnki onun \u00e7\u0259kdiyi \u015f\u0259kill\u0259rd\u0259 r\u0259smin, tablonun b\u00fct\u00fcn r\u0259ngl\u0259ri \u00f6z \u00e7alarlar\u0131 il\u0259 se\u00e7ilib. Onu bir yaz\u0131da \u201cNazim Hikm\u0259tin fotoqraf\u0131\u201d kimi t\u0259qdim edibl\u0259r. Amma, m\u0259nc\u0259, bu, Kamal Babayevin z\u0259hm\u0259tini ki\u00e7iltm\u0259k olard\u0131. S\u00f6hb\u0259t \u00f6mr\u00fcn\u00fcn 66 ilini fotoqrafl\u0131\u011fa h\u0259sr etmi\u015f bir insandan gedir. &nbsp; \u201c88 ya\u015fl\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8751"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8751"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8751\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8753,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8751\/revisions\/8753"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8751"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8751"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8751"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}