{"id":9453,"date":"2015-07-14T16:33:33","date_gmt":"2015-07-14T11:33:33","guid":{"rendered":"http:\/\/kultur.az\/?p=9453"},"modified":"2015-07-14T18:07:06","modified_gmt":"2015-07-14T13:07:06","slug":"f%c9%99rid%c9%99-m%c9%99mm%c9%99dova-yasam-baska-bir-yerd%c9%99-d%c9%99n-sonra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kultur.az\/?p=9453","title":{"rendered":"F\u0259rid\u0259 M\u0259mm\u0259dova &#8212; \u2018\u2019Ya\u015fam ba\u015fka bir yerd\u0259\u2019\u2019 &#8211; d\u0259n sonra"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/11665560_479227632252919_7242182122836836028_n.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright wp-image-9454 \" src=\"http:\/\/kultur.az\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/11665560_479227632252919_7242182122836836028_n-300x300.jpg\" alt=\"11665560_479227632252919_7242182122836836028_n\" width=\"261\" height=\"261\" \/><\/a><\/p>\n<p><em>\u2018\u2019Ya\u015fam ba\u015fka bir yerd\u0259\u2019\u2019ni oxumaq sanki fotokolleksiyaya baxmaq kimi idi.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130ndiy\u0259c\u0259n oxudu\u011fum bir \u00e7ox b\u0259dii kitablar,psixologiya probleml\u0259ri,f\u0259ls\u0259fi t\u0259liml\u0259r,m\u00fcxt\u0259lif m\u00fc\u0259llifl\u0259r t\u0259qvim v\u0259r\u0259ql\u0259ri kimi bir-bir fikrimd\u0259 qopub,\u0259traf\u0131ma s\u0259p\u0259l\u0259nirdi\u00a0 &#8211;\u00a0\u015fair,\u015feir,Haydegger,kommunizm,biraz da Freyd.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u018fs\u0259rin q\u0259hr\u0259man\u0131 olan \u015fairin kommunistl\u0259r\u0259 qo\u015fulmas\u0131,kommunizmi d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259si t\u0259bii ki,bo\u015funa deyil. Pulsuz,sinifsiz,d\u00f6vl\u0259tsiz bir c\u0259miyy\u0259t t\u0259r\u0259fdar\u0131 olan kommunizm\u00a0 ucsuz-bucaqs\u0131z x\u0259yal d\u00fcnyas\u0131nda \u00fcz\u0259n bir \u015fairin simvolik i\u015far\u0259sidir, Artur Rembonun \u2018\u2019b\u00fct\u00fcn \u015fairl\u0259r qarda\u015fd\u0131r\u2019\u2019 fikrinin kod yaz\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Jaromilin anas\u0131 il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin fonunda yarad\u0131lan m\u0259nz\u0259r\u0259 is\u0259 Freydin \u2018\u2019Edip kompleksi\u2019\u2019n\u0259 tamam \u0259ks q\u00fctbd\u0259n \u2013 ana t\u0259r\u0259fd\u0259n baxmaq \u015f\u0259klidir ki,fikrimc\u0259 buna n\u0259 psixologiyada,n\u0259 d\u0259 psixoanalizd\u0259 h\u0259l\u0259 ki,c\u0259hd ed\u0259n olmay\u0131b.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Eksiztensializmin \u00f6nc\u00fcll\u0259rind\u0259n say\u0131lan Haydegger \u00f6z f\u0259ls\u0259f\u0259sind\u0259 bel\u0259 bir fikir ir\u0259li s\u00fcr\u00fcr \u2013 he\u00e7 bir insan bu d\u00fcnyada yaln\u0131z varola bilm\u0259z. insan\u0131n varolu\u015fu dig\u0259r insanlarla birg\u0259 m\u00f6vcuddur. \u00d6z\u00fcn\u00fcn\u00a0 \u2018\u2019man sferas\u0131\u2019\u2019 \u00a0(yaxud, onlar sah\u0259si) adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu\u2018\u2019dig\u0259r insanlar\u2019\u2019 asanca g\u00f6r\u00fcl\u0259n,t\u0259xmin edil\u0259n adamlar deyil, varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259traf\u0131nda,beynimizd\u0259,i\u00e7imizd\u0259ki kim olduqlar\u0131 m\u0259lum olmayanlard\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u2018\u2019Ya\u015fam ba\u015fka bir yerd\u0259\u2019\u2019- d\u0259 Jaromilin x\u0259yal\u0131nda canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131,ya\u015fatd\u0131\u011f\u0131,haqq\u0131nda dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131\u00a0\u00a0 Xaiver d\u0259 Jaromilin \u2018\u2019man sferas\u0131\u2019\u2019ndak\u0131 insanlardan yaln\u0131zca \u00a0biridir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Haydegger d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 insan\u0131n i\u00e7ind\u0259 m\u00f6vcud oldu\u011fu d\u00fcnya onun \u00f6z se\u00e7imi deyils\u0259,dem\u0259k ki,insan bu d\u00fcnyaya\u00a0 m\u0259cbur edilmi\u015fdir (d\u00fcnyaya at\u0131lm\u0131\u015fl\u0131q fikri) v\u0259\u00a0 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 bizim i\u00e7ind\u0259 var oldu\u011fumuz d\u00fcnya bizim deyil,o biz\u0259 yadd\u0131r,d\u00fc\u015fm\u0259ndir. \u2018\u2019D\u00fcnyaya at\u0131lm\u0131\u015fl\u0131q fikri\u2019\u2019 qorxu,can s\u0131x\u0131nt\u0131s\u0131 g\u0259tirir amma bu adi,hans\u0131sa t\u0259hl\u00fck\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 yaranan qorxudan tam f\u0259rqli,nam\u0259lumluq qar\u0131\u015f\u0131q bir v\u0259ziyy\u0259tdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Eynil\u0259 Jaromilin qorxular\u0131 kimi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft\" src=\"http:\/\/3.bp.blogspot.com\/-Q3Ve-G6bjYA\/VPQ-dyP5fZI\/AAAAAAAAAOc\/tZ3ByyvkJc0\/s1600\/532757_2995296776502_314728345_n.jpg\" alt=\"\" width=\"255\" height=\"384\" \/>V\u0259 insan \u00f6z\u00fcn\u00fc axtarma\u011fa ,tan\u0131ma\u011fa ba\u015flay\u0131r,bunun\u00e7\u00fcn\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00f6z \u00fcz\u0259rind\u0259 q\u0131l\u0131 q\u0131rx edib d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259k \u0259v\u0259zin\u0259,\u00f6z bacar\u0131qlar\u0131n\u0131n s\u0259rh\u0259ddl\u0259rini zorlamaq,haracan ged\u0259 bil\u0259c\u0259yini izl\u0259m\u0259k laz\u0131m oldu\u011funu deyirdi Haydegger.insan durmadan m\u0259nin s\u0259rh\u0259dl\u0259rini \u00f6tm\u0259kl\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldu,ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259\u00a0 &#8211; varolu\u015f daimi bir a\u015fmad\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Jaromil m\u0259hz bunu edirdi. Yazaraq,r\u0259sm \u00e7\u0259k\u0259r\u0259k. Adam ba\u015f\u0131 \u00e7\u0259k\u0259 bilm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn portretl\u0259rini it ba\u015f\u0131 il\u0259 \u00e7\u0259km\u0259si k\u0259narda anla\u015f\u0131lmazl\u0131q,maraq do\u011fursa da \u00f6z\u00fc s\u0259b\u0259bin n\u0259 oldu\u011funu bilirdi. Ba\u015fqalar\u0131n\u0131n qorxulu,vahim\u0259li,yaxud giz\u0259mli\u00a0 q\u0259bul etdiyi bir hadis\u0259nin nec\u0259 sad\u0259 s\u0259b\u0259bi var,deyilmi?<\/p>\n<p>V\u0259 \u015fairl\u0259r d\u0259 \u00e7ox vaxt \u015feirl\u0259rind\u0259 bu sirrli,dumanl\u0131 abu-havan\u0131 yarad\u0131rlar,bizim\u00e7\u00fcn \u00a0p\u0259rd\u0259\u00a0 \u00e7\u0259kirl\u0259r b\u0259zi \u015feyl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131nda.<\/p>\n<p>\u015eairl\u0259r i\u00e7in\u0259 at\u0131ld\u0131qlar\u0131 d\u00fcnya il\u0259 i\u00e7l\u0259rind\u0259ki d\u00fcnyan\u0131n he\u00e7 birind\u0131 ya\u015faya bilmirl\u0259r,iki d\u00fcnyan\u0131n aras\u0131nda yuxudad\u0131rlar. b\u00fct\u00fcn \u015fairl\u0259r yuxuyla reall\u0131q aras\u0131ndak\u0131 s\u0259rh\u0259ddi \u00a0itirib, n\u0259yin d\u00fc\u015f,n\u0259yin reall\u0131q oldu\u011funu \u00e7a\u015fd\u0131ran \u2018\u2019k\u0259p\u0259n\u0259k\u00a0 filosof\u2019\u2019lard\u0131r.<\/p>\n<p>\u018fs\u0259rd\u0259 bel\u0259 bir fikir var \u2013 \u015feir deyil\u0259n h\u0259r \u015feyin ger\u00e7\u0259k oldu\u011fu bir sah\u0259di.\u015eairin n\u0259yis\u0259 isbatlamaq kimi bir m\u0259cburlu\u011fu yoxdur. H\u0259r \u015fey duy\u011fular\u0131n g\u00fcc\u00fc il\u0259 var olur.\u015eair \u015feirl\u0259ril\u0259\u00a0\u00a0 avtoportret \u00e7\u0259kir,\u00f6z\u00fcn\u00fc anla\u015f\u0131lmaz hiss etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn \u015feirl\u0259riyl\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00e7\u0259km\u0259y\u0259,ayd\u0131nlanma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259lk\u0259 d\u0259 \u015fair \u00f6z\u00fc \u015feirl\u0259riyl\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 alatoranl\u0131qda az\u0131r el\u0259,qurdu\u011fu t\u0259l\u0259y\u0259 \u00f6z\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcr,oxucuya \u00f6t\u00fcrm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 sual\u0131n cavab\u0131n \u00f6z\u00fc tapma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r,sonra g\u00f6r\u00fcr ki,bu az \u00f6nc\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn yaratd\u0131\u011f\u0131, s\u0259b\u0259bini (adi bir s\u0259b\u0259b) bildiyi bir \u015feydi v\u0259 \u2018\u2019nec\u0259 oldu ki,bu t\u0259l\u0259y\u0259 \u00f6z\u00fcm d\u00fc\u015fd\u00fcm\u2019\u2019 dey\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259y\u0259 ba\u015flayan \u015fair, yenid\u0259n o toz-duman\u0131n i\u00e7ind\u0259 q\u0259rq olur.V\u0259 bel\u0259c\u0259 \u2018\u2019dumanl\u0131 v\u0259ziyy\u0259t\u2019\u2019\u00a0\u00a0\u00a0 daimi h\u00f6kmranl\u0131\u011fa ba\u015flay\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>P.S.<\/p>\n<p>M\u0259n \u015feirin duy\u011fusal z\u0259ka il\u0259 yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131na inan\u0131ram.\u00a0\u00a0\u00a0B\u00f6y\u00fck bir k\u00fctl\u0259nin \u015feirin \u2018\u2019g\u00f6y\u2019\u2019d\u0259n g\u0259ldiyini iddia etm\u0259si absurd deyilmi?<\/p>\n<p>\u0259g\u0259r h\u0259r \u015fey yuxar\u0131dan \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcrs\u0259,onda niy\u0259 ham\u0131ya \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fcr ?\u0259g\u0259r \u015fair \u2018\u2019se\u00e7ilmi\u015f\u2019\u2019dirs\u0259, onda se\u00e7ki hans\u0131 kriteriyalarlad\u0131 ?<\/p>\n<p>yoxsa el\u0259 kor-koran\u0259, kimin b\u0259xtin\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fcd\u00fcrm\u00fc?<\/p>\n<p>Bel\u0259dirs\u0259 \u015feirin g\u00f6yd\u0259n g\u0259ldiyin\u0259 inanan, m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259n adamlar niy\u0259 m\u00fcs\u0259lmanl\u0131\u011f\u0131 rahatca q\u0259bul etmir,\u2019\u2019Quran\u2019\u2019\u0131n M\u0259h\u0259mm\u0259d pey\u011f\u0259mb\u0259r\u0259 g\u00f6yd\u0259n\u00a0 endiyi fikriyl\u0259 raz\u0131la\u015fm\u0131rlar?<\/p>\n<p>\u015eeir \u2013 m\u0259ntiqsizliyi m\u0259ntiq\u0259 d\u00fczm\u0259k c\u0259hdidir. Insan do\u011fulark\u0259n m\u0259ntiq yoxdur,m\u0259ntiq ya\u015fad\u0131qca \u00f6yr\u0259nilir \u2013 ilk d\u0259f\u0259 \u0259lini yand\u0131ran u\u015faq oddan uzaq g\u0259z\u0259c\u0259k.\u00c7\u00fcnki tan\u0131y\u0131r,bilir,d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<p>\u015eair o u\u015faqd\u0131r -tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131,bilm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn dar\u0131xan,maraqlanan,\u0259lini yand\u0131ran od haqda dan\u0131\u015fan.<\/p>\n<p>\u015eeir bel\u0259c\u0259 yaranm\u0131rm\u0131 el\u0259?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u018fs\u0259r boyu verdiyim suallar v\u0259 tapd\u0131\u011f\u0131m cavablar leysan kimi sell\u0259ndi. Birc\u0259 q\u0259na\u0259t sudan quru \u00e7\u0131xd\u0131 &#8211;\u00a0 \u2018\u2019ya\u015fam ba\u015fqa bir yerd\u0259\u2019\u2019\u00a0 &#8211; bir \u015fairin \u00f6z beynind\u0259 azmas\u0131,\u00f6z d\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 itm\u0259sinin\u00a0 hekay\u0259sidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"9453\">Yaz\u0131ya 937 d\u0259f\u0259 bax\u0131l\u0131b<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u2018\u2019Ya\u015fam ba\u015fka bir yerd\u0259\u2019\u2019ni oxumaq sanki fotokolleksiyaya baxmaq kimi idi. &nbsp; \u0130ndiy\u0259c\u0259n oxudu\u011fum bir \u00e7ox b\u0259dii kitablar,psixologiya probleml\u0259ri,f\u0259ls\u0259fi t\u0259liml\u0259r,m\u00fcxt\u0259lif m\u00fc\u0259llifl\u0259r t\u0259qvim v\u0259r\u0259ql\u0259ri kimi bir-bir fikrimd\u0259 qopub,\u0259traf\u0131ma s\u0259p\u0259l\u0259nirdi\u00a0 &#8211;\u00a0\u015fair,\u015feir,Haydegger,kommunizm,biraz da Freyd. &nbsp; \u018fs\u0259rin q\u0259hr\u0259man\u0131 olan \u015fairin kommunistl\u0259r\u0259 qo\u015fulmas\u0131,kommunizmi d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259si t\u0259bii ki,bo\u015funa deyil. Pulsuz,sinifsiz,d\u00f6vl\u0259tsiz bir c\u0259miyy\u0259t t\u0259r\u0259fdar\u0131 olan kommunizm\u00a0 ucsuz-bucaqs\u0131z x\u0259yal d\u00fcnyas\u0131nda \u00fcz\u0259n bir \u015fairin simvolik i\u015far\u0259sidir, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9453"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9453"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9453\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9455,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9453\/revisions\/9455"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9453"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9453"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kultur.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9453"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}