{"id":9329,"date":"2015-06-04T18:35:36","date_gmt":"2015-06-04T13:35:36","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=9329"},"modified":"2015-06-19T23:45:06","modified_gmt":"2015-06-19T18:45:06","slug":"uc-kitab-haqqinda-uc-k%c9%99lm%c9%99-soz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=9329","title":{"rendered":"\u00dc\u00c7 K\u0130TAB HAQQINDA \u00dc\u00c7 K\u018fLM\u018f S\u00d6Z&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #666666;\"><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/adile-n.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-9330 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/adile-n-300x225.jpg\" alt=\"adile n\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/a><\/span><\/p>\n<p>\u00dc\u00e7 h\u0259ft\u0259 bundan \u0259vv\u0259l \u201cH\u00fcseyn Cavid \u018fd\u0259bi M\u0259clisi\u201dnin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbird\u0259 &#8211; oxucular\u0131n \u015fair-r\u0259ssam M\u0259mm\u0259d D\u0259mir\u00e7io\u011flu il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00a0xan\u0131m Adil\u0259 N\u0259z\u0259r m\u0259n\u0259 \u00fc\u00e7 kitab\u0131n\u0131 &#8211; \u201cF\u0259ls\u0259f\u0259 terminl\u0259rinin izahl\u0131 l\u00fc\u011f\u0259ti\u201d, \u201cYuxuma ya\u011f\u0131\u015f ya\u011f\u0131r\u201d v\u0259 &#8220;Sevgi qum saat\u0131d\u0131r&#8221; ba\u011f\u0131\u015flad\u0131&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n idrak\u0131n\u0131n elmi v\u0259 poetik qat\u0131na az-maz b\u0259l\u0259d idim&#8230; D\u0259ryan\u0131n dad\u0131 damlas\u0131nda ehtiva olundu\u011fu kimi bildiyim hal\u0131nda bu xan\u0131m\u0131n \u0259sas hallar\u0131 c\u0259m kimi g\u0259lmi\u015fdi m\u0259n\u0259&#8230; Onun yazd\u0131qlar\u0131n\u0131 kitab hal\u0131nda oxuduqdan sonra z\u0259nnimd\u0259 yan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131m\u0131n \u015fahidi oldum. M\u0259n d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcy\u00fcmd\u0259n d\u0259 \u00e7ox d\u0259rin qatlarda at s\u0259yird\u0259n bir \u015fair, alim obraz\u0131 canland\u0131 g\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcnd\u0259&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Elm sistemlilik, aras\u0131k\u0259silm\u0259zlik, s\u0259br t\u0259l\u0259b ed\u0259n bir n\u0259sn\u0259 -onda bunlar var. Material\u0131 toplamaq, sistem\u0259 salmaq, nizam verm\u0259k bir m\u00fc\u0259llim i\u015fi&#8230; \u0130nan\u0131ram ki, Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n yazd\u0131qlar\u0131ndan fayda g\u00f6t\u00fcr\u0259nl\u0259r \u00e7ox olacaq.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cF\u0259ls\u0259f\u0259 terminl\u0259rinin izahl\u0131 l\u00fc\u011fti\u201dnd\u0259 Adil\u0259 xan\u0131m f\u0259ls\u0259f\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259n\u0259n 2000 termini, termin s\u00f6z birl\u0259\u015fm\u0259sini bir yer\u0259 toplam\u0131\u015f v\u0259 onlar\u0131n d\u0259qiq, konkret izah\u0131n\u0131 vermi\u015fdir. Bu kitabdan b\u0259lli olur ki, Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n elmi m\u0259ntiqi q\u00fcsursuzdur, bir ne\u00e7\u0259 elmi sah\u0259 \u00fczr\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisdir, dil qanunlar\u0131na, f\u0259ls\u0259f\u0259y\u0259, psixologiyaya, d\u0259rind\u0259n b\u0259l\u0259ddir. B\u00f6y\u00fck m\u0259tl\u0259bl\u0259ri ki\u00e7ik izahlarda verm\u0259kd\u0259 ustadd\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Adil\u0259 xan\u0131m Allah s\u00f6z\u00fcn\u00fcn izah\u0131n\u0131 bel\u0259 verir: &#8220;&#8230;- dini t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u00fcnyan\u0131 yaradan v\u0259 idar\u0259 ed\u0259n f\u00f6vq\u0259lt\u0259bii q\u00fcvv\u0259, h\u0259r \u015feyin s\u0259b\u0259bi. Allah ad\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fcn\u00fcn hardan qaynaqland\u0131\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fcxt\u0259lif iddialar movcuddur. Qurana \u0259saslanan, \u0259r\u0259b dil\u00e7il\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 Allah ad\u0131 ilk d\u0259f\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259s kitabda Allah\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u0259hz \u00f6z\u00fc haqq\u0131nda i\u015fl\u0259tdiyi add\u0131r. Bundan ba\u015fqa Allah ad\u0131n\u0131n \u0259l-ilah m\u00fc\u0259yy\u0259nlik artikl\u0131 v\u0259 ilah s\u00f6z\u00fcn\u00fcn birl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259ldiyini d\u0259 iddia ed\u0259nl\u0259r vard\u0131r. Lakin, dig\u0259r dill\u0259rd\u0259 bu ad tamam ba\u015fqa deyiml\u0259rd\u0259 movcud olmu\u015fdur. Bel\u0259 ki, t\u00fcrk dill\u0259rind\u0259 Tenqri s\u00f6z\u00fc t\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n islam dinini q\u0259bul etm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l i\u015fl\u0259tdikl\u0259ri x\u00fcsusi ad idi. Rus dilind\u0259 Boq s\u00f6z\u00fc, ingilis dilind\u0259 God s\u00f6zl\u0259ri Allah m\u0259nas\u0131n\u0131 verm\u0259kd\u0259dir. Allaha m\u00fcxt\u0259lif xalqlarda Tanr\u0131, Xuda, P\u0259rv\u0259rdigar, Xaliq, Yaradan, Xudav\u0259nd, R\u0259bb v\u0259 s. kimi adlar da aid edilmi\u015fdir. \u0130slam dinind\u0259 Allah\u0131 anmaq \u00fc\u00e7\u00fcn 99 addan istifad\u0259 olunur. Dil\u00e7i aliml\u0259r bu s\u00f6z\u00fcn \u0130lah (\u0259l-ilah v\u0259 ya \u0259l-laha) k\u00f6k\u00fcnd\u0259n t\u00f6r\u0259ndiyini g\u00fcman edirl\u0259r. \u018fr\u0259b dili il\u0259 qohum olan dig\u0259r dill\u0259rd\u0259 &#8220;Allah&#8221; k\u0259lm\u0259si bel\u0259 s\u0259sl\u0259nir: ibran\u0131 dilind\u0259 \u201cEloah\u201d, arami dilind\u0259 \u201cElaha\u201d, suriya dilind\u0259 \u201c\u018fl\u0259h\u0259)\u201d<br \/>\nT\u0259k bu s\u00f6z\u00fcn izah\u0131ndan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, Adil\u0259 xan\u0131m ne\u00e7\u0259 din\u0259, ne\u00e7\u0259 elm\u0259, ne\u00e7\u0259 dil\u0259, ne\u00e7\u0259 bir-bird\u0259n f\u0259rqli olan elmi- dini- mifoloji sah\u0259y\u0259 \u00e7ox d\u0259rind\u0259n b\u0259l\u0259ddir. V\u0259 2000 terminin izah\u0131ndan ayd\u0131n olur ki, onun potensial enerjisi t\u00fck\u0259nm\u0259zdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>F\u0259ls\u0259f\u0259 fikrin, poeziya s\u00f6z\u00fcn harmoniyas\u0131d\u0131r. Adil\u0259 xan\u0131mda h\u0259m fikir, h\u0259m s\u00f6z harmoniyas\u0131 var. \u00dcst\u0259lik elmi d\u0259qiqlik. Bir insanda bunlar\u0131n c\u0259m olmas\u0131 ilahi l\u00fctf&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n \u015feirl\u0259ri haqq\u0131nda virtual al\u0259md\u0259 h\u0259rd\u0259n bir bir-iki s\u00f6z yazm\u0131\u015fam,\u00a0 ancaq o, bu iki kitab\u0131 il\u0259 m\u0259nim q\u0259na\u0259tl\u0259rimin s\u0259rh\u0259ddini daha da geni\u015fl\u0259ndirdi. Soz\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259nas\u0131nda bu xan\u0131m m\u0259ni tam b\u0259nz\u0259rsiz bir poetik d\u00fcnyan\u0131n i\u00e7\u0259risin\u0259 sald\u0131&#8230; Dil, fikir, hiss. obraz, ya\u015fant\u0131 b\u0259nz\u0259rsizliyil\u0259 m\u0259ni h\u0259dd\u0259n ziyad\u0259 heyr\u0259tl\u0259ndirdi. Bir qad\u0131n \u015fair kimi poeziyas\u0131nda azadl\u0131\u011fa \u00e7\u0131xan daxili insani azadl\u0131\u011f\u0131, bir ki\u015fi kimi poeziyada s\u0259rgil\u0259diyim ki\u015fi insani azadl\u0131\u011f\u0131m\u0131 \u00fcsand\u0131rd\u0131. Saf hissl\u0259rin, duy\u011fular\u0131n ifad\u0259 geni\u015fliyi m\u0259hdutlu\u011fumu aradan qald\u0131rd\u0131&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Sevgi hissinin qutsal\u0131\u011f\u0131n\u0131 onun \u00f6z\u00fcn\u00fcn qutsall\u0131\u011f\u0131ndan do\u011fur. \u00a0B\u0259d\u0259n sevgisi yox, ruh sevgisi&#8230; Erotik \u00e7\u0131lpaql\u0131q yox, ruhi niqab&#8230;.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Onun yazd\u0131qlar\u0131 adam\u0131 ilahil\u0259\u015fdir\u0259n bir \u015fey&#8230; Zahir\u0259n v\u0259 daxil\u0259n g\u00f6z\u0259l olmaq h\u0259r b\u0259nd\u0259y\u0259 qism\u0259t olmayan bir n\u0259sn\u0259. Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n daxilinin ilahiliyi zahiri simas\u0131nda, zahiri simas\u0131nin qutsall\u0131\u011f\u0131 daxili al\u0259mind\u0259. Hisl\u0259rinin, ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131n m\u00fcq\u0259dd\u0259sliyi poeziyas\u0131n\u0131n forma v\u0259 m\u0259zmununda, \u015feirl\u0259rinin f\u00f6rma v\u0259 m\u0259zmun g\u00f6z\u0259lliyi, b\u0259nz\u0259rsizliyi hissl\u0259rind\u0259, ya\u015fant\u0131lar\u0131nda&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Elmi \u015f\u00fcurla poetik \u015f\u00fcurun bir insanda yola getm\u0259si \u00e7ox nadir hadis\u0259dir. Bir insanda bunun biri g\u00fccl\u00fc olanda o biri z\u0259ifl\u0259yir. Adil\u0259 N\u0259z\u0259r \u0259d\u0259biyyatda, \u0259d\u0259biyyat\u0131n t\u0259bli\u011find\u0259, elmd\u0259, insanl\u0131qda x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisi olan bir \u015fair, bir al\u0131m, bir t\u0259bli\u011f\u00e7idir. Onun \u015fairliyind\u0259 alim t\u0259zah\u00fcr\u00fc, alimliyind\u0259 \u015fair obraz\u0131 g\u00f6r\u00fcnd\u00fc g\u00f6z\u00fcm\u0259. H\u0259r ikisinin yolu u\u011furlu olsun!<\/p>\n<p><span style=\"color: #666666;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #373e4d;\">M\u00fcbariz M\u0259simo\u011flu<\/span><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/mubariz.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-9331 size-medium\" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/mubariz-300x300.jpg\" alt=\"mubariz\" width=\"300\" height=\"300\" \/><\/a><\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"9329\">Yaz\u0131ya 846 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dc\u00e7 h\u0259ft\u0259 bundan \u0259vv\u0259l \u201cH\u00fcseyn Cavid \u018fd\u0259bi M\u0259clisi\u201dnin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbird\u0259 &#8211; oxucular\u0131n \u015fair-r\u0259ssam M\u0259mm\u0259d D\u0259mir\u00e7io\u011flu il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00a0xan\u0131m Adil\u0259 N\u0259z\u0259r m\u0259n\u0259 \u00fc\u00e7 kitab\u0131n\u0131 &#8211; \u201cF\u0259ls\u0259f\u0259 terminl\u0259rinin izahl\u0131 l\u00fc\u011f\u0259ti\u201d, \u201cYuxuma ya\u011f\u0131\u015f ya\u011f\u0131r\u201d v\u0259 &#8220;Sevgi qum saat\u0131d\u0131r&#8221; ba\u011f\u0131\u015flad\u0131&#8230; &nbsp; Adil\u0259 xan\u0131m\u0131n idrak\u0131n\u0131n elmi v\u0259 poetik qat\u0131na az-maz b\u0259l\u0259d idim&#8230; D\u0259ryan\u0131n dad\u0131 damlas\u0131nda ehtiva olundu\u011fu kimi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9329"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9329"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9329\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9367,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9329\/revisions\/9367"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9329"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9329"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9329"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}